ईश्वर

Definition from Wiktionary, the free dictionary
Jump to navigation Jump to search

Hindi[edit]

Wikipedia-logo.png
 ईश्वर on Hindi Wikipedia

Etymology[edit]

Learned borrowing from Sanskrit ईश्वर (īśvara).

Pronunciation[edit]

  • (Delhi Hindi) IPA(key): /iːʃ.ʋəɾ/

Noun[edit]

ईश्वर (īśvarm (Urdu spelling ایشور‎)

  1. God
    हम प्रतिदिन ईश्वर से प्रार्थना करते हैं।
    ham pratidin īśvar se prārthanā karte ha͠i.
    We pray to God everyday.
  2. lord, master
  3. (dated or literary) husband
  4. a title to address the god Shiva

Declension[edit]

Synonyms[edit]

Further reading[edit]

  • Bahri, Hardev (1989), “ईश्वर”, in Siksarthi Hindi-Angrejhi Sabdakosa [Learners' Hindi-English Dictionary], Delhi: Rajpal & Sons.

Nepali[edit]

Etymology[edit]

Learned borrowing from Sanskrit ईश्वर (īśvara).

Pronunciation[edit]

Noun[edit]

ईश्वर (īśwar)

  1. God

Sanskrit[edit]

Etymology[edit]

From ईश् (īś).

Adjective[edit]

ईश्वर (īśvará)

  1. able to do, capable of
  2. liable, exposed to

Declension[edit]

Masculine a-stem declension of ईश्वर (īśvará)
Singular Dual Plural
Nominative ईश्वरः
īśvaráḥ
ईश्वरौ
īśvaraú
ईश्वराः / ईश्वरासः¹
īśvarā́ḥ / īśvarā́saḥ¹
Vocative ईश्वर
ī́śvara
ईश्वरौ
ī́śvarau
ईश्वराः / ईश्वरासः¹
ī́śvarāḥ / ī́śvarāsaḥ¹
Accusative ईश्वरम्
īśvarám
ईश्वरौ
īśvaraú
ईश्वरान्
īśvarā́n
Instrumental ईश्वरेण
īśvaréṇa
ईश्वराभ्याम्
īśvarā́bhyām
ईश्वरैः / ईश्वरेभिः¹
īśvaraíḥ / īśvarébhiḥ¹
Dative ईश्वराय
īśvarā́ya
ईश्वराभ्याम्
īśvarā́bhyām
ईश्वरेभ्यः
īśvarébhyaḥ
Ablative ईश्वरात्
īśvarā́t
ईश्वराभ्याम्
īśvarā́bhyām
ईश्वरेभ्यः
īśvarébhyaḥ
Genitive ईश्वरस्य
īśvarásya
ईश्वरयोः
īśvaráyoḥ
ईश्वराणाम्
īśvarā́ṇām
Locative ईश्वरे
īśvaré
ईश्वरयोः
īśvaráyoḥ
ईश्वरेषु
īśvaréṣu
Notes
  • ¹Vedic
Feminine ā-stem declension of ईश्वरा (īśvarā́)
Singular Dual Plural
Nominative ईश्वरा
īśvarā́
ईश्वरे
īśvaré
ईश्वराः
īśvarā́ḥ
Vocative ईश्वरे
ī́śvare
ईश्वरे
ī́śvare
ईश्वराः
ī́śvarāḥ
Accusative ईश्वराम्
īśvarā́m
ईश्वरे
īśvaré
ईश्वराः
īśvarā́ḥ
Instrumental ईश्वरया / ईश्वरा¹
īśvaráyā / īśvarā́¹
ईश्वराभ्याम्
īśvarā́bhyām
ईश्वराभिः
īśvarā́bhiḥ
Dative ईश्वरायै
īśvarā́yai
ईश्वराभ्याम्
īśvarā́bhyām
ईश्वराभ्यः
īśvarā́bhyaḥ
Ablative ईश्वरायाः
īśvarā́yāḥ
ईश्वराभ्याम्
īśvarā́bhyām
ईश्वराभ्यः
īśvarā́bhyaḥ
Genitive ईश्वरायाः
īśvarā́yāḥ
ईश्वरयोः
īśvaráyoḥ
ईश्वराणाम्
īśvarā́ṇām
Locative ईश्वरायाम्
īśvarā́yām
ईश्वरयोः
īśvaráyoḥ
ईश्वरासु
īśvarā́su
Notes
  • ¹Vedic
Neuter a-stem declension of ईश्वर (īśvará)
Singular Dual Plural
Nominative ईश्वरम्
īśvarám
ईश्वरे
īśvaré
ईश्वराणि / ईश्वरा¹
īśvarā́ṇi / īśvarā́¹
Vocative ईश्वर
ī́śvara
ईश्वरे
ī́śvare
ईश्वराणि / ईश्वरा¹
ī́śvarāṇi / ī́śvarā¹
Accusative ईश्वरम्
īśvarám
ईश्वरे
īśvaré
ईश्वराणि / ईश्वरा¹
īśvarā́ṇi / īśvarā́¹
Instrumental ईश्वरेण
īśvaréṇa
ईश्वराभ्याम्
īśvarā́bhyām
ईश्वरैः / ईश्वरेभिः¹
īśvaraíḥ / īśvarébhiḥ¹
Dative ईश्वराय
īśvarā́ya
ईश्वराभ्याम्
īśvarā́bhyām
ईश्वरेभ्यः
īśvarébhyaḥ
Ablative ईश्वरात्
īśvarā́t
ईश्वराभ्याम्
īśvarā́bhyām
ईश्वरेभ्यः
īśvarébhyaḥ
Genitive ईश्वरस्य
īśvarásya
ईश्वरयोः
īśvaráyoḥ
ईश्वराणाम्
īśvarā́ṇām
Locative ईश्वरे
īśvaré
ईश्वरयोः
īśvaráyoḥ
ईश्वरेषु
īśvaréṣu
Notes
  • ¹Vedic

Noun[edit]

ईश्वर (īśvarám

  1. a husband
  2. God
  3. the Supreme Being
  4. a title for Shiva
  5. a title for Vishnu

Declension[edit]

Masculine a-stem declension of ईश्वर (īśvara)
Singular Dual Plural
Nominative ईश्वरः
īśvaraḥ
ईश्वरौ
īśvarau
ईश्वराः / ईश्वरासः¹
īśvarāḥ / īśvarāsaḥ¹
Vocative ईश्वर
īśvara
ईश्वरौ
īśvarau
ईश्वराः / ईश्वरासः¹
īśvarāḥ / īśvarāsaḥ¹
Accusative ईश्वरम्
īśvaram
ईश्वरौ
īśvarau
ईश्वरान्
īśvarān
Instrumental ईश्वरेण
īśvareṇa
ईश्वराभ्याम्
īśvarābhyām
ईश्वरैः / ईश्वरेभिः¹
īśvaraiḥ / īśvarebhiḥ¹
Dative ईश्वराय
īśvarāya
ईश्वराभ्याम्
īśvarābhyām
ईश्वरेभ्यः
īśvarebhyaḥ
Ablative ईश्वरात्
īśvarāt
ईश्वराभ्याम्
īśvarābhyām
ईश्वरेभ्यः
īśvarebhyaḥ
Genitive ईश्वरस्य
īśvarasya
ईश्वरयोः
īśvarayoḥ
ईश्वराणाम्
īśvarāṇām
Locative ईश्वरे
īśvare
ईश्वरयोः
īśvarayoḥ
ईश्वरेषु
īśvareṣu
Notes
  • ¹Vedic

Derived terms[edit]

Descendants[edit]