βούλομαι

Ancient Greek

Alternative forms

βόλομαι (bólomai) — Epic, Arcadocypriot
βόλλομαι (bóllomai) — Aeolic
βέλλομαι (béllomai) — Thessalian
βείλομαι (beílomai), βήλομαι (bḗlomai) — Boeotian
δείλομαι (deílomai) — Locrian, Delphic
δήλομαι (dḗlomai) — Coan
βώλομαι (bṓlomai) — Doric

Etymology

According to Beekes and LIV, from Proto-Indo-European *gʷel(h₃)- (“to want, wish”) (with no certain cognates), but with unexplained and pervasive o-grade in the present.^[1] The root may be identical to *gʷelH- (“to hit by throwing”), via semantic shift "to throw" > "to throw (desires)" > "to want", but this is speculative.

Pronunciation

(5^th BCE Attic) IPA^(key): /bǔː.lo.mai̯/
(1^st CE Egyptian) IPA^(key): /ˈbu.lo.mɛ/
(4^th CE Koine) IPA^(key): /ˈβu.lo.mɛ/
(10^th CE Byzantine) IPA^(key): /ˈvu.lo.me/
(15^th CE Constantinopolitan) IPA^(key): /ˈvu.lo.me/

Verb

βούλομαι • (boúlomai) (deponent)

(transitive, intransitive) to will, wish, be willing, want [with accusative ‘something’; or with infinitive ‘to do something’] (usually stronger than ἐθέλω (ethélō), implying choice or preference)
(transitive) to mean
(intransitive) to pretend, claim [with infinitive ‘to do something’]
(transitive) to prefer [with accusative ‘something’ or infinitive ‘to do something’, along with μᾶλλον ἤ (mâllon ḗ) or ἤ (ḗ) ‘over something else’]
(second person) [with εἰ (ei) or ἄν (án) or ἐάν (eán) or ἤν (ḗn)] if you will, if you please (may be split with clitics)
- 380 BCE, Plato, Gorgias 472a:
  […] μαρτυρήσουσί σοι, ἐὰν μὲν βούλῃ, Νικίας ὁ Νικηράτου καὶ οἱ ἀδελφοὶ μετ’ αὐτοῦ, […]
  […] marturḗsousí soi, eàn mèn boúlēi, Nikías ho Nikērátou kaì hoi adelphoì met’ autoû, […]
  Translation by Benjamin Jowett
  witnesses in disproof of my statement-you may, if you will, summon Nicias the son of Niceratus, and let his brothers,
- 405 BCE, Aristophanes, The Frogs 1158–1159:
  Διόνυσος:
  νὴ τὸν Δί’ ὥσπερ γ’ εἴ τις εἴποι γείτονι,
  χρῆσον σὺ μάκτραν, εἰ δὲ βούλει, κάρδοπον.
  Diónusos:
  nḕ tòn Dí’ hṓsper g’ eí tis eípoi geítoni,
  khrêson sù máktran, ei dè boúlei, kárdopon.
  (please add an English translation of this quotation)
- 442 BCE, Sophocles, Antigone 1168–1169:
  πλούτει τε γὰρ κατ’ οἶκον, εἰ βούλει, μέγα
  καὶ ζῆ τύραννον σχῆμ’ ἔχων· […]
  ploútei te gàr kat’ oîkon, ei boúlei, méga
  kaì zê túrannon skhêm’ ékhōn; […]
  Translation by Richard Claverhouse Jebb
  Heap up riches in your house, if you wish! Live with a tyrant’s pomp!

Conjugation

Present: βούλομαι

number		singular			dual		plural
		first	second	third	second	third	first	second	third
middle/passive	indicative	βούλομαι	βούλῃ, βούλει	βούλεται	βούλεσθον	βούλεσθον	βουλόμεθᾰ	βούλεσθε	βούλονται
	subjunctive	βούλωμαι	βούλῃ	βούληται	βούλησθον	βούλησθον	βουλώμεθᾰ	βούλησθε	βούλωνται
	optative	βουλοίμην	βούλοιο	βούλοιτο	βούλοισθον	βουλοίσθην	βουλοίμεθᾰ	βούλοισθε	βούλοιντο
	imperative		βούλου	βουλέσθω	βούλεσθον	βουλέσθων		βούλεσθε	βουλέσθων
						middle/passive
infinitive						βούλεσθαι
participle	m					βουλόμενος
	f					βουλομένη
	n					βουλόμενον
Notes:	This table gives Attic inflectional endings. For conjugation in dialects other than Attic, see Appendix:Ancient Greek dialectal conjugation.

Imperfect: ἐβουλόμην

number		singular			dual		plural
		first	second	third	second	third	first	second	third
middle/passive	indicative	ἐβουλόμην	ἐβούλου	ἐβούλετο	ἐβούλεσθον	ἐβουλέσθην	ἐβουλόμεθᾰ	ἐβούλεσθε	ἐβούλοντο
Notes:	This table gives Attic inflectional endings. For conjugation in dialects other than Attic, see Appendix:Ancient Greek dialectal conjugation.

Imperfect: βουλόμην (Epic)

number		singular			dual		plural
		first	second	third	second	third	first	second	third
middle/passive	indicative	βουλόμην	βούλεο, βούλευ	βούλετο	βούλεσθον	βουλέσθην	βουλόμε(σ)θᾰ	βούλεσθε	βούλοντο
Notes:	Dialects other than Attic are not well attested. Some forms are based on conjecture. Use with caution. For more details, see Appendix:Ancient Greek dialectal conjugation.

Imperfect: ἠβουλόμην (Attic)

number		singular			dual		plural
		first	second	third	second	third	first	second	third
middle/passive	indicative	ἠβουλόμην	ἠβούλου	ἠβούλετο	ἠβούλεσθον	ἠβουλέσθην	ἠβουλόμεθᾰ	ἠβούλεσθε	ἠβούλοντο
Notes:	This table gives Attic inflectional endings. For conjugation in dialects other than Attic, see Appendix:Ancient Greek dialectal conjugation.

Future: βουλήσομαι

number		singular			dual		plural
		first	second	third	second	third	first	second	third
middle	indicative	βουλήσομαι	βουλήσῃ, βουλήσει	βουλήσεται	βουλήσεσθον	βουλήσεσθον	βουλησόμεθᾰ	βουλήσεσθε	βουλήσονται
middle	optative	βουλησοίμην	βουλήσοιο	βουλήσοιτο	βουλήσοισθον	βουλησοίσθην	βουλησοίμεθᾰ	βουλήσοισθε	βουλήσοιντο
					middle
infinitive					βουλήσεσθαι
participle	m				βουλησόμενος
	f				βουλησομένη
	n				βουλησόμενον
Notes:	This table gives Attic inflectional endings. For conjugation in dialects other than Attic, see Appendix:Ancient Greek dialectal conjugation.

Future: βουληθήσομαι (Koine)

number		singular			dual		plural
		first	second	third	second	third	first	second	third
passive	indicative	βουληθήσομαι	βουληθήσῃ, βουληθήσει	βουληθήσεται	βουληθήσεσθον	βουληθήσεσθον	βουληθησόμεθᾰ	βουληθήσεσθε	βουληθήσονται
passive	optative	βουληθησοίμην	βουληθήσοιο	βουληθήσοιτο	βουληθήσοισθον	βουληθησοίσθην	βουληθησοίμεθᾰ	βουληθήσοισθε	βουληθήσοιντο
							passive
infinitive							βουληθήσεσθαι
participle	m						βουληθησόμενος
	f						βουληθησομένη
	n						βουληθησόμενον

Aorist: ἐβουλήθην

number		singular			dual		plural
		first	second	third	second	third	first	second	third
passive	indicative	ἐβουλήθην	ἐβουλήθης	ἐβουλήθη	ἐβουλήθητον	ἐβουληθήτην	ἐβουλήθημεν	ἐβουλήθητε	ἐβουλήθησᾰν
	subjunctive	βουληθῶ	βουληθῇς	βουληθῇ	βουληθῆτον	βουληθῆτον	βουληθῶμεν	βουληθῆτε	βουληθῶσῐ(ν)
	optative	βουληθείην	βουληθείης	βουληθείη	βουληθεῖτον, βουληθείητον	βουληθείτην, βουληθειήτην	βουληθεῖμεν, βουληθείημεν	βουληθεῖτε, βουληθείητε	βουληθεῖεν, βουληθείησᾰν
	imperative		βουλήθητῐ	βουληθήτω	βουλήθητον	βουληθήτων		βουλήθητε	βουληθέντων
							passive
infinitive							βουληθῆναι
participle	m						βουληθείς
	f						βουληθεῖσᾰ
	n						βουληθέν
Notes:	This table gives Attic inflectional endings. For conjugation in dialects other than Attic, see Appendix:Ancient Greek dialectal conjugation.

Perfect: βεβούλημαι

number		singular			dual		plural
		first	second	third	second	third	first	second	third
middle/passive	indicative	βεβούλημαι	βεβούλησαι	βεβούληται	βεβούλησθον	βεβούλησθον	βεβουλήμεθᾰ	βεβούλησθε	βεβούληνται
	subjunctive	βεβουλημένος ὦ	βεβουλημένος ᾖς	βεβουλημένος ᾖ	βεβουλημένω ἦτον	βεβουλημένω ἦτον	βεβουλημένοι ὦμεν	βεβουλημένοι ἦτε	βεβουλημένοι ὦσῐ(ν)
	optative	βεβουλημένος εἴην	βεβουλημένος εἴης	βεβουλημένος εἴη	βεβουλημένω εἴητον, εἶτον	βεβουλημένω εἰήτην, εἴτην	βεβουλημένοι εἴημεν, εἶμεν	βεβουλημένοι εἴητε, εἶτε	βεβουλημένοι εἴησᾰν, εἶεν
	imperative		βεβούλησο	βεβουλήσθω	βεβούλησθον	βεβουλήσθων		βεβούλησθε	βεβουλήσθων
						middle/passive
infinitive						βεβουλῆσθαι
participle	m					βεβουλημένος
	f					βεβουλημένη
	n					βεβουλημένον
Notes:	This table gives Attic inflectional endings. For conjugation in dialects other than Attic, see Appendix:Ancient Greek dialectal conjugation.

Related terms

ἐθέλω (ethélō)

References

^ Beekes, Robert S. P. (2010), “βούλομαι”, in Etymological Dictionary of Greek (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 10), with the assistance of Lucien van Beek, Leiden, Boston: Brill, →ISBN, page 231