կեամ

Definition from Wiktionary, the free dictionary
Jump to: navigation, search

Old Armenian[edit]

Etymology[edit]

From Proto-Indo-European *gʷeyh₃- ‎(to live).

Verb[edit]

կեամ ‎(keam)  (aorist indicative կեցի)

  1. to live, to be alive, to breathe; to exist, to subsist; to be
    կելով կեալ‎ ― kelov keal ― to be saved, to enjoy eternal life
    բարւոք կեալ‎ ― barwokʿ keal ― to be well, to be in good health
    բարեբաստիկ, առատութեամբ կեալ‎ ― barebastik, aṙatutʿeamb keal ― to live happily; to be comfortable, at one's ease, to have a competency
    կեալ ի ստացուածոց իւրոց‎ ― keal i stacʿuacocʿ iwrocʿ ― to live or subsist on one's property, or on one's income
    կեալ յընչից այլոց‎ ― keal yənčʿicʿ aylocʿ ― to live at the expense of another
    կեալ անառակութեամբ‎ ― keal anaṙakutʿeamb ― to lead a dissolute life
    աշխարանաց արժանի կեանս կեալ‎ ― ašxaranacʿ aržani keans keal ― to lead a sad life
    զարժանի քահանայութեան զճշմարիտ կեանս կեալ‎ ― zaržani kʿahanayutʿean zčšmarit keans keal ― to live like a true priest
    կեցցե՛ս‎ ― kecʿcʿés ― hail! God save you, good morning; good bye
    զիա՞րդ կեաս‎ ― zia?rd keas ― how do you do? how are you?
    որպէ՞ս կեայ նա‎ ― orpē?s keay na ― how does he do?
    կեցցէ արքայ‎ ― kecʿcʿē arkʿay ― long live the king
    ընդէ՞ր իցէ ինձ կեալ‎ ― əndē?r icʿē inj keal ― I am tired of life
    յաւիտեան կեաց‎ ― yawitean keacʿ ― may you live for ever
    կեցցե՜ս, կեցցէ՜‎ ― kecʿcʿe!s, kecʿcʿē! ― bravo! huzza! hurrah!
    կեցցէ՜ կեցցէ՜ Հայաստան‎ ― kecʿcʿē! kecʿcʿē! Hayastan ― Armenia forever! hurrah for Armenia! prosperity to Armenia!
    կեցցէս ցնծութեան ձայնել‎ ― kecʿcʿēs cʿncutʿean jaynel ― to utter cheers or shouts of joy

Conjugation[edit]

Usage notes[edit]

The word has the following combining forms: կեաց- ‎(keacʿ-) (the stressed aorist stem), կեց- ‎(kecʿ-) (the unstressed aorist stem).

Derived terms[edit]

Descendants[edit]

References[edit]

  • Petrosean, H. Matatʿeay V. (1879), “կեամ”, in Nor Baṙagirkʿ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • Awetikʿean, G.; Siwrmēlean, X.; Awgerean, M. (1836–1837), “կեամ”, in Nor baṙgirkʿ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • Ačaṙean, Hračʿeay (1971–1979), “կեալ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Dictionary of Armenian Root Words] (in Armenian), 2nd edition, Yerevan: University Press, published 1926–1935
  • Martirosyan, Hrach (2010) Etymological Dictionary of the Armenian Inherited Lexicon (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 8), Leiden, Boston: Brill, page 356