wieczór

See also: wieczōr

Kashubian

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *kʷséps?

Proto-Indo-European *wek⁽ʷ⁾sperosder.

Proto-Balto-Slavic *wékeras

Proto-Slavic *vȅčerъ

Kashubian wieczór

Inherited from Proto-Slavic *vȅčerъ.

Pronunciation

• IPA^(key): /ˈvjɛ.t͡ʃor/
• Rhymes: -ɛt͡ʃor
• Syllabification: wie‧czór

Noun

wieczór m inan (diminutive wieczórk, related adjective wieczórny)

1. evening (time of day before night)
2. west (cardinal direction)

Declension

Declension of wieczór

	singular	plural
nominative	wieczór	wieczorë
genitive	wieczora	wieczorów
dative	wieczorowi	wieczoróm
accusative	wieczór	wieczorë
instrumental	wieczorã	wieczorama
locative	wieczorze	wieczorach
vocative	wieczór/wieczorze	wieczorë

Derived terms

adverbs

• wieczorã

Related terms

nouns

• wieczerzô

Further reading

• Stefan Ramułt (1893), “vječòr”, in Słownik języka pomorskiego czyli kaszubskiego (in Kashubian), page 253
• Jan Trepczyk (1994), “wieczór”, in Słownik polsko-kaszubski (in Kashubian), volumes 1–2
• Eùgeniusz Gòłąbk (2011), “wieczór”, in Słownik Polsko-Kaszubski / Słowôrz Pòlskò-Kaszëbsczi‎^[3]
• “wieczór”, in Internetowi Słowôrz Kaszëbsczégò Jãzëka [Internet Dictionary of the Kashubian Language], Fundacja Kaszuby, 2022

Old Polish

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *kʷséps?

Proto-Indo-European *wek⁽ʷ⁾sperosder.

Proto-Balto-Slavic *wékeras

Proto-Slavic *vȅčerъ

Old Polish wieczór

Inherited from Proto-Slavic *vȅčerъ. First attested in the 14th century.

Pronunciation

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /vʲɛt͡ʃʲɔːr/
• IPA^(key): (15^th CE) /vʲɛt͡ʃʲor/

Noun

wieczór m animacy unattested (related adjective wieczorny)

1. (attested in Lesser Poland) evening (time of day before night)
   • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎^{scan transliteration, transcription}, number Ez 6, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:

     Od szarana asz do weczora (de mane usque ad vesperam Is 38, 12) dokonasz mø

     [Od zarania aż do wieczora (de mane usque ad vesperam Is 38, 12) dokonasz mię]

   • End of the 15th century, Wokabularz petersburski I, Cesarskiej Biblioteki Publicznej w Petersburgu, sygn. Lat.Q.ch.XVI.33, page 8:

     Vesper wye[czor]

     [Vesper wie[czór]]

2. evening star

   Synonyms: zwierzęca gwiazda, zwieczerzna gwiazda

   • 1977-1980 [1471], Wanda Żurowska-Górecka, Vladimír Kyas, editors, Mamotrekty staropolskie [Old Polish-Latin Dictionaries and wordlists], page 125:

     Vesperum z wyeczora al. zwyerzączia gwyasda (numquid producis Luciferum in tempore suo et Vesperum super filios terrae consurgere facis? Job 38, 32)

     [Vesperum z wieczora al. zwierzęca gwiazda (numquid producis Luciferum in tempore suo et Vesperum super filios terrae consurgere facis? Job 38, 32)]

3. mistranslation of Old Czech včera (“yesterday”)
   • 1930 [c. 1455], “Gen”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎^{transliteration, transcription}, 31, 42:

     Vpomyonøl gest czyebye (sc. bog Labana) wyeczyor (arguit te heri)

     [Upomionął jest ciebie (sc. bog Labana) *wieczor (arguit te heri)]

Adverb

wieczór

1. (attested in Lesser Poland) in the evening

   Synonym: z wieczora

   • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎^{scan transliteration, transcription}, numbers 54, 19, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:

     Weczor (vespere) y rano, y w poludne powadacz y swastowach bødø

     [Wieczor (vespere) i rano, i w południe powiadać i swiastować będę]

Derived terms

adverbs

• z wieczora

nouns

• odwieczerze
• podwieczorkowanie
• przedwieczorkowanie
• pusty wieczor
• wieczernik

verbs

• wieczerzyć impf

Related terms

adjectives

• zwieczerzny

nouns

• wieczerza
• wieczerzadlnia
• wieczerzadło
• wieczerznia

verbs

• otwieczerzać impf
• wieczerzać impf

Descendants

• Polish: wieczór, wieczerz (Żywiec)
• Silesian: wieczōr

References

• Boryś, Wiesław (2005), “wieczór”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
• Mańczak, Witold (2017), “wieczór”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
• Bożena Sieradzka-Baziur, et al., editors (2011–2015), “wieczór”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
• Ewa Deptuchowa, et al., editors (2023), “wieczór”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

Polish

wieczór

Alternative forms

• wieczerz (Żywiec)

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *kʷséps?

Proto-Indo-European *wek⁽ʷ⁾sperosder.

Proto-Balto-Slavic *wékeras

Proto-Slavic *vȅčerъ

Old Polish wieczór

Polish wieczór

Inherited from Old Polish wieczór. Doublet of nieszpory.

Pronunciation

 

• IPA^(key): /ˈvjɛ.t͡ʂur/

• (Middle Polish) IPA^(key): /ˈvjɛ.t͡ʂor/

• Audio 1:

  (file)

• Audio 2:

  (file)

• Rhymes: -ɛt͡ʂur
• Syllabification: wie‧czór

Noun

wieczór m inan (diminutive wieczorek)

1. evening (time of day before night)
2. evening (party or gathering held in the evening)

Declension

Declension of wieczór

	singular	plural
nominative	wieczór	wieczory
genitive	wieczoru/wieczora	wieczorów
dative	wieczorowi	wieczorom
accusative	wieczór	wieczory
instrumental	wieczorem	wieczorami
locative	wieczorze	wieczorach
vocative	wieczorze	wieczory

Derived terms

adjectives

• wieczorny
• wieczorowy

adverbs

• jak wieczór długi
• od rana do wieczora
• pod wieczór
• wieczorem

nouns

• podwieczorek
• wieczornica
• wieczorynka
• wieczór autorski
• wieczór kawalerski
• wieczór panieński

interjections

• dobry wieczór

verbs

• wieczerzać impf

Related terms

adverbs

• wczoraj

nouns

• wieczerza

Trivia

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), wieczór (noun) is one of the most used words in Polish, appearing 1 time in scientific texts, 35 times in news, 0 times in essays, 51 times in fiction, and 45 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 132 times, making it the 457th most common word in a corpus of 500,000 words.

Adverb

wieczór (not comparable)

1. in the evening

   Synonym: wieczorem

Further reading

• “wieczór”, in Wielki słownik języka polskiego‎^[4] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
• “wieczór”, in Polish dictionaries at PWN‎^[5] (in Polish)
• Maria Renata Mayenowa, et al., editors (2010-2023), “wieczór”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• “WIECZÓR”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 31.03.2022
• Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “wieczór”, in Słownik języka polskiego
• Aleksander Zdanowicz (1861), “wieczór”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
• J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1919), “wieczór”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 7, Warsaw, page 559