तरुण

Hindi

Etymology

Learned borrowing from Sanskrit तरुण (taruṇa).

Pronunciation

• (Standard Hindi) IPA^(key): /t̪ə.ɾʊɳ/, [t̪ɐ.ɾʊ̃ɳ]

Adjective

तरुण • (taruṇ) (indeclinable, feminine तरुणी, Urdu spelling تَرُن)

1. young, youthful

   Synonyms: युवा (yuvā), जवान (javān)

2. fresh, new

   Synonyms: नया (nayā), नूतन (nūtan), नवीन (navīn)

Proper noun

तरुण • (taruṇ) m

1. a male given name, Tarun, from Sanskrit

Derived terms

• तरुणावस्था

References

• Caturvedi, Mahendra; Bhola Nath Tiwari (1970), “तरुण”, in A practical Hindi-English dictionary, Delhi: National Publishing House
• Dāsa, Śyāmasundara (1965–1975), “तरुण”, in Hindī Śabdasāgara [lit. “Sea of Hindi words”] (in Hindi), Kashi [Varanasi]: Nagari Pracarini Sabha

Marathi

Etymology

Borrowed from Sanskrit तरुण (táruṇa).

Pronunciation

• IPA^(key): /t̪ə.ɾuɳ/, [t̪ə.ɾuːɳ]

Adjective

तरुण • (taruṇ) (indeclinable)

1. (formal, literary, poetic) young

Proper noun

तरुण • (taruṇ) m

1. a male given name, Tarun, from Sanskrit

Sanskrit

Alternative forms

Alternative scripts

• তৰুণ (Assamese script)
• ᬢᬭᬸᬡ (Balinese script)
• তরুণ (Bengali script)
• 𑰝𑰨𑰲𑰜 (Bhaiksuki script)
• 𑀢𑀭𑀼𑀡 (Brahmi script)
• တရုဏ (Burmese script)
• તરુણ (Gujarati script)
• ਤਰੁਣ (Gurmukhi script)
• 𑌤𑌰𑍁𑌣 (Grantha script)
• ꦠꦫꦸꦟ (Javanese script)
• 𑂞𑂩𑂳𑂝 (Kaithi script)
• ತರುಣ (Kannada script)
• តរុណ (Khmer script)
• ຕຣຸຓ (Lao script)
• തരുണ (Malayalam script)
• ᢠᠠᡵᡠᢏᠠ (Manchu script)
• 𑘝𑘨𑘳𑘜 (Modi script)
• ᢐᠠᠷᠤᢏᠠ᠋ (Mongolian script)
• 𑦽𑧈𑧔𑦼 (Nandinagari script)
• 𑐟𑐬𑐸𑐞 (Newa script)
• ତରୁଣ (Odia script)
• ꢡꢬꢸꢠ (Saurashtra script)
• 𑆠𑆫𑆶𑆟 (Sharada script)
• 𑖝𑖨𑖲𑖜 (Siddham script)
• තරුණ (Sinhalese script)
• 𑩫𑩼𑩒𑩪 (Soyombo script)
• 𑚙𑚤𑚰𑚘 (Takri script)
• தருண (Tamil script)
• తరుణ (Telugu script)
• ตรุณ (Thai script)
• ཏ་རུ་ཎ (Tibetan script)
• 𑒞𑒩𑒳𑒝 (Tirhuta script)
• 𑨙𑨫𑨃𑨘 (Zanabazar Square script)

Etymology

Inherited from Proto-Indo-Iranian *tárunas (“young”), from Proto-Indo-European *térunos (“tender, soft”), from *ter- (“young, tender”). Cognate with Ancient Greek τέρην (térēn), Albanian trim (“man, hero”), Avestan 𐬙𐬀𐬎𐬭𐬎𐬥𐬀 (ta^uruna, “young”).

Pronunciation

• (Vedic) IPA^(key): /tɐ́.ɾu.ɳɐ/
• (Classical Sanskrit) IPA^(key): /t̪ɐ.ɾu.ɳɐ/

Adjective

तरु॑ण • (táruṇa) stem

1. young, tender, juvenile
   • c. 1500 BCE – 1000 BCE, Ṛgveda

Declension

Masculine a-stem declension of तरु॑ण

	singular	dual	plural
nominative	तरु॑णः (táruṇaḥ)	तरु॑णौ (táruṇau) तरु॑णा¹ (táruṇā¹)	तरु॑णाः (táruṇāḥ) तरु॑णासः¹ (táruṇāsaḥ¹)
accusative	तरु॑णम् (táruṇam)	तरु॑णौ (táruṇau) तरु॑णा¹ (táruṇā¹)	तरु॑णान् (táruṇān)
instrumental	तरु॑णेन (táruṇena)	तरु॑णाभ्याम् (táruṇābhyām)	तरु॑णैः (táruṇaiḥ) तरु॑णेभिः¹ (táruṇebhiḥ¹)
dative	तरु॑णाय (táruṇāya)	तरु॑णाभ्याम् (táruṇābhyām)	तरु॑णेभ्यः (táruṇebhyaḥ)
ablative	तरु॑णात् (táruṇāt)	तरु॑णाभ्याम् (táruṇābhyām)	तरु॑णेभ्यः (táruṇebhyaḥ)
genitive	तरु॑णस्य (táruṇasya)	तरु॑णयोः (táruṇayoḥ)	तरु॑णानाम् (táruṇānām)
locative	तरु॑णे (táruṇe)	तरु॑णयोः (táruṇayoḥ)	तरु॑णेषु (táruṇeṣu)
vocative	तरु॑ण (táruṇa)	तरु॑णौ (táruṇau) तरु॑णा¹ (táruṇā¹)	तरु॑णाः (táruṇāḥ) तरु॑णासः¹ (táruṇāsaḥ¹)

• ¹Vedic

Feminine ī-stem declension of तरु॑णी

	singular	dual	plural
nominative	तरु॑णी (táruṇī)	तरु॑ण्यौ (táruṇyau) तरु॑णी¹ (táruṇī¹)	तरु॑ण्यः (táruṇyaḥ) तरु॑णीः¹ (táruṇīḥ¹)
accusative	तरु॑णीम् (táruṇīm)	तरु॑ण्यौ (táruṇyau) तरु॑णी¹ (táruṇī¹)	तरु॑णीः (táruṇīḥ)
instrumental	तरु॑ण्या (táruṇyā)	तरु॑णीभ्याम् (táruṇībhyām)	तरु॑णीभिः (táruṇībhiḥ)
dative	तरु॑ण्यै (táruṇyai)	तरु॑णीभ्याम् (táruṇībhyām)	तरु॑णीभ्यः (táruṇībhyaḥ)
ablative	तरु॑ण्याः (táruṇyāḥ) तरु॑ण्यै² (táruṇyai²)	तरु॑णीभ्याम् (táruṇībhyām)	तरु॑णीभ्यः (táruṇībhyaḥ)
genitive	तरु॑ण्याः (táruṇyāḥ) तरु॑ण्यै² (táruṇyai²)	तरु॑ण्योः (táruṇyoḥ)	तरु॑णीनाम् (táruṇīnām)
locative	तरु॑ण्याम् (táruṇyām)	तरु॑ण्योः (táruṇyoḥ)	तरु॑णीषु (táruṇīṣu)
vocative	तरु॑णि (táruṇi)	तरु॑ण्यौ (táruṇyau) तरु॑णी¹ (táruṇī¹)	तरु॑ण्यः (táruṇyaḥ) तरु॑णीः¹ (táruṇīḥ¹)

• ¹Vedic
• ²Brāhmaṇas

Neuter a-stem declension of तरु॑ण

	singular	dual	plural
nominative	तरु॑णम् (táruṇam)	तरु॑णे (táruṇe)	तरु॑णानि (táruṇāni) तरु॑णा¹ (táruṇā¹)
accusative	तरु॑णम् (táruṇam)	तरु॑णे (táruṇe)	तरु॑णानि (táruṇāni) तरु॑णा¹ (táruṇā¹)
instrumental	तरु॑णेन (táruṇena)	तरु॑णाभ्याम् (táruṇābhyām)	तरु॑णैः (táruṇaiḥ) तरु॑णेभिः¹ (táruṇebhiḥ¹)
dative	तरु॑णाय (táruṇāya)	तरु॑णाभ्याम् (táruṇābhyām)	तरु॑णेभ्यः (táruṇebhyaḥ)
ablative	तरु॑णात् (táruṇāt)	तरु॑णाभ्याम् (táruṇābhyām)	तरु॑णेभ्यः (táruṇebhyaḥ)
genitive	तरु॑णस्य (táruṇasya)	तरु॑णयोः (táruṇayoḥ)	तरु॑णानाम् (táruṇānām)
locative	तरु॑णे (táruṇe)	तरु॑णयोः (táruṇayoḥ)	तरु॑णेषु (táruṇeṣu)
vocative	तरु॑ण (táruṇa)	तरु॑णे (táruṇe)	तरु॑णानि (táruṇāni) तरु॑णा¹ (táruṇā¹)

• ¹Vedic

Descendants

• Maharastri Prakrit: 𑀢𑀭𑀼𑀡 (taruṇa), 𑀢𑀮𑀼𑀡 (taluṇa)
• Pali: taruṇa, taluṇa
• Punjabi: ਤਰਨ (taran)
• Romani: terno
• Bengali: তরুণ (torun)
• → Old Javanese: taruṇa
  • Javanese: taruna, truna
  • Balinese: taruna, truna

Noun

तरुण • (taruṇa) stem, m

1. a youth

Declension

Masculine a-stem declension of तरुण

	singular	dual	plural
nominative	तरुणः (taruṇaḥ)	तरुणौ (taruṇau) तरुणा¹ (taruṇā¹)	तरुणाः (taruṇāḥ) तरुणासः¹ (taruṇāsaḥ¹)
accusative	तरुणम् (taruṇam)	तरुणौ (taruṇau) तरुणा¹ (taruṇā¹)	तरुणान् (taruṇān)
instrumental	तरुणेन (taruṇena)	तरुणाभ्याम् (taruṇābhyām)	तरुणैः (taruṇaiḥ) तरुणेभिः¹ (taruṇebhiḥ¹)
dative	तरुणाय (taruṇāya)	तरुणाभ्याम् (taruṇābhyām)	तरुणेभ्यः (taruṇebhyaḥ)
ablative	तरुणात् (taruṇāt)	तरुणाभ्याम् (taruṇābhyām)	तरुणेभ्यः (taruṇebhyaḥ)
genitive	तरुणस्य (taruṇasya)	तरुणयोः (taruṇayoḥ)	तरुणानाम् (taruṇānām)
locative	तरुणे (taruṇe)	तरुणयोः (taruṇayoḥ)	तरुणेषु (taruṇeṣu)
vocative	तरुण (taruṇa)	तरुणौ (taruṇau) तरुणा¹ (taruṇā¹)	तरुणाः (taruṇāḥ) तरुणासः¹ (taruṇāsaḥ¹)

• ¹Vedic