լոյս

Definition from Wiktionary, the free dictionary
Jump to: navigation, search

Armenian[edit]

Noun[edit]

լոյս (loys)

  1. Traditional orthography spelling of լույս(luys).

Declension[edit]


Old Armenian[edit]

Etymology[edit]

From Proto-Indo-European *louḱo-, from Proto-Indo-European *lewkós, from *lewk-

Noun[edit]

լոյս (loys)

  1. light
    լոյս/լոյս անեղ‎ ― loys/loys aneł ― Eternal Light
    լոյս հաւատոյ, լոյս մտաց‎ ― loys hawatoy, loys mtacʿ ― the light of faith; light of intellect
    լոյս քաղցր‎ ― loys kʿałcʿr ― a gentle light
    լոյս զոդիակոսի‎ ― loys zodiakosi ― northern lights (aurora borealis)
    լոյս ելեկտրական‎ ― loys elektrakan ― electric light
    լոյս կազի‎ ― loys kazi ― gas light
    ի լոյս‎ ― i loys ― by the light of, in broad daylight, openly, visibly
    եղիցի՛ լոյս, եւ եղեւ լոյս‎ ― ełicʿí loys, ew ełew loys ― let there be light! and there was light
    լոյս սո՛ւրբ, ողջո՛յն ընդ քեզ, անդրանիկ դու երկնից ծնունդ, եւ կամ՝ մշտնջենին յաւատակից դու ճառագայթ‎ ― loys súrb, ołǰóyn ənd kʿez, andranik du erknicʿ cnund, ew kam, mštnǰenin yawatakicʿ du čaṙagaytʿ ― hail, Holy Light! offspring of heaven firstborn, or of the Eternal coeternal beam
    չիք լոյս անվթար կամ բաժակ անմրուր‎ ― čʿikʿ loys anvtʿar kam bažak anmrur ― no joy without alloy
    ծագել լուսոյ‎ ― cagel lusoy ― to dawn
    մինչ լոյսն զգիշերն մերկանայր‎ ― minčʿ loysn zgišern merkanayr ― it was scarcely break of day, at day break, at early down
    ի լոյս գալ, ի կենաց հասանել‎ ― i loys gal, i kenacʿ hasanel ― to come out, to appear; to come into the world, to he born; to give birth or life to
    կորուսանել զլոյս աչաց‎ ― korusanel zloys ačʿacʿ ― to lose one's sight
    լոյս տալ աչաց‎ ― loys tal ačʿacʿ ― to open the eyes, to cause to perceive, to warn
    ամփոփել լուսոյ ուրուք‎ ― ampʿopʿel lusoy urukʿ ― no longer to behold the light of day, to die
    ի լոյս ածել, հանել ի լոյս‎ ― i loys acel, hanel i loys ― to bring to light, to discover, to publish, to illustrate
    ի լոյս ընծայել զմատեան‎ ― i loys əncayel zmatean ― to bring out, to publish a work
    լոյս առնուլ‎ ― loys aṙnul ― to see the day; to grow light; to be enlightened, illuminated
    ի լոյս դառնալ‎ ― i loys daṙnal ― to issue from an eclipse
    լոյս տալ‎ ― loys tal ― to instruct, to enlighten
    լոյս աչաց իմոց, լոյսդ իմ անձկութեան‎ ― loys ačʿacʿ imocʿ, loysd im anjkutʿean ― light of my eyes, my life, my heart, my love, my darling, my dearest one, my sweet one
    աչք իմ մի՛ տեսցէն զլոյս‎ ― ačʿkʿ im mí tescʿēn zloys ― may I he struck blind! damn my eyes!
  2. brightness, splendour; fire; illumination; day; sun; sky; eye
  3. (figuratively) consolation, relief, balm, balsam

Declension[edit]

Derived terms[edit]

Related terms[edit]

Descendants[edit]

References[edit]

  • Petrosean, H. Matatʿeay V. (1879), “լոյս”, in Nor Baṙagirkʿ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • Ačaṙean, Hračʿeay (1971–1979), “լոյս”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Dictionary of Armenian Root Words] (in Armenian), 2nd edition, Yerevan: University Press, published 1926–1935
  • Awetikʿean, G.; Siwrmēlean, X.; Awgerean, M. (1836–1837), “լոյս”, in Nor baṙgirkʿ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • Martirosyan, Hrach (2010) Etymological Dictionary of the Armenian Inherited Lexicon (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 8), Leiden, Boston: Brill, page 311
  • Godel, Robert (1975) An introduction to the study of classical Armenian, Wiesbaden: Dr. Ludwig Reichert Verlag, page 70