կարճ

Armenian

Etymology

Inherited from Old Armenian կարճ (karč).

Pronunciation

• (Eastern Armenian) IPA^(key): /kɑɾt͡ʃ/ [kɑɾt͡ʃ]
• (Western Armenian) IPA^(key): /ɡɑɾd͡ʒ/ [ɡɑɾd͡ʒ]

• Audio (Eastern Armenian):

  (file)

Adjective

կարճ • (karč) (superlative ամենակարճ)

1. short

   Antonym: երկար (erkar)

2. low
3. brief, succinct

Declension

i-type, inanimate (Eastern Armenian)

	singular	plural
nominative	կարճ (karč)	կարճեր (karčer)
dative	կարճի (karči)	կարճերի (karčeri)
ablative	կարճից (karčicʻ)	կարճերից (karčericʻ)
instrumental	կարճով (karčov)	կարճերով (karčerov)
locative	կարճում (karčum)	կարճերում (karčerum)
	definite forms
nominative	կարճը / կարճն (karčə / karčn)	կարճերը / կարճերն (karčerə / karčern)
dative	կարճին (karčin)	կարճերին (karčerin)
	1st person possessive forms (my)
nominative	կարճս (karčs)	կարճերս (karčers)
dative	կարճիս (karčis)	կարճերիս (karčeris)
ablative	կարճիցս (karčicʻs)	կարճերիցս (karčericʻs)
instrumental	կարճովս (karčovs)	կարճերովս (karčerovs)
locative	կարճումս (karčums)	կարճերումս (karčerums)
	2nd person possessive forms (your)
nominative	կարճդ (karčd)	կարճերդ (karčerd)
dative	կարճիդ (karčid)	կարճերիդ (karčerid)
ablative	կարճիցդ (karčicʻd)	կարճերիցդ (karčericʻd)
instrumental	կարճովդ (karčovd)	կարճերովդ (karčerovd)
locative	կարճումդ (karčumd)	կարճերումդ (karčerumd)

Derived terms

• կարճաժամկետ (karčažamket)

Old Armenian

Etymology

J̌ahukyan following Bailey derives from Iranian, together with կիրճ (kirč). Compare Khotanese [script needed] (ke̮ca, “cleft, ravine”), for which Bailey reconstructs *kart-čā- or *kirsta-, from the base *kart- (“to cut”).

Adjective

կարճ • (karč)

1. short; little; short, brief, curt, concise, succinct, laconic

   կարճ հասակաւ ― karč hasakaw ― short in stature

   կարճոյ ճանապարհ ― karčoy čanaparh ― the shortest way

   ընդ կարճոյ գնալ ― ənd karčoy gnal ― to take the shortest or nearest way, to take a shortcut

   ի կարճոյ, կարճ ի կարճոյ ― i karčoy, karč i karčoy ― short, brief, abridged, summary; in short, briefly, in a few words, laconically, succinctly, summarily

   ի կարճոյ ― i karčoy ― in a short time, quickly

   ի կարճոյ հատանել ― i karčoy hatanel ― to cut short, to state in few words

Declension

o-type

	singular	plural
nominative	կարճ (karč)	կարճք (karčkʻ)
genitive	կարճոյ (karčoy)	կարճոց (karčocʻ)
dative	կարճոյ (karčoy)	կարճոց (karčocʻ)
accusative	կարճ (karč)	կարճս (karčs)
ablative	կարճոյ (karčoy)	կարճոց (karčocʻ)
instrumental	կարճով (karčov)	կարճովք (karčovkʻ)
locative	կարճ (karč)	կարճս (karčs)

i-type

	singular	plural
nominative	կարճ (karč)	կարճք (karčkʻ)
genitive	կարճի (karči)	կարճից (karčicʻ)
dative	կարճի (karči)	կարճից (karčicʻ)
accusative	կարճ (karč)	կարճս (karčs)
ablative	կարճէ (karčē)	կարճից (karčicʻ)
instrumental	կարճիւ (karčiw)	կարճիւք (karčiwkʻ)
locative	կարճի (karči)	կարճս (karčs)

Derived terms

• կարճաբան (karčaban)
• կարճաբանեմ (karčabanem)
• կարճաբանութիւն (karčabanutʻiwn)
• կարճաբերձ (karčaberj)
• կարճագի (karčagi)
• կարճագոյն (karčagoyn)
• կարճազգեստ (karčazgest)
• կարճաժամանակ (karčažamanak)
• կարճալեզու (karčalezu)
• կարճախայթոց (karčaxaytʻocʻ)
• կարճականք (karčakankʻ)
• կարճակեաց (karčakeacʻ)
• կարճակտուր (karčaktur)
• կարճահաս (karčahas)
• կարճահասակ (karčahasak)
• կարճահար (karčahar)
• կարճահոգի (karčahogi)
• կարճամբարձ (karčambarj)
• կարճամիտ (karčamit)
• կարճամտաբար (karčamtabar)
• կարճամտագոյն (karčamtagoyn)
• կարճամտեմ (karčamtem)
• կարճամտութիւն (karčamtutʻiwn)
• կարճապատում (karčapatum)
• կարճապարանոց (karčaparanocʻ)
• կարճառօտ (karčaṙōt)
• կարճառօտաբար (karčaṙōtabar)
• կարճառօտութիւն (karčaṙōtutʻiwn)
• կարճատեմ (karčatem)
• կարճատեսութիւն (karčatesutʻiwn)
• կարճեմ (karčem)
• կարճժամանակեայ (karčžamanakeay)
• կարճիկ (karčik)
• կարճիչ (karčičʻ)
• կարճիք (karčikʻ)
• կարճմտաբար (karčmtabar)
• կարճմտեմ (karčmtem)
• կարճմտեցուցանեմ (karčmtecʻucʻanem)
• կարճմտութիւն (karčmtutʻiwn)
• կարճոգի (karčogi)
• կարճոտայք (karčotaykʻ)
• կարճոտն (karčotn)
• կարճութիւն (karčutʻiwn)
• կարճումն (karčumn)
• կարճունչ (karčunčʻ)

Descendants

• Armenian: կարճ (karč)

References

• Petrosean, Matatʻeay (1879), “կարճ”, in Nor Baṙagirkʻ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
• Awetikʻean, G.; Siwrmēlean, X.; Awgerean, M. (1836–1837), “կարճ”, in Nor baṙgirkʻ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
• Ačaṙean, Hračʻeay (1971–1979), “կարճ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), 2nd edition, a reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, Yerevan: University Press
• Bailey, H. W. (1979), “ke̮ca”, in Dictionary of Khotan Saka, Cambridge, London, New York, Melbourne: Cambridge University press, page 65a
• J̌ahukyan, Geworg (2010), “կարճ”, in Vahan Sargsyan, editor, Hayeren stugabanakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), Yerevan: Asoghik, page 394a