क्रतु

Sanskrit

Alternative scripts

Alternative scripts

• ক্ৰতু (Assamese script)
• ᬓ᭄ᬭᬢᬸ (Balinese script)
• ক্রতু (Bengali script)
• 𑰎𑰿𑰨𑰝𑰲 (Bhaiksuki script)
• 𑀓𑁆𑀭𑀢𑀼 (Brahmi script)
• ကြတု (Burmese script)
• ક્રતુ (Gujarati script)
• ਕ੍ਰਤੁ (Gurmukhi script)
• 𑌕𑍍𑌰𑌤𑍁 (Grantha script)
• ꦏꦿꦠꦸ (Javanese script)
• 𑂍𑂹𑂩𑂞𑂳 (Kaithi script)
• ಕ್ರತು (Kannada script)
• ក្រតុ (Khmer script)
• ກ຺ຣຕຸ (Lao script)
• ക്രതു (Malayalam script)
• ᡬᡵᠠᢠᡠ (Manchu script)
• 𑘎𑘿𑘨𑘝𑘳 (Modi script)
• ᢉᠷᠠᢐᠤ (Mongolian script)
• 𑦮𑧠𑧈𑦽𑧔 (Nandinagari script)
• 𑐎𑑂𑐬𑐟𑐸 (Newa script)
• କ୍ରତୁ (Odia script)
• ꢒ꣄ꢬꢡꢸ (Saurashtra script)
• 𑆑𑇀𑆫𑆠𑆶 (Sharada script)
• 𑖎𑖿𑖨𑖝𑖲 (Siddham script)
• ක්‍රතු (Sinhalese script)
• 𑩜 𑪙𑩼𑩫𑩒 (Soyombo script)
• 𑚊𑚶𑚤𑚙𑚰 (Takri script)
• க்ரது (Tamil script)
• క్రతు (Telugu script)
• กฺรตุ (Thai script)
• ཀྲ་ཏུ (Tibetan script)
• 𑒏𑓂𑒩𑒞𑒳 (Tirhuta script)
• 𑨋𑩇𑨫𑨙𑨃 (Zanabazar Square script)

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *kret-

Proto-Indo-European *-us

Proto-Indo-Iranian *krátuš

Sanskrit क्रतु॑

Inherited from Proto-Indo-Aryan *krátuṣ, from Proto-Indo-Iranian *krátuš, from Proto-Indo-European *krétus, from *kret- (“insight, intelligence”). Cognate with Ancient Greek κράτος (krátos), Avestan 𐬑𐬭𐬀𐬙𐬎 (xratu), Gothic 𐌷𐌰𐍂𐌳𐌿𐍃 (hardus).

Pronunciation

• (Vedic) IPA^(key): /kɾɐ́.tu/
• (Classical Sanskrit) IPA^(key): /kɾɐ.t̪u/

Noun

क्रतु॑ • (krátu) stem, m

1. intelligence, understanding, enlightenment
2. a plan, idea
3. power, might, ability
   • c. 1500 BCE – 1000 BCE, Ṛgveda 1.42.7:

     अति नः सश्चतो नय सुगा नः सुपथा कृणु।
     पूषन्निह क्रतुं विदः॥

     ati naḥ saścato naya sugā naḥ supathā kṛṇu.
     pūṣanniha kratuṃ vidaḥ.

     Past all pursuers lead us, make pleasant our path and fair to tread:
     O Pūṣan, find thou power for this.

Declension

Masculine u-stem declension of क्रतु॑

	singular	dual	plural
nominative	क्रतुः॑ (krátuḥ)	क्रतू॑ (krátū)	क्रत॑वः (krátavaḥ)
accusative	क्रतु॑म् (krátum)	क्रतू॑ (krátū)	क्रतू॑न् (krátūn)
instrumental	क्रतु॑ना (krátunā) क्रत्वा॑¹ (krátvā¹)	क्रतु॑भ्याम् (krátubhyām)	क्रतु॑भिः (krátubhiḥ)
dative	क्रत॑वे (krátave) क्रत्वे॑¹ (krátve¹)	क्रतु॑भ्याम् (krátubhyām)	क्रतु॑भ्यः (krátubhyaḥ)
ablative	क्रतोः॑ (krátoḥ) क्रत्वः॑¹ (krátvaḥ¹)	क्रतु॑भ्याम् (krátubhyām)	क्रतु॑भ्यः (krátubhyaḥ)
genitive	क्रतोः॑ (krátoḥ) क्रत्वः॑¹ (krátvaḥ¹)	क्रत्वोः॑ (krátvoḥ)	क्रतू॑नाम् (krátūnām)
locative	क्रतौ॑ (krátau)	क्रत्वोः॑ (krátvoḥ)	क्रतु॑षु (krátuṣu)
vocative	क्रतो॑ (kráto)	क्रतू॑ (krátū)	क्रत॑वः (krátavaḥ)

• ¹Vedic

References

• Monier Williams (1899), “क्रतु”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 319/1.