ilargi
Appearance
See also: Ilargi
Basque
[edit]Etymology
[edit]From Proto-Basque *(h)iLe (“moon, month”) + argi (“light”).[1] The analysis as hil (“dead”) + argi (“light”), literally “light of the dead” is a folk etymology.
Pronunciation
[edit]Audio: (file)
- IPA(key): (Navarro-Lapurdian) /ilarɡi/ [i.lar.ɣ̞i]
- IPA(key): (Southern) /iʎarɡi/ [i.ʎar.ɣ̞i]
- Rhymes: -arɡi, -i
- Hyphenation: i‧lar‧gi
Noun
[edit]ilargi inan
Declension
[edit]| indefinite | singular | plural | proximal plural | |
|---|---|---|---|---|
| absolutive | ilargi | ilargia | ilargiak | ilargiok |
| ergative | ilargik | ilargiak | ilargiek | ilargiok |
| dative | ilargiri | ilargiari | ilargiei | ilargioi |
| genitive | ilargiren | ilargiaren | ilargien | ilargion |
| comitative | ilargirekin | ilargiarekin | ilargiekin | ilargiokin |
| causative | ilargirengatik | ilargiarengatik | ilargiengatik | ilargiongatik |
| benefactive | ilargirentzat | ilargiarentzat | ilargientzat | ilargiontzat |
| instrumental | ilargiz | ilargiaz | ilargiez | ilargiotaz |
| innesive | ilargitan | ilargian | ilargietan | ilargiotan |
| locative | ilargitako | ilargiko | ilargietako | ilargiotako |
| allative | ilargitara | ilargira | ilargietara | ilargiotara |
| terminative | ilargitaraino | ilargiraino | ilargietaraino | ilargiotaraino |
| directive | ilargitarantz | ilargirantz | ilargietarantz | ilargiotarantz |
| destinative | ilargitarako | ilargirako | ilargietarako | ilargiotarako |
| ablative | ilargitatik | ilargitik | ilargietatik | ilargiotatik |
| partitive | ilargirik | — | — | — |
| prolative | ilargitzat | — | — | — |
Derived terms
[edit]- ilargi berri (“new moon”)
- ilargi bete (“full moon”)
- ilargi zahar (“full moon”)
- ilargi zuri (“moonlight”)
- ilargi-aldarte (“transient mood”)
- ilargi-arrain (“moonfish”)
- ilargi-eklipse (“lunar eclipse”)
- ilargi-erdi (“crescent”)
- ilargi-eri (“lunatic”)
- ilargi-hilabete (“lunar month”)
- ilargi-jo (“lunatic”)
- ilargi-urte (“lunar year”)
- ilargialde (“lunar month”)
- ilargian egon (“to have one's head in the clouds”)
- ilargierdi (“half-moon”)
- ilargiratu (“to land on the Moon”)
- ilargiratze (“landing on the Moon”)
- ilargitar (“Selenite”)
- ilargite (“moonlight”)
References
[edit]- ^ R. L. Trask (2008), “*iLe”, in Max W. Wheeler, editor, Etymological Dictionary of Basque, University of Sussex, page 223
Further reading
[edit]- “ilargi”, in Euskaltzaindiaren Hiztegia [Dictionary of the Basque Academy] (in Basque), Euskaltzaindia [Royal Academy of the Basque Language]
- “ilargi”, in Orotariko Euskal Hiztegia [General Basque Dictionary], Euskaltzaindia, 1987–2005