czosnek

See also: Czosnek

Old Polish

Etymology

Inherited from Proto-Slavic *česnъkъ. First attested in the 13th century.

Pronunciation

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /t͡ʃʲɔsnɛk/
• IPA^(key): (15^th CE) /t͡ʃʲɔsnɛk/
• Homophone: Czosnek

Noun

czosnek m inan

1. (attested in Masovia, Lesser Poland, Greater Poland) garlic (Allium sativum)
   • 1900 [XIII ex.], Józef Rostafiński, editor, Symbola ad historiam naturalem medii aevi = Średniowieczna historya naturalna w Polsce. Ps 2‎^[1], number 5013:

     Zosnek alleum, scordium

     [Czosnek alleum, scordium]

   • 1900 [1419], Józef Rostafiński, editor, Symbola ad historiam naturalem medii aevi = Średniowieczna historya naturalna w Polsce. Ps 2‎^[2], number 5048:

     Domowy czosznek alleum domesticum

     [Domowy czosnek alleum domesticum]

   • 1895 [1448–1450], Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów, Warka, page 4:

     Dzeszanczina... ma dana bicz wyiąwszi rzepą, ... czoznek y thim podobne naszenya

     [Dziesięcina... ma dana być, wyjąwszy rzepę, ... czosnek i tym podobne nasienia]

   • 1900 [1464], Józef Rostafiński, editor, Symbola ad historiam naturalem medii aevi = Średniowieczna historya naturalna w Polsce. Ps 2‎^[3], number 4758:

     Czoschnek allium

     [Czosnek allium]

   • 1907 [c. 1470], Jakub Parkoszowic, edited by Jan Łoś, Traktat o ortografii polskiej‎^[4], Żurawica, Świętokrzyskie Voivodeship, Krakow, page 406:

     Czosnek

     [Czosnek]

   • 1901 [1471], Materiały i Prace Komisji Językowej Akademii Umiejętności w Krakowie, volume V, page 25:

     Czosznkv alea

     [Czosnku alea]

   • 1900 [1475], Józef Rostafiński, editor, Symbola ad historiam naturalem medii aevi = Średniowieczna historya naturalna w Polsce. Ps 2‎^[5], number 3136:

     Czos­nek aleum

     [Czos­nek aleum]

   • 1901 [1477], Materiały i Prace Komisji Językowej Akademii Umiejętności w Krakowie, volume II, page 324:

     Czosnek alium

     [Czosnek alium]

   • XV p. post., rękopiśmienne ekscerpty - glosy z rozariusza w rękopisie Biblioteki Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Lwowie, obecnie we Wrocławiu, o sygn. 3297, z r. 1476, page 10v:

     Alleum quod non decet imittari et est quoddam genus herbe vlg. czosznek

     [Alleum quod non decet imittari et est quoddam genus herbe vlg. czosnek]

   • c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 7v:

     Alium knoblauch eo quod oleat secundum Papiam, cuius odorem venenate fere non sustinent... czosznek

     [Alium knoblauch eo quod oleat secundum Papiam, cuius odorem venenate fere non sustinent... czosnek]

   • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎^[6], page 731:

     Zydovye... byly barzo nyeczysczy..., yedly czosnek y yne smyerdzącze goryczky

     [Żydowie... byli barzo nieczyści..., jedli czosnek i ine śmierdzące goryczki]

Derived terms

nouns

• polny czosnek

proper nouns

• Czosnek
• Czosnowski

Descendants

• Polish: czosnek, czostek (regional), czosnyk (Przemyśl)
• Silesian: czosnek

References

• Boryś, Wiesław (2005), “czosnek”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
• Mańczak, Witold (2017), “czosnek”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
• Bańkowski, Andrzej (2000), “czosnek”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
• Sławski, Franciszek (1958-1965), “czosnek”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
• K. Nitsch, editor (1955), “czosnek”, in Słownik staropolski (in Polish), volume 1, Warsaw: Polish Academy of Sciences, page 395
• B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “czosnek”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
• Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “czosnek”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

Polish

Alternative forms

• czostek (regional)
• czosnyk (Przemyśl)

Etymology

Inherited from Old Polish czosnek.

Pronunciation

• IPA^(key): /ˈt͡ʂɔs.nɛk/

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -ɔsnɛk
• Syllabification: czos‧nek
• Homophone: Czosnek

Noun

czosnek m inan (related adjective czosnkowy)

1. garlic (Allium sativum)

Declension

Declension of czosnek

	singular	plural
nominative	czosnek	czosnki
genitive	czosnku	czosnków
dative	czosnkowi	czosnkom
accusative	czosnek	czosnki
instrumental	czosnkiem	czosnkami
locative	czosnku	czosnkach
vocative	czosnku	czosnki

Further reading

• czosnek in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
• czosnek in Polish dictionaries at PWN