خانه

See also: خانة, حانة, خانہ, ـخانة, ـخانه, جانه, and چانه

Ottoman Turkish

Etymology

Borrowed from Classical Persian خَانَه (xāna).

Noun

خانه • (ḫāne)

1. place
2. house

Derived terms

• آبدستخانه (âbdesthâne, “room fitted for ritual ablution”)
• آشخانه (aşhâne, “kitchen; cookshop”)
• ایپلكخانه (iplikhâne, “spinning-mill”)
• باتاقخانه (batakhane, “gambling den”)
• باروتخانه (baruthane, “powder mill”)
• باصمه‌خانه (basmahâne, “printing house”)
• باقرخانه (bakırhâne, “copper workshop”)
• بالقخانه (balıkhane, “fish farm”)
• بویاخانه (boyahane, “dyery”)
• بچقیخانه (bıçkıhane, “sawmill”)
• تجارتخانه (ticârethâne, “businessplace”)
• تیمارخانه (timarhâne, “asylum”)
• جانبازخانه (cambazhâne, “circus”)
• حلواخانه (helvahane, “cauldron in which halva is made”)
• درسخانه (dershâne, “classroom”)
• دفترخانه (defterhane, “cadastre office”)
• دیبكخانه (dibekhâne, “pounding mill”)
• سفارت‌خانه (sefârethâne, “embassy”)
• سلاحخانه (silâhhâne, “armoury, arsenal”)
• سیمكشخانه (simkeşhâne, “manufactory of silver wire”)
• شابخانه (şabhâne, “manufactory of alum”)
• شرابخانه (şarabhane, “large wine-cask”)
• شربتخانه (şerbethane, “wineshop, tavern”)
• شیشه‌خانه (şişehâne, “glassworks”)
• صابونخانه (sabunhane, “soapery”)
• طبخانه (tıbhâne, “medical school”)
• عبادتخانه (ʼibâdethâne, “temple, place of worship”)
• قایقخانه (kayıkhâne, “boathouse”)
• قصابخانه (kasâbhâne, “butchershop”)
• قلجخانه (kılıchane, “manufactory of swords”)
• قمارخانه (kumarhâne, “gaming house, casino”)
• كاغدخانه (kâğıdhane, “paper mill”)
• كتبخانه (kütübhane, “library”)
• كرمیدخانه (kiremidhane, “tilery”)
• كشیشخانه (keşişhane, “monastery”)
• كموشخانه (gümüşhane, “a Turkish province”)
• مومخانه (mumhane, “manufactory of candles”)
• نوبتخانه (nevbethâne, nöbethâne, “guardhouse”)
• چكیچخانه (çekiçhane, “section of a forge”)
• چوركخانه (çörekhâne, “royal bakery of buns”)
• یاتاقخانه (yatakhâne, “dormitory”)
• یاغخانه (yağhane, “oil mill”)
• یتیمخانه (yetimhâne, “orphanage”)

Descendants

• Turkish: hane
• → Laz: ხანე (xane)

References

• Redhouse, James W. (1890), “خانه”, in A Turkish and English Lexicon‎^[1], Constantinople: A. H. Boyajian, page 827

Persian

Alternative forms

• خونه (xune) (colloquial Tehrani)
• خنه (xana) (dialectal, Mashhad)

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *h₂wes-

Proto-Indo-Iranian *Hwas-

Proto-Iranian *Hwah-

Proto-Iranian *wāhana

Old Persian *vahanam

Middle Persian 𐭡𐭩𐭲𐭠 (bytʾ /⁠xānag⁠/)

Persian خانه

Inherited from Middle Persian 𐭡𐭩𐭲𐭠 (bytʾ /⁠xānag⁠/), from Old Persian *vahanam (“house”), from Proto-Iranian *wāhana (“habitation”), from *Hwah-, from Proto-Indo-Iranian *Hwas-, from Proto-Indo-European *h₂wes-.

Compare phonetically and semantically similar کده (kada, “house; place of”). Related to دیوان (divân).

Pronunciation

• (Classical Persian) IPA^(key): /xaː.ˈna/

 

• (Dari, formal) IPA^(key): [xɑː.ná]

• (Dari, formal) IPA^(key): [xɑː.ná]
  • (Kabuli) IPA^(key): [xɑː.ná]
  • (Hazaragi) IPA^(key): [xɔː.ná]

 

• (Iran, formal) IPA^(key): [xɒː.né]

• (Iran, formal) IPA^(key): [xɒː.né]
  • (Tehrani) IPA^(key): [xuː.né]

• (Tajik, formal) IPA^(key): [χɔ.ná]

Readings
Classical reading?	xāna
Dari reading?	xāna
Iranian reading?	xâne
Tajik reading?	xona

• Audio (Iran):

  (file)

• Rhymes: -e (Iran), -a (Dari, Tajik)

Noun

خانه • (xāna / xâne) (plural خانه‌ها (xāna-hā / xâne-hâ), Tajik spelling хона)

1. house

Inflection

Basic forms of خانه

	singular	plural
bare	خانه (xâné)	خانه‌ها، خانه‌ا△ (xâne-hấ, xâneấ△)
definitive direct object	خانه را، خانه رو△ (xâné râ, xâná ro△)	خانه‌ها را، خانه‌ا رو△ (xâne-hấ râ, xâneấ ro△)
ezâfe	خانهٔ (xâné-ye)	خانه‌های، خانه‌ای△ (xâne-hấ-ye, xâneấ-ye△)
marked indefinite or relative definite	خانه‌ای (xâné-i)	خانه‌هایی، خانه‌ایی△ (xâne-hấ-yi, xâneấ-yi△)

^△ Colloquial.

Possessive forms of خانه

	singular	plural
1st person singular (“my”)	خانه‌ام، خانم△ (xâné-am, xânám△)	خانه‌هایم، خانه‌هام△ (xâne-hấyam, xâneấm△)
2nd person singular (“your”)	خانه‌ات، خانت△ (xâné-at, xânát△)	خانه‌هایت، خانه‌هات△ (xâne-hấyat, xâneất△)
3rd person singular (“his, her, its”)	خانه‌اش، خانش△ (xâné-aš, xânáš△)	خانه‌هایش، خانه‌هاش△ (xâne-hấyaš, xâneấš△)
1st person plural (“our”)	خانه‌مان، خانه‌مون، خانمون△ (xâné-(y)emân, xânámun△)	خانه‌هایمان، خانه‌هامون△ (xâne-hấyemân, xâneấmun△)
2nd person plural (“your”)	خانه‌تان، خانه‌تون، خانتون△ (xâné-(y)etân, xânátun△)	خانه‌هایتان، خانه‌هاتون△ (xâne-hấyetân, xâneấtun△)
3rd person plural (“their”)	خانه‌شان، خانه‌شون، خانشون△ (xâné-(y)ešân, xânášun△)	خانه‌هایشان، خانه‌هاشون△ (xâne-hấyešân, xâneấšun△)

^△ Colloquial.

Derived terms

• آشپزخانه (âšpaz-xâne)
• جنده‌خانه (jende-xâne)
• خانه داماد (xâne-dâmâd)
• خانه‌دار (xâne-dâr)
• خمخانه (xum-xâne)
• داروخانه (dâru-xâne)
• دیوان‌خانه (divân-xâne)
• رصدخانه (rasad-xâne)
• زورخانه (zur-xâne)
• سربازخانه (sarbâz-xâne)
• سفره‌خانه (sofre-xâne)
• ضرابخانه (zarrâb-xâne)
• فراموشخانه (farâmuš-xâne)
• قهوه‌خانه (qahve-xâne)
• میخانه (mey-xâne)
• وزارت‌خانه (vezârat-xâne)
• چایخانه (čây-xâne)
• کتابخانه (ketâb-xâne)
• گلخانه (gol-xâne)
• یتیم‌خانه (yatim-xâne)

Descendants

• Dari: خَانَه (xāna)
• Iranian Persian: خَانِه (xâne), (Tehrani, colloquial) خونِه (xune)
• Tajik: хона (xona)
• → Armenian: -խանա (-xana)
• → Azerbaijani: -xana
• → Bashkir: -хана (-xana)
• → Bengali: -খানা (-khana)
• → Hindustani:

  Hindi: ख़ाना (xānā)

  Urdu: خَانَہ (xāna)

• → Georgian: ხანა (xana), -ხანა (-xana)
• → Kazakh: -хана (-xana)
• → Kyrgyz: -кана (-kana)
• → Northern Luri: هۆنںە (honə)
• → Ottoman Turkish: خانه (hane)
  • Turkish: hane
  • → Laz: ხანე (xane)
• → Ottoman Turkish: ـخانه (-hane)
  • Turkish: -hane
  • → Serbo-Croatian: -àna / -а̀на
• → Punjabi: [script needed] (khanna) خانہ (xāna, khāna) / ਖਾਨਾ (khānā)
• → Sindhi: خانو (xāno)
• → Uzbek: -xona
• → Uyghur: -خانا (-xana)