զեղջ
Armenian
Etymology
From Old Armenian զեղջ (zełǰ).
Pronunciation
- (Eastern Armenian) IPA(key): /zeʁd͡ʒ/, [zeʁd͡ʒ]
- (Western Armenian) IPA(key): /zeχt͡ʃ/, [zeχt͡ʃʰ]
Noun
զեղջ • (zeġǰ)
- (dated) remorse, repentance
- Synonym: զղջում (zġǰum)
Declension
i-type, inanimate (Eastern Armenian)
singular | plural | |||
---|---|---|---|---|
nominative | զեղջ (zeġǰ) | զեղջեր (zeġǰer) | ||
dative | զեղջի (zeġǰi) | զեղջերի (zeġǰeri) | ||
ablative | զեղջից (zeġǰicʻ) | զեղջերից (zeġǰericʻ) | ||
instrumental | զեղջով (zeġǰov) | զեղջերով (zeġǰerov) | ||
locative | զեղջում (zeġǰum) | զեղջերում (zeġǰerum) | ||
definite forms | ||||
nominative | զեղջը/զեղջն (zeġǰə/zeġǰn) | զեղջերը/զեղջերն (zeġǰerə/zeġǰern) | ||
dative | զեղջին (zeġǰin) | զեղջերին (zeġǰerin) | ||
1st person possessive forms (my) | ||||
nominative | զեղջս (zeġǰs) | զեղջերս (zeġǰers) | ||
dative | զեղջիս (zeġǰis) | զեղջերիս (zeġǰeris) | ||
ablative | զեղջիցս (zeġǰicʻs) | զեղջերիցս (zeġǰericʻs) | ||
instrumental | զեղջովս (zeġǰovs) | զեղջերովս (zeġǰerovs) | ||
locative | զեղջումս (zeġǰums) | զեղջերումս (zeġǰerums) | ||
2nd person possessive forms (your) | ||||
nominative | զեղջդ (zeġǰd) | զեղջերդ (zeġǰerd) | ||
dative | զեղջիդ (zeġǰid) | զեղջերիդ (zeġǰerid) | ||
ablative | զեղջիցդ (zeġǰicʻd) | զեղջերիցդ (zeġǰericʻd) | ||
instrumental | զեղջովդ (zeġǰovd) | զեղջերովդ (zeġǰerovd) | ||
locative | զեղջումդ (zeġǰumd) | զեղջերումդ (zeġǰerumd) |
Adjective
զեղջ • (zeġǰ) (superlative ամենազեղջ)
Declension
nominalized, i-type (Eastern Armenian)
singular | plural | |||
---|---|---|---|---|
nominative | զեղջ (zeġǰ) | զեղջեր (zeġǰer) | ||
dative | զեղջի (zeġǰi) | զեղջերի (zeġǰeri) | ||
ablative | զեղջից (zeġǰicʻ) | զեղջերից (zeġǰericʻ) | ||
instrumental | զեղջով (zeġǰov) | զեղջերով (zeġǰerov) | ||
locative | զեղջում (zeġǰum) | զեղջերում (zeġǰerum) | ||
definite forms | ||||
nominative | զեղջը/զեղջն (zeġǰə/zeġǰn) | զեղջերը/զեղջերն (zeġǰerə/zeġǰern) | ||
dative | զեղջին (zeġǰin) | զեղջերին (zeġǰerin) | ||
1st person possessive forms (my) | ||||
nominative | զեղջս (zeġǰs) | զեղջերս (zeġǰers) | ||
dative | զեղջիս (zeġǰis) | զեղջերիս (zeġǰeris) | ||
ablative | զեղջիցս (zeġǰicʻs) | զեղջերիցս (zeġǰericʻs) | ||
instrumental | զեղջովս (zeġǰovs) | զեղջերովս (zeġǰerovs) | ||
locative | զեղջումս (zeġǰums) | զեղջերումս (zeġǰerums) | ||
2nd person possessive forms (your) | ||||
nominative | զեղջդ (zeġǰd) | զեղջերդ (zeġǰerd) | ||
dative | զեղջիդ (zeġǰid) | զեղջերիդ (zeġǰerid) | ||
ablative | զեղջիցդ (zeġǰicʻd) | զեղջերիցդ (zeġǰericʻd) | ||
instrumental | զեղջովդ (zeġǰovd) | զեղջերովդ (zeġǰerovd) | ||
locative | զեղջումդ (zeġǰumd) | զեղջերումդ (zeġǰerumd) |
Further reading
- “զեղջ”, in Žamanakakicʻ hayocʻ lezvi bacʻatrakan baṙaran [Explanatory Dictionary of Contemporary Armenian] (in Armenian), Yerevan: Academy Press, 1969–1980
Old Armenian
Alternative forms
- զիղջ (ziłǰ)
Etymology
The origin is unknown.[1]
Noun
զեղջ • (zełǰ)
- remorse, repentance
- Synonyms: զղջումն (złǰumn), ստրջանք (strǰankʻ), ապաշաւ (apašaw)
- զեղջ լինել մտաց ուրուք ― zełǰ linel mtacʻ urukʻ ― to scruple; to have qualms of conscience, to be smitten with remorse
- զեղջ լինել ումեք, զեղջ ապաշաւ անկանիլ ի միտս, զղջի ունել զոք, ի զեղջ գալ, հարկանիլ, ի զեղջ ապաշաւանաց գալ, զեղջ ընդունել ― zełǰ linel umekʻ, zełǰ apašaw ankanil i mits, złǰi unel zokʻ, i zełǰ gal, harkanil, i zełǰ apašawanacʻ gal, zełǰ əndunel ― to repent, to afflict one's conscience
- ի զեղջ ածել, զեղջ բերել ― i zełǰ acel, zełǰ berel ― to cause to repent, to reform
- որպիսի՜ զեղջ կալցի զմեզ ― orpisi! zełǰ kalcʻi zmez ― how we shall repent!
Declension
unknown type
Adjective
զեղջ • (zełǰ)
Declension
unknown type
Derived terms
- անզեղջ (anzełǰ)
- անզղջաբար (anzłǰabar)
- անզղջական (anzłǰakan)
- անզղջականաբար (anzłǰakanabar)
- անզղջականապէս (anzłǰakanapēs)
- անզղջականութիւն (anzłǰakanutʻiwn)
- անզղջանալի (anzłǰanali)
- անզղջապէս (anzłǰapēs)
- անզղջութիւն (anzłǰutʻiwn)
- զեղջանամ (zełǰanam)
- զղջալի (złǰali)
- զղջալից (złǰalicʻ)
- զղջական (złǰakan)
- զղջականաբար (złǰakanabar)
- զղջամ (złǰam)
- զղջանամ (złǰanam)
- զղջասիրտ (złǰasirt)
- զղջացուցանեմ (złǰacʻucʻanem)
- զղջացուցիչ (złǰacʻucʻičʻ)
- զղջաւոր (złǰawor)
- զղջեմ (złǰem)
- զղջմտաբար (złǰmtabar)
- զղջութիւն (złǰutʻiwn)
- զղջումն (złǰumn)
Descendants
- Armenian: զեղջ (zeġǰ)
References
- ^ Ačaṙean, Hračʻeay (1973) “զեղջ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), 2nd edition, a reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, volume II, Yerevan: University Press, page 90a
Further reading
- Awetikʻean, G., Siwrmēlean, X., Awgerean, M. (1836–1837) “զեղջ”, in Nor baṙgirkʻ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
- J̌axǰaxean, Manuēl (1837) “զեղջ”, in Baṙgirkʻ i barbaṙ hay ew italakan [Armenian–Italian Dictionary], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
- Ġazarean, Ṙubēn (2006) “զեղջ”, in Grabari homanišneri baṙaran [Dictionary of Old Armenian Synonyms], Yerevan: University Press
- Petrosean, Matatʻeay (1879) “զեղջ”, in Nor Baṙagirkʻ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
Categories:
- Armenian terms derived from Old Armenian
- Armenian terms with IPA pronunciation
- Armenian lemmas
- Armenian nouns
- Armenian dated terms
- Armenian adjectives
- Armenian terms with rare senses
- Old Armenian terms with unknown etymologies
- Old Armenian lemmas
- Old Armenian nouns
- Old Armenian terms with usage examples
- Old Armenian adjectives