लोह

From Wiktionary, the free dictionary
Jump to navigation Jump to search

Hindi

[edit]

Etymology

[edit]

Borrowed from Sanskrit लोह (lohá). Doublet of लोहा (lohā).

Noun

[edit]

लोह (lohm (Urdu spelling لوه)

  1. iron (either crude or wrought)
  2. steel
  3. metal
  4. (rare) a weapon
  5. (rare) blood

Declension

[edit]

Synonyms

[edit]
[edit]

References

[edit]
  • Platts, John T. (1884) “लोह”, in A dictionary of Urdu, classical Hindi, and English, London: W. H. Allen & Co.

Marathi

[edit]

Etymology

[edit]

Borrowed from Sanskrit लोह (loha).

Pronunciation

[edit]

Noun

[edit]

लोह (lohn

  1. iron (in scientific terms)

Pali

[edit]

Alternative forms

[edit]

Etymology

[edit]

From Sanskrit लोह (lohá).

Noun

[edit]

लोह n

  1. metal, especially copper, brass, or bronze

Declension

[edit]

Sanskrit

[edit]

Alternative scripts

[edit]

Etymology

[edit]

From Proto-Indo-Iranian *Hrawdʰás (red metal; copper, brass), from Proto-Indo-European *h₁rowdʰós (red thing), from *h₁rewdʰ- (red). Cognate with Middle Persian [script needed] (lwd /⁠rôy⁠/, brass), whence Persian روی (rôy).

The -h- instead of the expected -dh- seems to be a standard dissimilation of dh…t to h…t across the whole paradigm for रुध् (rudh) in the dialect on which Classical Sanskrit was based, compare रोहित (róhita, red mare), नीललोहित (nīlalohitá, dark blue and red), but रुधिर (rudhirá, red).[1]

Pronunciation

[edit]

Adjective

[edit]

लोह (lohá)

  1. red, reddish, copper-coloured
  2. made of copper
  3. made of iron

Declension

[edit]
Masculine a-stem declension of लोह (lohá)
Singular Dual Plural
Nominative लोहः
loháḥ
लोहौ / लोहा¹
lohaú / lohā́¹
लोहाः / लोहासः¹
lohā́ḥ / lohā́saḥ¹
Vocative लोह
lóha
लोहौ / लोहा¹
lóhau / lóhā¹
लोहाः / लोहासः¹
lóhāḥ / lóhāsaḥ¹
Accusative लोहम्
lohám
लोहौ / लोहा¹
lohaú / lohā́¹
लोहान्
lohā́n
Instrumental लोहेन
lohéna
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहैः / लोहेभिः¹
lohaíḥ / lohébhiḥ¹
Dative लोहाय
lohā́ya
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहेभ्यः
lohébhyaḥ
Ablative लोहात्
lohā́t
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहेभ्यः
lohébhyaḥ
Genitive लोहस्य
lohásya
लोहयोः
loháyoḥ
लोहानाम्
lohā́nām
Locative लोहे
lohé
लोहयोः
loháyoḥ
लोहेषु
lohéṣu
Notes
  • ¹Vedic
Feminine ā-stem declension of लोहा (lohā́)
Singular Dual Plural
Nominative लोहा
lohā́
लोहे
lohé
लोहाः
lohā́ḥ
Vocative लोहे
lóhe
लोहे
lóhe
लोहाः
lóhāḥ
Accusative लोहाम्
lohā́m
लोहे
lohé
लोहाः
lohā́ḥ
Instrumental लोहया / लोहा¹
loháyā / lohā́¹
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहाभिः
lohā́bhiḥ
Dative लोहायै
lohā́yai
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहाभ्यः
lohā́bhyaḥ
Ablative लोहायाः / लोहायै²
lohā́yāḥ / lohā́yai²
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहाभ्यः
lohā́bhyaḥ
Genitive लोहायाः / लोहायै²
lohā́yāḥ / lohā́yai²
लोहयोः
loháyoḥ
लोहानाम्
lohā́nām
Locative लोहायाम्
lohā́yām
लोहयोः
loháyoḥ
लोहासु
lohā́su
Notes
  • ¹Vedic
  • ²Brāhmaṇas
Neuter a-stem declension of लोह (lohá)
Singular Dual Plural
Nominative लोहम्
lohám
लोहे
lohé
लोहानि / लोहा¹
lohā́ni / lohā́¹
Vocative लोह
lóha
लोहे
lóhe
लोहानि / लोहा¹
lóhāni / lóhā¹
Accusative लोहम्
lohám
लोहे
lohé
लोहानि / लोहा¹
lohā́ni / lohā́¹
Instrumental लोहेन
lohéna
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहैः / लोहेभिः¹
lohaíḥ / lohébhiḥ¹
Dative लोहाय
lohā́ya
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहेभ्यः
lohébhyaḥ
Ablative लोहात्
lohā́t
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहेभ्यः
lohébhyaḥ
Genitive लोहस्य
lohásya
लोहयोः
loháyoḥ
लोहानाम्
lohā́nām
Locative लोहे
lohé
लोहयोः
loháyoḥ
लोहेषु
lohéṣu
Notes
  • ¹Vedic

Noun

[edit]

लोह (lohá) stemm or n

  1. red metal, copper
  2. (in later language) iron (either crude or wrought) or steel or gold or any metal
  3. red goat (compare लोहाज (lohāja))
  4. (probably) a kind of bird
  5. name of a man
  6. (in the plural) name of a people
  7. any object or vessel made of iron
  8. aloe wood, Agallochum

Declension

[edit]
Masculine a-stem declension of लोह (lohá)
Singular Dual Plural
Nominative लोहः
loháḥ
लोहौ / लोहा¹
lohaú / lohā́¹
लोहाः / लोहासः¹
lohā́ḥ / lohā́saḥ¹
Vocative लोह
lóha
लोहौ / लोहा¹
lóhau / lóhā¹
लोहाः / लोहासः¹
lóhāḥ / lóhāsaḥ¹
Accusative लोहम्
lohám
लोहौ / लोहा¹
lohaú / lohā́¹
लोहान्
lohā́n
Instrumental लोहेन
lohéna
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहैः / लोहेभिः¹
lohaíḥ / lohébhiḥ¹
Dative लोहाय
lohā́ya
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहेभ्यः
lohébhyaḥ
Ablative लोहात्
lohā́t
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहेभ्यः
lohébhyaḥ
Genitive लोहस्य
lohásya
लोहयोः
loháyoḥ
लोहानाम्
lohā́nām
Locative लोहे
lohé
लोहयोः
loháyoḥ
लोहेषु
lohéṣu
Notes
  • ¹Vedic
Neuter a-stem declension of लोह (lohá)
Singular Dual Plural
Nominative लोहम्
lohám
लोहे
lohé
लोहानि / लोहा¹
lohā́ni / lohā́¹
Vocative लोह
lóha
लोहे
lóhe
लोहानि / लोहा¹
lóhāni / lóhā¹
Accusative लोहम्
lohám
लोहे
lohé
लोहानि / लोहा¹
lohā́ni / lohā́¹
Instrumental लोहेन
lohéna
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहैः / लोहेभिः¹
lohaíḥ / lohébhiḥ¹
Dative लोहाय
lohā́ya
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहेभ्यः
lohébhyaḥ
Ablative लोहात्
lohā́t
लोहाभ्याम्
lohā́bhyām
लोहेभ्यः
lohébhyaḥ
Genitive लोहस्य
lohásya
लोहयोः
loháyoḥ
लोहानाम्
lohā́nām
Locative लोहे
lohé
लोहयोः
loháyoḥ
लोहेषु
lohéṣu
Notes
  • ¹Vedic

Descendants

[edit]

References

[edit]
  1. ^ Alexander Lubotsky (1995) “Sanskrit h < *dh, bh”, in Sthāpakašrāddham, Professor G.A. Zograf Commemorative Volume, St. Petersburg, pages 122–124