वेद
Definition from Wiktionary, a free dictionary
Contents |
[edit] Sanskrit
[edit] Etymology 1
From class-1 dhatu √vid, lemma वेत्ति (vetti), “‘to know, understand’”), itself from Proto-Indo-European *weyd-.
[edit] Noun
वेद (véda) m.
- knowledge, true or sacred knowledge or lore, knowledge of ritual
- यः समिधा य आहुती यो वेदेन ददाश मर्तो अग्नये |
- यो नमसा सवध्वरः ||
- yaḥ samidhā ya āhutī yo vedena dadāśa marto aghnaye |
- yo namasā svadhvaraḥ ||
- The mortal who hath ministered to Agni with oblation, fuel, ritual lore,
- And reverence, skilled in sacrifice.
- Veda
- Name of the number "four"
- feeling, perception
- = वृत्त (vṛtta) (v.l. वित्त (vitta))
[edit] Declension
Masculine a-stem declension of वेद
| Singular | Dual | Plural | |
|---|---|---|---|
| Nominative | वेदः (vedaḥ) | वेदौ (vedau) | वेदाः (vedāḥ) |
| Vocative | वेद (veda) | वेदौ (vedau) | वेदाः (vedāḥ) |
| Accusative | वेदम् (vedam) | वेदौ (vedau) | वेदान् (vedān) |
| Instrumental | वेदेन (vedena) | वेदाभ्याम् (vedābhyām) | वेदैः (vedaiḥ) |
| Dative | वेदाय (vedāya) | वेदाभ्याम् (vedābhyām) | वेदेभ्यः (vedebhyaḥ) |
| Ablative | वेदात् (vedāt) | वेदाभ्याम् (vedābhyām) | वेदेभ्यः (vedebhyaḥ) |
| Genitive | वेदस्य (vedasya) | वेदयोः (vedayoḥ) | वेदानाम् (vedānām) |
| Locative | वेदे (vede) | वेदयोः (vedayoḥ) | वेदेषु (vedeṣu) |
[edit] Etymology 2
From root √vid.
[edit] Noun
वेद (veda) m.
- finding, obtaining, acquisition
- सुवेद (su-veda) — easy to be found or obtained
[edit] Declension
Masculine a-stem declension of वेद
| Singular | Dual | Plural | |
|---|---|---|---|
| Nominative | वेदः (vedaḥ) | वेदौ (vedau) | वेदाः (vedāḥ) |
| Vocative | वेद (veda) | वेदौ (vedau) | वेदाः (vedāḥ) |
| Accusative | वेदम् (vedam) | वेदौ (vedau) | वेदान् (vedān) |
| Instrumental | वेदेन (vedena) | वेदाभ्याम् (vedābhyām) | वेदैः (vedaiḥ) |
| Dative | वेदाय (vedāya) | वेदाभ्याम् (vedābhyām) | वेदेभ्यः (vedebhyaḥ) |
| Ablative | वेदात् (vedāt) | वेदाभ्याम् (vedābhyām) | वेदेभ्यः (vedebhyaḥ) |
| Genitive | वेदस्य (vedasya) | वेदयोः (vedayoḥ) | वेदानाम् (vedānām) |
| Locative | वेदे (vede) | वेदयोः (vedayoḥ) | वेदेषु (vedeṣu) |
[edit] Etymology 3
Perhaps connected with √ve (“‘to weave or bind together’”).
[edit] Noun
वेद (vedá) m.
- a tuft or bunch of strong grass (कुश (kuśa) or मुञ्ज (muñja)) made into a broom (and used for sweeping, making up the sacrificial fire etc., in rites)
[edit] Declension
Masculine a-stem declension of वेद
| Singular | Dual | Plural | |
|---|---|---|---|
| Nominative | वेदः (vedaḥ) | वेदौ (vedau) | वेदाः (vedāḥ) |
| Vocative | वेद (veda) | वेदौ (vedau) | वेदाः (vedāḥ) |
| Accusative | वेदम् (vedam) | वेदौ (vedau) | वेदान् (vedān) |
| Instrumental | वेदेन (vedena) | वेदाभ्याम् (vedābhyām) | वेदैः (vedaiḥ) |
| Dative | वेदाय (vedāya) | वेदाभ्याम् (vedābhyām) | वेदेभ्यः (vedebhyaḥ) |
| Ablative | वेदात् (vedāt) | वेदाभ्याम् (vedābhyām) | वेदेभ्यः (vedebhyaḥ) |
| Genitive | वेदस्य (vedasya) | वेदयोः (vedayoḥ) | वेदानाम् (vedānām) |
| Locative | वेदे (vede) | वेदयोः (vedayoḥ) | वेदेषु (vedeṣu) |
[edit] Etymology 4
[edit] Proper noun
वेद (Veda) m.
- Name of a pupil of आयोद (āyoda).
[edit] References
- Sir Monier Monier-Williams, A Sanskrit-English dictionary etymologically and philologically arranged with special reference to cognate Indo-European languages, Oxford: Clarendon Press, 1898, page 1015
