qadın

See also: qâdın

Azerbaijani

Other scripts

Cyrillic		гадын
Arabic		قادین

Etymology

Inherited from Proto-Common Turkic *xātun (“queen, lady”). The form in the standard language was likely reintroduced by intellectuals influenced by the Ottoman language around 1900 after a few centuries of disuse (see the quotation from 1914).

Pronunciation

• IPA^(key): [ɡɑˈdɯn], [kɑˈdɯn]

• Audio (Baku):

  (file)

• (Borchaly, Derbent, Sheki) IPA^(key): [xɑˈtɯn]
• (Sheki) IPA^(key): [xɑˈtun]
• Hyphenation: qa‧dın

Noun

qadın (definite accusative qadını, plural qadınlar)

1. woman

   Synonyms: (archaic) zən, (colloquial) arvad

   Antonym: kişi

   • 1914, Yusif Vazir Chamanzaminli, Dil məsələsi; republished as Buludxan Xəlilov, editor, Azərbaycan dili antologiyası‎^[1], Baku, 2012, page 280:

     Belə olan surətdə qəzet və jurnallarımızı osmanlı dili ilə doldurmaq camaata yol göstərmək olmayıb, onu yoldan çıxartmaq deməkdir. “Necə” sözü əvəzində “nasıl”, “arvad” əvəzinə “qadın”, “ata” yerinə “baba” və ya “pədər” yazmaq millətin dilini dolaşdırıb, işini çətinləşdirməkdən savayı bir şeyə yaramır.

     Thus, filling our newspapers and magazines with the Ottoman language is not a way to guide the people, but to mislead them. Writing nasıl instead of necə (“how?”), "qadın" instead of arvad (“woman”), baba or peder instead of ata (“father”) does nothing but obscure the national language and further complicate its condition.

   • 1935, Samad Vurgun, Oktyabr və Azərbaycan ədəbiyyatı; republished as Buludxan Xəlilov, editor, Azərbaycan dili antologiyası‎^[2], Baku, 2012, page 299:

     Türk qadınlarının bu azadlığı və bu azadlıq uğrunda tökülən qanlar bizim ədəbiyyatımızda hələ lazımınca göstərilməmişdir.

     The freedom of Turkish [=Azerbaijani] women and the blood shed for this freedom have not yet been adequately reflected in our literature.

Declension

Declension of qadın

	singular	plural
nominative	qadın	qadınlar
definite accusative	qadını	qadınları
dative	qadına	qadınlara
locative	qadında	qadınlarda
ablative	qadından	qadınlardan
definite genitive	qadının	qadınların

Possessive forms of qadın

	nominative
	singular	plural
mənim (“my”)	qadınım	qadınlarım
sənin (“your”)	qadının	qadınların
onun (“his/her/its”)	qadını	qadınları
bizim (“our”)	qadınımız	qadınlarımız
sizin (“your”)	qadınınız	qadınlarınız
onların (“their”)	qadını or qadınları	qadınları
	accusative
	singular	plural
mənim (“my”)	qadınımı	qadınlarımı
sənin (“your”)	qadınını	qadınlarını
onun (“his/her/its”)	qadınını	qadınlarını
bizim (“our”)	qadınımızı	qadınlarımızı
sizin (“your”)	qadınınızı	qadınlarınızı
onların (“their”)	qadınını or qadınlarını	qadınlarını
	dative
	singular	plural
mənim (“my”)	qadınıma	qadınlarıma
sənin (“your”)	qadınına	qadınlarına
onun (“his/her/its”)	qadınına	qadınlarına
bizim (“our”)	qadınımıza	qadınlarımıza
sizin (“your”)	qadınınıza	qadınlarınıza
onların (“their”)	qadınına or qadınlarına	qadınlarına
	locative
	singular	plural
mənim (“my”)	qadınımda	qadınlarımda
sənin (“your”)	qadınında	qadınlarında
onun (“his/her/its”)	qadınında	qadınlarında
bizim (“our”)	qadınımızda	qadınlarımızda
sizin (“your”)	qadınınızda	qadınlarınızda
onların (“their”)	qadınında or qadınlarında	qadınlarında
	ablative
	singular	plural
mənim (“my”)	qadınımdan	qadınlarımdan
sənin (“your”)	qadınından	qadınlarından
onun (“his/her/its”)	qadınından	qadınlarından
bizim (“our”)	qadınımızdan	qadınlarımızdan
sizin (“your”)	qadınınızdan	qadınlarınızdan
onların (“their”)	qadınından or qadınlarından	qadınlarından
	genitive
	singular	plural
mənim (“my”)	qadınımın	qadınlarımın
sənin (“your”)	qadınının	qadınlarının
onun (“his/her/its”)	qadınının	qadınlarının
bizim (“our”)	qadınımızın	qadınlarımızın
sizin (“your”)	qadınınızın	qadınlarınızın
onların (“their”)	qadınının or qadınlarının	qadınlarının

Adjective

qadın (comparative daha qadın, superlative ən qadın)

1. female
   • 1974-1978, Anar Rzayev, Beşmərtəbəli evin altıncı mərtəbəsi [The Sixth Floor of a Five-Storey Building]:

     Qadın müğənni həzin və yorğun səslə kədərli bir mahnı oxuyurdu

     The female singer sang a melancholic song with a sad and tired voice

See also

• qız (“girl, daughter”)

Further reading

• “qadın” in Obastan.com.
• “xatın” in Obastan.com.

Crimean Tatar

Etymology

Inherited from Proto-Common Turkic *xātun (“queen, lady”).

Pronunciation

• Hyphenation: qa‧dın

Noun

qadın

1. woman
2. wife

Declension

Declension of qadın

	singular	plural
nominative	qadın	qadınlar
genitive	qadınnıñ	qadınlarnıñ
dative	qadınğa	qadınlarğa
accusative	qadınnı	qadınlarnı
locative	qadında	qadınlarda
ablative	qadından	qadınlardan

References

• “qadın”, in Luğatçıq (in Russian)

Salar

Etymology

Cognate with Azerbaijani qadın, Turkish kadın, Turkmen hātyn.

Pronunciation

• (Xunhua, Qinghai; Ili, Xinjiang) IPA^(key): /qɑdɨn/
• (Ashinu, Hualong, Qinghai) IPA^(key): /qɑdun/

Noun

qadın (3rd person possessive qadını, plural qadınlar)

1. woman

   Antonym: erkik

Derived terms

• qadınkiş (“woman”) (lit. woman person, effected by Chinese 女人)

References

• Potanin, G.N. (1893), “katun kşi”, in Тангутско-Тибетская окраина Китая и Центральная Монголия [Tangutsko-Tibetskaja okraina Kitaja i Centralʹnaja Mongolija] (in Russian), page 430
• Poyarkov, Alexei; Ladygin, Vasiliy (1893), “гадун-кши”, in “Салары. Этнографический очерк [Salary. Etnografičeskij očerk, The Salars: An Ethnographic Sketch]”, in Этнографическое ОбозрѢніе: Императорскаго Общества Любителей Естествознанія, Антропологіи и Этнографіи [Etnografičeskoje ObozrĚnije: Imperatorskago Obščestva Ljubitelej Jestestvoznanija, Antropologii i Etnografii, Ethnographical Review: Imperial Society of Lovers of Natural History, Anthropology and Ethnography]‎^[3] (in Russian), Moscow: Publication of the Ethnographic Department, page 32
• Rockhill, William Woodville (1894), “Kadun, Kadunksh”, in Diary of a journey through Mongolia and Tibet in 1891 and 1892, Washington: Smithsonian Institution, page Kadun, Kadunksh
• Tenishev, Edhem (1976), “qatyn, qātyn, qāten”, in Stroj salárskovo jazyká [Grammar of Salar], Moscow: Nauka, page 463
• 林莲云 [Lin Lianyun] (1985), “gatin”, in 撒拉语简志 [A Brief History of Salar]‎^[4], Beijing: 民族出版社: 琴書店, →OCLC, page 125
• Ma, Quanlin; Ma, Wanxiang; Ma, Zhicheng (1993), “gadankxi”, in Kevin Stuart, editor, Salar Language Language Materials, number 43, Philadelphia: Sino-Platonic Papers, page gadankxi
• Yakup, Abdurishid (2002), “gadın”, in An Ili Salar Vocabulary: Introduction and a Provisional Salar-English Lexicon‎^[5], Tokyo: University of Tokyo, →ISBN, page 102
• Ma, Chengjun; Han, Lianye; Ma, Weisheng (December 2010), “qadin”, in 米娜瓦尔·艾比布拉 [Minavar Abibra], editor, 撒维汉词典 [Sā-Wéi-Hàn cídiǎn, Salar-Uyghur-Chinese dictionary] (in Chinese), 1st edition, Beijing, →ISBN, page 217
• “gadın” in Ölmez, Mehmet (December 2012), “Oğuzların En Doğudaki Kolu: Salırlar ve Dilleri [The Easternmost Branch of the Oghuzs: Salars and Their Language]”, in Türk Dili (in Turkish), volume CII, number 732, pages 38-43

• 马伟 [Ma Wei] (2016), “qadïn, qadun”, in 濒危语言——撒拉语研究 [Endangered Languages ​​- Salar Language Studies], 青海 [Qīnghǎi, Qinghai]: 青海师范大学 [Qinghai Normal University], unpublished finalized project manuscript (国家社会科学基金项目结项稿, 定稿; National Social Science Fund of China), page 269