ոտն

Old Armenian

Etymology

From Proto-Indo-European *pódm̥, singular accusative of *pṓds (“foot”). Compare Ancient Greek πόδα, singular accusative of πούς.

Noun

ոտն • (otn)  (singular genitive ոտին, plural genitive ոտից, plural ոտք)

1. foot

   պատուանդան ոտից (patuandan oticʿ) — foot-stool

   կռուան ոտին (kṙuan otin) — foot-hold

   ոտից ցաւ (oticʿ cʿaw) — the gout, podagra

   հատանող կոշտից ոտից (hatanoł košticʿ oticʿ) — pedicure, corn-cutter

   լուացումն ոտից (luacʿumn oticʿ) — foot-bath, pediluvy

   ոտն ոտն, ոտն առ ոտն (otn otn, otn aṙ otn) — foot by foot, step by step, inch by inch, by little and little, by degrees, gradually

   առ ոտն, յոտս, առ ոտս (aṙ otn, yots, aṙ ots) — at the feet; near, at, to

   յոտաց (yotacʿ) — standing, upright

   յոտից (yoticʿ) — on foot, walking

   ոտն ընդ ոտին (otn ənd otin) — foot to foot

   յոտից ցգլուխ/մինչեւ ցգլուխ (yoticʿ cʿglux/minčʿew cʿglux) — from head to foot, from top to toe

   յոտին քում (yotin kʿum) — at your coming

   յոտն կալ (yotn kal) — to rise, to stand up

   կալ ի վերայ ոտից (kal i veray oticʿ) — to stand upon one's legs

   յոտին կալ (yotin kal) — to be standing, on foot; to support or maintain oneself

   յոտին ունել (yotin unel) — to uphold, to support, to sustain

   յոտն կանգնիլ (yotn kangnil) — to rise, to get up

   ոտն/առ ոտն հարկանել, կոխել ընդ ոտն հարկանել (otn/aṙ otn harkanel, koxel ənd otn harkanel) — to foot, to tread under foot, to trample upon; to despise

   զոտն յոտանէ փոխել (zotn yotanē pʿoxel) — to take a step, to walk

   զոտս ամբառնալ, ոտն առնուլ (zots ambaṙnal, otn aṙnul) — to start, to depart, to set out, to go away

   զոտս արձակեալ հարկանել (zots arjakeal harkanel) — to kick, to foot

   զոտս ամբարձեալ փախչել (zots ambarjeal pʿaxčʿel) — to scamper away, to be off

   անկանել յոտս ուրուք (ankanel yots urukʿ) — to fall prostrate at the feet of

   ոտն զոտամբ արկանել (otn zotamb arkanel) — to cross the knees

   զոտն հարկանել առ բարկութեան (zotn harkanel aṙ barkutʿean) — to stamp on the ground, to trample with anger or rage

   զոտս ի բոյս հարկանել (zots i boys harkanel) — to wander about the fields or among the mountains

   զամենեսին յոտին կացուցանել (zamenesin yotin kacʿucʿanel) — to surpass all competitors; to surprise, to astonish

   առ ոտս ուրուք խրատիլ (aṙ ots urukʿ xratil) — to be brought up at the feet of

   առ ոտս կալ (aṙ ots kal) — to be present

   զոտս հատանել (zots hatanel) — to take away, to destroy, to extirpate, to exterminate

2. (figuratively) foot of the mountain; foot, inches; foot, measure in prosody

Declension

The singular forms follow n-type declension.

n-type

	singular (uncountable)
nominative	ոտն (otn)
genitive	ոտին (otin)
dative	ոտին (otin)
accusative	ոտն (otn)
accusative definite	զոտն (zotn)
ablative	յոտանէ (yotanē)
instrumental	ոտամբ (otamb)
locative	յոտին (yotin)
The singular genitive can sometimes be ոտան (otan).

The plural forms follow an i-type declension.

i-type

	plural only (plurale tantum)
nominative	ոտք (otkʿ)
genitive	ոտից (oticʿ)
dative	ոտից (oticʿ)
accusative	ոտս (ots)
accusative definite	զոտս (zots)
ablative	յոտից (yoticʿ)
instrumental	ոտիւք (otiwkʿ)
locative	յոտս (yots)
The plural genitive can sometimes be ոտաց (otacʿ).

Usage notes

The word has three combining forms: ոտ-, ոտն-, ոտան-.

Derived terms

այծոտն անոտն անոտնալուաց անոտնաձայն անոտնեայ անոտք առոտնեմ առոտնհարու առոտնհարութիւն արագոտն արագոտնութիւն բազմոտանի բազմոտնութիւն բազրոտն բարիոտն բոկոտն գեղեցկոտն եղնոտն եղոտն եռոտանի երագոտն երագոտնագոյնս երեքոտանի երեքոտնեան երկոտանի երկոտանութիւն ընդոտնեմ ընդոտնիչ լեռնոտեայք լեռնոտն խոչընդոտն խոչոտն կարճոտն հակոտնայք հակոտնեայք հետիոտ ձիոտն մերկոտն

միոտանի միոտնի յոտանաւոր յոտնաւոր յոտնաւորութիւն յոտնկացութիւն նոխազոտն ոտանաւոր ոտնադրութիւն ոտնալուայ ոտնալուաց ոտնալպիրծ ոտնակայ ոտնակապ ոտնակապանք ոտնակապեմ ոտնակառեմ ոտնակացութիւն ոտնակոխութիւն ոտնակոխք ոտնահար ոտնահարական ոտնահարեմ ոտնահարութիւն ոտնահետ ոտնաձայն ոտնաման ոտնային ոտնաչափ ոտնառ ոտնառական ոտնառեմ ոտնառութիւն ոտնատ ոտնատեղի ոտնատորոփ ոտնատրոփ ոտնացաւութիւն

ոտնաւոր ոտնափշուր ոտնափոխ ոտնափոխիմ ոտնափոխութիւն ոտնբեկ ոտնզատոյց ոտնլուայ ոտնխթի ոտնկայ ոտնկապ ոտնկապեմ ոտնկացութիւն ոտնկելիք ոտնկռիւ ոտնհար ոտնհարեմ ոտնհարիմ ոտնհարութիւն ոտնփոխ ոտնքայլեմ չորեքոտանի չորսոտանի չորքոտանեայ չորքոտանի սեւոտն վատոտն վերոտնեմ վերջոտնիմ վեցոտանի վեցոտնեայ վիշապոտն փայտոտն փոկոտն քառոտանի քարընդոտն քարընդոտնեմ

Descendants

• Armenian: ոտք (otk’), ոտ (ot)

References

• “ոտն” in Mathias Bedrossian (1879), New Dictionary Armenian-English (Venice: S. Lazarus Armenian Academy)
• “ոտն” in G. Awetikʿean, X. Siwrmēlean, M. Awgerean (1836–37), Nor baṙgirkʿ haykazean lezui (Venice: S. Lazarus Armenian Academy)
• “ոտն” in Hračʿeay Ačaṙean (1926–35), Hayerēn armatakan baṙaran (Yerevan: Yerevan State University), 2nd ed., 1971–79