Appendix:Turkic basic vocabulary

Definition from Wiktionary, the free dictionary
Jump to: navigation, search

The following is a brief comparison of cognates among the basic vocabulary across the Turkic language family (about 60 words). Note that empty cells do not necessarily imply that a particular language is lacking a word to describe the concept, but rather that the word for the concept in that language may be formed from another stem and is not a cognate with the other words in the row or that the equivalent was unknown to contributors to this article. Also, there may be shifts in the meaning from one language to another, and so the "common meaning" given is only approximate. In some cases the form given is found only in some dialects of the language. Forms are given in native Latin orthographies unless otherwise noted.

common meaning Old Turkic Turkish Azerbaijani Turkmen Tatar Kazakh Kyrgyz Uzbek Uyghur Sakha/Yakut Chuvash
- Father Ata Ata Ata Ata Atta Atta Ata Ota Ata Agha Ate
Mother Ana Anne/Ana Ana Ene Ana Ana Ene Ona Ana Iye Anne
Sound Avaz Avaz Avaz Avaz Awaz Avaz Avaz Ovoz Avaz Tıas Avaz
Son O'gul Oğul Oğul Oğul Ul, uğıl Ul Uul O'g'il Oghul Uol Yvăl, Ul
Man Er(kek) Er(kek) Er/Kişi Erkek İr Er(kek) Erkek Erkak Er Er Ar/Arşçin
Girl Kyz Kız Qız Gyz Qız Qız Kız Qiz Qiz Kııs Hĕr
Person Kişi Kişi Şəxs Kişi Keşe Kisi Kishi Kishi, Shahs Kishi Kihi Şçin
Bride Kelin Gelin Gəlin Gelin Kilen Kelin Kelin Kelin Kelin Kiyiit Kin
Mother-in-law Kaynana Qaynana Gayın ene Qayın ana Qayın ene Kaynene Qayın ona Qeyinana Hun'ama
Body parts Heart Yürek Yürek Ürək Ýürek Yöräk Jürek Jürök Yurak Yürek Sürekh Čĕre
Blood Qan Kan Qan Ga:n Qan Qan Kan Qon Qan Qa:n Jun
Head Baš Baş Baş Baş Baş Bas Bash Bosh Baş Bas Puś
Hair Qıl Kıl Qıl Qyl Qıl Qıl Kıl Qil Qil Kıl (horsehair)
Eye Köz Göz Göz Göz Küz Köz Köz Ko'z Köz Kharakh Kuś
Eyelash Kirpik Kirpik Kiprik Kirpik Kerfek Kirpik Kirpik Kiprik Kirpik Kılaman Hărpăk
Ear Qulqaq Kulak Qulaq Gulak Qolaq Qulaq Kulak Quloq Qulaq Kulgaakh Hălha
Nose Burun Burun Burun Burun Borın Murın Murun Burun Burun Murun
Arm Qol Kol Qol Gol Qul Qol Kol Qo'l Ilii Hul/Hol
Hand El(ig) El Əl El Alaqan Alakan Ili: Ală
Finger Barmak Parmak Barmaq Barmak Barmaq Barmaq Barmak Barmoq Barmaq Tarbakh Pürne/Porn'a
Fingernail Tyrnaq Tırnak Dırnaq Dyrnaq Tırnaq Tırnaq Tyrmak Tirnoq Tirnaq Tıngırakh Čĕrne
Knee Tiz Diz Diz Dy:z Tez Tize Tize Tizza Tiz Tobuk Čĕrpuśśi
Calf Baltyr Baldır Baldır Baldyr Baltır Baldır Baltyr Boldir Baldir Ballyr Pıl
Foot Adaq Ayak Ayaq Aýak Ayaq Ayaq Ayak Oyoq Ayaq Ataq Ura
Belly Qaryn Karın Qarın Garyn Qarın Qarın Karyn Qorin Qerin Is Hyrăm
Animals Horse At At At At At At At Ot At At Ut
Cattle Siyir Sığır Inek Sygyr Sıyır Sïır Sıyır Sigir Siyir Vıleh
Dog Yt İt/Köpek İt It Et Ït It It/Ko'ppak/Kuchuk It Yt Jytă
Fish Balyq Balık Balıq Balyk Balıq Balıq Balık Baliq Beliq Balık Pulă
Louse Bit Bit Bit Bit Bet Bït Bit Bit Pit Bıt Pyjtă/Put'ă
Other nouns House Uy Ev Ev Öý Öy Üy Üy Uy Uy Av*
Tent Otag Otağ/Çadır Otaq/Çadır Otag Otaw Boz Üy O'toq/Chodir Otaq Otu:
Way Yol Yol Yol Yo:l Yul Jol Jol Yo'l Yol Suol Śul
Bridge Köprüq Köprü Körpü Köpri Küper Köpir Köpürö Ko'prik Kövrük Kürge Kĕper
Arrow Oq Ok Ox Ok Uq Oq Ok O'q Oq Uhă
Fire Ot Od/Ateş Od/Ataş Ot Ut Ot Ot O't Ot Uot Vut/Vot
Ash Kül Kül Kül Kül Köl Kül Kül Kul Kül Kül Kĕl
Water Suv Su Su Suw Su Su Suu Suv Su Uu Šyv/Šu
Ship, boat Kemi Gemi Gəmi Gämi Köymä Keme Keme Kema Keme Kimĕ
Lake Köl Göl Göl Köl Kül Köl Köl Ko'l Köl Küöl Külĕ
Sun/Day Küneš Gün(eş) Gün(əş) Gün Kön Kün Kün Kun Kün Kün Kun
Cloud Bulut Bulut Bulud Bulut Bolıt Bult Bulut Bulut Bulut Bılıt Pĕlĕt
Star Yulduz Yıldız Ulduz Ýyldyz Yoldız Juldız Jıldız Yulduz Yultuz Sulus Śăltăr
Earth Topraq Toprak Torpaq Toprak Tufraq Topıraq Topurak Tuproq Tupraq Toburaχ Tăpra
Hilltop Töpü Tepe Təpə Depe Tübä Töbe Töbö Tepa Töpe Töbö Tüpĕ
Tree/Wood Yağac Ağaç Ağac Agaç Ağaç Ağaş Jygach Yog'och Yahach Jyvăś
God (Tengri) Tengri Tanrı Tanrı Taňry Täñre Täñiri Teñir Tangri Tengri Tangara Tură/Toră
Sky, Blue Kök Gök Göy Gök Kük Kök Kök Ko'k Kök Küöq Kăvak/Koak
Adjectives Long Uzun Uzun Uzun Uzyn Ozın Uzın Uzun Uzun Uzun Uhun Vărăm
New Yany Yeni Yeni Yany Yaña Jaña Jañı Yangi Yengi Sanga Śĕnĕ
Fat Semiz Semiz/Şişman Şişgo Semiz Simez Semiz Semiz Semiz Semiz Emis Samăr
Full Tolu Dolu Dolu Do:ly Tulı Tolı Tolo To'la Toluq Toloru Tulli
White Aq Ak Ak Aq Aq Ak Oq Aq
Black Qara Kara Qara Gara Qara Qara Kara Qora Qara Xara Hura
Red Qyzyl Kızıl Qızıl Gyzyl Qızıl Qızıl Kızıl Qizil Qizil Kıhıl Hĕrlĕ
Numbers 1 Bir Bir Bir Bir Ber Bir Bir Bir Bir Bi:r Pĕrre
2 Eki İki İki Iki İke Eki Eki Ikki Ikki Ikki Ikkĕ
4 Tört Dört Dörd Dö:rt Dürt Tört Tört To'rt Tört Tüört Tăvattă
7 Yeti Yedi Yeddi Yedi Cide Jeti Jeti Yetti Yetti Sette Śiččĕ
10 On On On O:n Un On On O'n On Uon Vunnă/Vonnă
100 Yüz Yüz Yüz Yüz Yöz Jüz Jüz Yuz Yüz Sü:s Śĕr
Old Turkic Turkish Azerbaijani Turkmen Tatar Kazakh Kyrgyz Uzbek Uyghur Sakha/Yakut Chuvash