քաղեմ

Old Armenian

Etymology

The root is քաղ-, inherited from Proto-Indo-European *kʷl̥-. Related to ցելում.

Verb

քաղեմ • (kʿałem)  (aorist indicative քաղեցի)

1. to pick, to pluck up, to take away; to draw, to extract

   սկսաւ ոգի նորա քաղիլ ի նմանէ (sksaw ogi nora kʿałil i nmanē) — he began to faint away

   լոյս իմ քաղի (loys im kʿałi) — my life is consuming

   քաղել զոգիս, զշունչ ուրուք (kʿałel zogis, zšunčʿ urukʿ) — to keep in suspense, to amuse, to keep at bay

   քաղել բանս ի բերանոյ ուրուք (kʿałel bans i beranoy urukʿ) — to catch something out of one's mouth; (figuratively) to get, to obtain his secret surreptitiously

2. to gather, to gather together, to collect, to assemble, to amass
3. to construct a building tapering from bottom to top

Conjugation

active

infinitive		քաղել (kʿałel)		past participle	քաղեցեալ, քաղեալ (kʿałecʿeal, kʿałeal)
causative		— (—)		aorist stem (unstressed)	քաղեց- (kʿałecʿ-)
person		singular			plural
		1st person	2nd person	3rd person	1st person	2nd person	3rd person
indicative		ես	դու	նա	մեք	դուք	նոքա
	present	քաղեմ kʿałem	քաղես kʿałes	քաղէ kʿałē	քաղեմք kʿałemkʿ	քաղէք kʿałēkʿ	քաղեն kʿałen
	imperfect	քաղէի kʿałēi	քաղէիր kʿałēir	քաղէր kʿałēr	քաղէաք kʿałēakʿ	քաղէիք kʿałēikʿ	քաղէին kʿałēin
	aorist	քաղեցի kʿałecʿi	քաղեցեր kʿałecʿer	քաղեաց kʿałeacʿ	քաղեցաք kʿałecʿakʿ	քաղեցէք, քաղեցիք kʿałecʿēkʿ, kʿałecʿikʿ	քաղեցին kʿałecʿin
subjunctive		ես	դու	նա	մեք	դուք	նոքա
	present	քաղիցեմ kʿałicʿem	քաղիցես kʿałicʿes	քաղիցէ kʿałicʿē	քաղիցեմք kʿałicʿemkʿ	քաղիցէք kʿałicʿēkʿ	քաղիցեն kʿałicʿen
	aorist	քաղեցից kʿałecʿicʿ	քաղեսցես kʿałescʿes	քաղեսցէ kʿałescʿē	քաղեսցուք kʿałescʿukʿ	քաղեսջիք kʿałesǰikʿ	քաղեսցեն kʿałescʿen
imperatives		—	(դու)	—	—	(դուք)	—
	imperative	—	քաղեա՛ kʿałea!	—	—	քաղեցէ՛ք kʿałecʿēkʿ!	—
	cohortative	—	քաղեսջի՛ր kʿałesǰir!	—	—	քաղեսջի՛ք kʿałesǰikʿ!	—
	prohibitive	—	մի՛ քաղեր mi kʿałer!	—	—	մի՛ քաղէք mi kʿałēkʿ!	—

mediopassive

infinitive		քաղել, քաղիլ* (kʿałel, kʿałil*)		past participle	քաղեցեալ, քաղեալ (kʿałecʿeal, kʿałeal)
causative		— (—)		aorist stem (unstressed)	քաղեց- (kʿałecʿ-)
person		singular			plural
		1st person	2nd person	3rd person	1st person	2nd person	3rd person
indicative		ես	դու	նա	մեք	դուք	նոքա
	present	քաղիմ kʿałim	քաղիս kʿałis	քաղի kʿałi	քաղիմք kʿałimkʿ	քաղիք kʿałikʿ	քաղին kʿałin
	imperfect	քաղէի kʿałēi	քաղէիր kʿałēir	քաղէր kʿałēr	քաղէաք kʿałēakʿ	քաղէիք kʿałēikʿ	քաղէին kʿałēin
	aorist	քաղեցայ kʿałecʿay	քաղեցար kʿałecʿar	քաղեցաւ kʿałecʿaw	քաղեցաք kʿałecʿakʿ	քաղեցայք kʿałecʿaykʿ	քաղեցան kʿałecʿan
subjunctive		ես	դու	նա	մեք	դուք	նոքա
	present	քաղիցիմ kʿałicʿim	քաղիցիս kʿałicʿis	քաղիցի kʿałicʿi	քաղիցիմք kʿałicʿimkʿ	քաղիցիք kʿałicʿikʿ	քաղիցին kʿałicʿin
	aorist	քաղեցայց kʿałecʿaycʿ	քաղեսցիս kʿałescʿis	քաղեսցի kʿałescʿi	քաղեսցուք kʿałescʿukʿ	քաղեսջիք kʿałesǰikʿ	քաղեսցին kʿałescʿin
imperatives		—	(դու)	—	—	(դուք)	—
	imperative	—	քաղեա՛ց kʿałeacʿ!	—	—	քաղեցարո՛ւք, քաղեցա՛յք** kʿałecʿarukʿ! kʿałecʿaykʿ!**	—
	cohortative	—	քաղեսջի՛ր kʿałesǰir!	—	—	քաղեսջի՛ք kʿałesǰikʿ!	—
	prohibitive	—	մի՛ քաղիր mi kʿałir!	—	—	մի՛ քաղիք mi kʿałikʿ!	—
*post-classical  **rare

Derived terms

արտաքաղեմ բանաքաղ գաղտակրաքաղ զինաքաղ զօշաքաղ զօշաքաղեմ զօշաքաղութիւն խորշաքաղ ծաղկաքաղ ծայրաքաղ ծայրաքաղութիւն կրկտաքաղ հասկաքաղ հատաքաղ

ձկնաքաղ ճռաքաղ ճռաքաղեմ ճռաքաղութիւն մեղուաքաղ մրգաքաղեմ նիզակաքաղ ոսկեքաղ ոսկեքաղոց պատառաքաղ պտղաքաղ պտղաքաղեմ սաղմոսաքաղ սերմանաքաղ

սերմնաքաղ վիշապաքաղ փայտաքաղ փշաքաղ քաղ քաղածոյ քաղածու քաղահան քաղահեղձոյց քաղհանեմ քաղոց քաղուածոյք քաղումն քարաքաղ

Descendants

• Armenian: քաղել

References

• “քաղեմ” in Mathias Bedrossian (1879), New Dictionary Armenian-English (Venice: S. Lazarus Armenian Academy)
• “քաղեմ” in G. Awetikʿean, X. Siwrmēlean, M. Awgerean (1836–37), Nor baṙgirkʿ haykazean lezui (Venice: S. Lazarus Armenian Academy)
• “քաղ” in Hračʿeay Ačaṙean (1926–35), Hayerēn armatakan baṙaran (Yerevan: Yerevan State University), 2nd ed., 1971–79