ժամ

Definition from Wiktionary, the free dictionary
Jump to: navigation, search

Armenian[edit]

Etymology[edit]

From Old Armenian ժամ (žam); see below.

Pronunciation[edit]

Noun[edit]

ժամ (žam)

  1. hour
    կես ժամkes žam ― half an hour
  2. time
    ժամը քանի՞սն էžamə kʿani?sn ē ― what time is it?
  3. (colloquial) watch
    ժամս գողացել ենžams gołacʿel en ― my watch has been stolen
    ժամս տանն եմ թողելžams tann em tʿołel ― I left my watch at home
  4. (Christianity) divine service
  5. (dialectal) church

Declension[edit]

Synonyms[edit]


Old Armenian[edit]

Etymology[edit]

Shortening of ժաման (žaman), where -an was wrongly interpreted as the suffix -ան (-an). The meaning of “church” in popular speech developed from “time” → “time of divine service” → “the place of divine service, church”; the similarity with Arabic جامع (jāmiʿ, mosque), Turkish cami is coincidental.

Noun[edit]

ժամ (žam

  1. hour
    առաջին ժամ եւ կէսaṙaǰin žam ew kēs ― an hour and a half
    կէս ժամkēs žam ― half an hour
    քառորդ մի ժամուkʿaṙord mi žamu ― a quarter of an hour
  2. time, moment; proper time, precise time
    վրան/խորան ժամուvran/xoran žamu ― the Tabernacle
    միջին ժամmiǰin žam ― mean time
    աստեղական ժամastełakan žam ― sidereal time
    արեւային ժամarewayin žam ― solar time
    ճշմարիտ ժամčšmarit žam ― true time
    հնչել երկրոդ ժամուhnčʿel erkrod žamu ― to strike two
    քանի՞ են ժամքkʿani? en žamkʿ ― what o'clock is it? what's o'clock?
    ժամ է երկրորդžam ē erkrord ― it is two o'clock
    ժամք երկու եւ վայրկեանք տասնžamkʿ erku ew vayrkeankʿ tasn ― it is ten minutes past two (o'clock)
    երկու ժամք եւ քառորդ միerku žamkʿ ew kʿaṙord mi ― it is a quarter past two
    ժամք երկու եւ վարկեանք քսանžamkʿ erku ew varkeankʿ kʿsan ― twenty minutes past two
    ժամք երկու եւ կէսžamkʿ erku ew kēs ― half past two
    ժամք երկու եւ վայրկեանք յիսունžamkʿ erku ew vayrkeankʿ yisun ― it is ten minutes to three
    ժամք երկու քառորդաւ ընդհատžamkʿ erku kʿaṙordaw əndhat ― a quarter to three
    ժամք երկու եւ վայրկեանք քառասունžamkʿ erku ew vayrkeankʿ kʿaṙasun ― twenty minutes to three
    զերրորդ ժամուzerrord žamu ― about three o'clock
    ի վեցերորդ ժամու առաւօտունi vecʿerord žamu aṙawōtun ― at six (o'clock) in the morning, or at six AM
    յեօթն ժամու յետ միջօրէիyeōtʿn žamu yet miǰōrēi ― at seven in the afternoon, or at seven PM
    ի սմին իսկ ժամու/պահուi smin isk žamu/pahu ― just now, now
    յամենայն ժամու, յորում եւ է ժամուyamenayn žamu, yorum ew ē žamu ― every hour in the day, at every moment
    ի նշանակեալ ժամու/պահուi nšanakeal žamu/pahu ― at the appointed time
    ամենայն ժամուց են նորա գործքamenayn žamucʿ en nora gorckʿ ― every hour of his time has its appointed task
    ի ժամս պարապոյ իմոյ, ի ժամս զբօսանցi žams parapoy imoy, i žams zbōsancʿ ― in my leisure hours
    ժամ բարեպատեհžam barepateh ― favorable moment
    ժամու, ի ժամու, ի դէպ ժամուžamu, i žamu, i dēp žamu ― in time, in good time, at the proper time
    ժամ առնել, դնել, տալžam aṙnel, dnel, tal ― to appoint an hour, a time, to fix a day
    ժամ էžam ē ― it is time, it is the fitting moment
    այլում ժամու եւ ժամանակի սպասելaylum žamu ew žamanaki spasel ― to wait better times, or for a more favorable occasion
    բազում ժամս ընդ իմն հանելbazum žams ənd imn hanel ― to stay some hours with
    ժամ հարկանելžam harkanel ― to ring the bell (to indicate the time)
    յամենայն ժամyamenayn žam ― at all times, always
    ժամ ի ժամžam i žam ― from hour to hour
    ժամ ի առնել, սահմանելžam i aṙnel, sahmanel ― to put off from time to time, to spin out, to prolong
    ժամ ի ժամէ, ժամէ ի ժամžam i žamē, žamē i žam ― at every moment, hourly, from hour to hour
    առ ժամ մի, ընդ ժամս, առ ժամսaṙ žam mi, ənd žams, aṙ žams ― at present, for the moment, now, provisionally
    ժամս ժամս, ընդ ժամս ժամս, ժամս ընդ ժամսžams žams, ənd žams žams, žams ənd žams ― from time to time, now and then, sometimes
    յառաջ քան զժամնyaṙaǰ kʿan zžamn ― out of time, before the time, too soon
    եկեալ հասանէր ժամekeal hasanēr žam ― the moment had arrived
    ժամ ճաշոյնžam čašoyn ― dinner-time, the dinner hour
    ժամ ճաշոյ էžam čašoy ē ― it is dinner-time
    զօգուտ ժամս, ի բազում ժամս, ժամս ձիգս, ցմեծ ժամսzōgut žams, i bazum žams, žams jigs, cʿmec žams ― for hours together, whole hours, hours at a time, along time
    հասանել ժամու կնոջhasanel žamu knoǰ ― to he near delivery or childbirth; to be near her time
    յետին ժամyetin žam ― dying hour, hour of death, last moments
  3. leisure-time, opportunity, occasion
    ժամ առնուլ, գտանելžam aṙnul, gtanel ― to take occasion, to find time, or opportunity
    յորժամ ժամ լինիցիyoržam žam linicʿi ― when the opportunity arrives
  4. season
    ըստ ժամուն պիտոյիցəst žamun pitoyicʿ ― according to circumstances, seasonableness
    ի ժամու եւ տարաժամուi žamu ew taražamu ― seasonably and unseasonably
  5. (astrology) horoscope, nativity, ascendant
  6. (Christianity) canonical hours, divine service
    ժամ առնելžam aṙnel ― to pray; to say the mass
  7. (dialectal) church

Declension[edit]

Derived terms[edit]

Related terms[edit]

Descendants[edit]

References[edit]

  • ժամ in Mathias Bedrossian (1879), New Dictionary Armenian–English, Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • ժամ in Gabriēl Awetikʿean, Xačʿatur Siwrmēlean, Mkrtičʿ Awgerean (1836–37), Nor baṙgirkʿ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language], in 2 vols, Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • ժամ in Hračʿeay Ačaṙean (1971–79), Hayerēn armatakan baṙaran [Dictionary of Armenian Root Words], in 4 vols (second edition), Yerevan: Yerevan State University