पानीय

Pali

Alternative forms

Alternative scripts

• pānīya (Latin script)
• 𑀧𑀸𑀦𑀻𑀬 (Brahmi script)
• পানীয (Bengali script)
• පානීය (Sinhalese script)
• ပါနီယ or ပါနဳယ or ပႃၼီယ (Burmese script)
• ปานีย or ปานียะ (Thai script)
• ᨷᩤᨶᩦᨿ (Tai Tham script)
• ປານີຍ or ປານີຍະ or ປານີຢະ (Lao script)
• បានីយ (Khmer script)
• 𑄛𑄂𑄚𑄩𑄠 (Chakma script)

Noun

पानीय n

1. Devanagari script form of pānīya

Sanskrit

Alternative scripts

Alternative scripts

• পানীয় (Assamese script)
• ᬧᬵᬦᬷᬬ (Balinese script)
• পানীয় (Bengali script)
• 𑰢𑰯𑰡𑰱𑰧 (Bhaiksuki script)
• 𑀧𑀸𑀦𑀻𑀬 (Brahmi script)
• ပါနီယ (Burmese script)
• પાનીય (Gujarati script)
• ਪਾਨੀਯ (Gurmukhi script)
• 𑌪𑌾𑌨𑍀𑌯 (Grantha script)
• ꦥꦴꦤꦷꦪ (Javanese script)
• 𑂣𑂰𑂢𑂲𑂨 (Kaithi script)
• ಪಾನೀಯ (Kannada script)
• បានីយ (Khmer script)
• ປານີຍ (Lao script)
• പാനീയ (Malayalam script)
• ᢒᠠ᠎᠊ᠠᠨᡳᡳᠶᠠ (Manchu script)
• 𑘢𑘰𑘡𑘲𑘧 (Modi script)
• ᢒᠠᢗᠨᠢᠢᠶ᠋ᠠ᠋ (Mongolian script)
• 𑧂𑧑𑧁𑧓𑧇 (Nandinagari script)
• 𑐥𑐵𑐣𑐷𑐫 (Newa script)
• ପାନୀଯ (Odia script)
• ꢦꢵꢥꢷꢫ (Saurashtra script)
• 𑆥𑆳𑆤𑆵𑆪 (Sharada script)
• 𑖢𑖯𑖡𑖱𑖧 (Siddham script)
• පානීය (Sinhalese script)
• 𑩰𑩛𑩯𑩑𑩛𑩻 (Soyombo script)
• 𑚞𑚭𑚝𑚯𑚣 (Takri script)
• பாநீய (Tamil script)
• పానీయ (Telugu script)
• ปานีย (Thai script)
• པཱ་ནཱི་ཡ (Tibetan script)
• 𑒣𑒰𑒢𑒲𑒨 (Tirhuta script)
• 𑨞𑨊𑨝𑨁𑨊𑨪 (Zanabazar Square script)

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *peh₃-

Sanskrit पा (pā)

Proto-Indo-European *-nós

Sanskrit -अन (-ana)

Proto-Indo-Iranian *-iHyas

Sanskrit -ईय (-īya)

Sanskrit -अनीय (-anīya)

Sanskrit पानीय

From पा (pā, “to drink”) +‎ -अनीय (-anīya).

Pronunciation

• (Vedic) IPA^(key): /pɑː.niː.jɐ/
• (Classical Sanskrit) IPA^(key): /pɑː.n̪iː.jɐ/

Adjective

पानीय • (pānīya) stem

1. future passive participle of पा (pā): to be drunk; drinkable

Declension

Masculine a-stem declension of पानीय

	singular	dual	plural
nominative	पानीयः (pānīyaḥ)	पानीयौ (pānīyau) पानीया¹ (pānīyā¹)	पानीयाः (pānīyāḥ) पानीयासः¹ (pānīyāsaḥ¹)
accusative	पानीयम् (pānīyam)	पानीयौ (pānīyau) पानीया¹ (pānīyā¹)	पानीयान् (pānīyān)
instrumental	पानीयेन (pānīyena)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयैः (pānīyaiḥ) पानीयेभिः¹ (pānīyebhiḥ¹)
dative	पानीयाय (pānīyāya)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयेभ्यः (pānīyebhyaḥ)
ablative	पानीयात् (pānīyāt)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयेभ्यः (pānīyebhyaḥ)
genitive	पानीयस्य (pānīyasya)	पानीययोः (pānīyayoḥ)	पानीयानाम् (pānīyānām)
locative	पानीये (pānīye)	पानीययोः (pānīyayoḥ)	पानीयेषु (pānīyeṣu)
vocative	पानीय (pānīya)	पानीयौ (pānīyau) पानीया¹ (pānīyā¹)	पानीयाः (pānīyāḥ) पानीयासः¹ (pānīyāsaḥ¹)

• ¹Vedic

Feminine ā-stem declension of पानीया

	singular	dual	plural
nominative	पानीया (pānīyā)	पानीये (pānīye)	पानीयाः (pānīyāḥ)
accusative	पानीयाम् (pānīyām)	पानीये (pānīye)	पानीयाः (pānīyāḥ)
instrumental	पानीयया (pānīyayā) पानीया¹ (pānīyā¹)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयाभिः (pānīyābhiḥ)
dative	पानीयायै (pānīyāyai)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयाभ्यः (pānīyābhyaḥ)
ablative	पानीयायाः (pānīyāyāḥ) पानीयायै² (pānīyāyai²)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयाभ्यः (pānīyābhyaḥ)
genitive	पानीयायाः (pānīyāyāḥ) पानीयायै² (pānīyāyai²)	पानीययोः (pānīyayoḥ)	पानीयानाम् (pānīyānām)
locative	पानीयायाम् (pānīyāyām)	पानीययोः (pānīyayoḥ)	पानीयासु (pānīyāsu)
vocative	पानीये (pānīye)	पानीये (pānīye)	पानीयाः (pānīyāḥ)

• ¹Vedic
• ²Brāhmaṇas

Neuter a-stem declension of पानीय

	singular	dual	plural
nominative	पानीयम् (pānīyam)	पानीये (pānīye)	पानीयानि (pānīyāni) पानीया¹ (pānīyā¹)
accusative	पानीयम् (pānīyam)	पानीये (pānīye)	पानीयानि (pānīyāni) पानीया¹ (pānīyā¹)
instrumental	पानीयेन (pānīyena)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयैः (pānīyaiḥ) पानीयेभिः¹ (pānīyebhiḥ¹)
dative	पानीयाय (pānīyāya)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयेभ्यः (pānīyebhyaḥ)
ablative	पानीयात् (pānīyāt)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयेभ्यः (pānīyebhyaḥ)
genitive	पानीयस्य (pānīyasya)	पानीययोः (pānīyayoḥ)	पानीयानाम् (pānīyānām)
locative	पानीये (pānīye)	पानीययोः (pānīyayoḥ)	पानीयेषु (pānīyeṣu)
vocative	पानीय (pānīya)	पानीये (pānīye)	पानीयानि (pānīyāni) पानीया¹ (pānīyā¹)

• ¹Vedic

Noun

पानीय • (pānīya) stem, n

1. water

   Synonyms: see Thesaurus:जल

2. drink, beverage

Declension

Neuter a-stem declension of पानीय

	singular	dual	plural
nominative	पानीयम् (pānīyam)	पानीये (pānīye)	पानीयानि (pānīyāni) पानीया¹ (pānīyā¹)
accusative	पानीयम् (pānīyam)	पानीये (pānīye)	पानीयानि (pānīyāni) पानीया¹ (pānīyā¹)
instrumental	पानीयेन (pānīyena)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयैः (pānīyaiḥ) पानीयेभिः¹ (pānīyebhiḥ¹)
dative	पानीयाय (pānīyāya)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयेभ्यः (pānīyebhyaḥ)
ablative	पानीयात् (pānīyāt)	पानीयाभ्याम् (pānīyābhyām)	पानीयेभ्यः (pānīyebhyaḥ)
genitive	पानीयस्य (pānīyasya)	पानीययोः (pānīyayoḥ)	पानीयानाम् (pānīyānām)
locative	पानीये (pānīye)	पानीययोः (pānīyayoḥ)	पानीयेषु (pānīyeṣu)
vocative	पानीय (pānīya)	पानीये (pānīye)	पानीयानि (pānīyāni) पानीया¹ (pānīyā¹)

• ¹Vedic

Descendants

Descendants

• Prakrit: 𑀧𑀸𑀡𑀻𑀅 (pāṇīa), 𑀧𑀸𑀡𑀻𑀬 (pāṇīya) — Jain Māhārāṣṭrī, 𑀧𑀸𑀡𑀺𑀅 (pāṇia) — Māhārāṣṭrī, Śaurasenī, Māgadhī
  • Apabhramsa: पाणिअ (pāṇia)
    • Central Indo-Aryan:
      • Awadhi: पानी (pānī)
      • Old Hindi: पांनी (pāṃnī), पांणीं (pā̃ṇī̃), पांणी (pā̃ṇī)
        • Braj: पानी (pānī), पाणी (pāṇī)
        • Hindustani: pānī

          Deccani: پانی

          Hindi: पानी

          Urdu: پَانِی (pānī)

      • Domari: pânî
    • Eastern Indo-Aryan:
      • Bengali-Assamese:
        • Assamese: পানী (pani)
        • Old Bengali: পানী (pānī)
          • Bengali: পানি (pani)
          • Bishnupriya Manipuri: পানি (pani)
          • Chakma: 𑄛𑄚𑄨 (pāni)
          • Rohingya: faní
          • Sylheti: ꠙꠣꠘꠤ (fani)
        • Rajbanshi: পানি (pani)
      • Bihari:
        • Bhojpuri: पानी (pānī)
          • Caribbean Hindustani: paanie
        • Maithili: पानी (pānī)
      • Odia: ପାଣି (pāṇi)
    • Northern Indo-Aryan:
      • Garhwali: पाणि (pāṇi)
      • Nepali: पानी (pānī)
      • Doteli: पानी (pānī)
      • → Yolmo: पानी
    • Northwestern Indo-Aryan:
      • Punjabic:
        • Punjabi: ਪਾਣੀ / پانی (pāṇī)
      • Sindhic:
        • Kachchi: પાણી (pāṇī)
        • Sindhi: پاڻي / पाणी (pāṇe)
    • Southern Indo-Aryan:
      • Konkani: पाणी (pāṇī)
      • Old Marathi: 𑘢𑘰𑘜𑘲 / पाणी (pāṇī)
        • Marathi: पाणी (pāṇī)
    • Western Indo-Aryan:
      • Bhil:
        • Bhilali: पाणी
      • Old Gujarati: पाणी (pāṇī)
        • Gojri: پاݩِی (pāṇī)
        • Middle Gujarati: पाण
          • Gujarati: પાણી (pāṇī)
        • Malvi: पाणी (pāṇī)
        • Marwari: पाणी / 𑅨𑅢𑅑 (pāṇī)
        • Nimadi: पाणी (pāṇī)
        • Saurashtra: ꢦꢥꢶ (pani)
      • Romani: pani
        • Angloromani: pani, pali, pan, panni, pawni
        • Caló: pañí
          • → Spanish: pañí
        • Erromintxela: pani
        • Tavringer Romani: pani
        • Traveller Norwegian: pani
        • Traveller Scottish: pani
        • → Yenish: pani
  • Insular Indo-Aryan:
    • Dhivehi: ފެން (fen̊)

Further reading

• Monier Williams (1899), “पानीय”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 613, column 2.
• Apte, Vaman Shivram (1890), “पानीय”, in The practical Sanskrit-English dictionary, Poona: Prasad Prakashan, page 1008