लक्ष

See also: लक्षं, लक्ष्, and लाक्षा

Konkani

Noun

लक्ष • (lakṣa) n (Latin script ?, Kannada script ?)

attention, heed, notice

Sanskrit

**Sanskrit numbers ^(edit)**
← 100	← 10,000	१००००० 100,000	1,000,000 (10⁶) → ^{[a], [b]}	100,000,000 (10⁸) →
Cardinal: लक्ष (lakṣa) Multiplier: लक्षधा (lakṣadhā) Distributive: लक्षशस् (lakṣaśas)

Alternative scripts

লক্ষ (Assamese script)
ᬮᬓ᭄ᬱ (Balinese script)
লক্ষ (Bengali script)
𑰩𑰎𑰿𑰬 (Bhaiksuki script)
𑀮𑀓𑁆𑀱 (Brahmi script)
လက္ၑ (Burmese script)
લક્ષ (Gujarati script)
ਲਕ੍ਸ਼ (Gurmukhi script)
𑌲𑌕𑍍𑌷 (Grantha script)
ꦭꦏ꧀ꦰ (Javanese script)
𑂪𑂍𑂹𑂭 (Kaithi script)
ಲಕ್ಷ (Kannada script)
លក្ឞ (Khmer script)
ລກ຺ຩ (Lao script)
ലക്ഷ (Malayalam script)
ᠯᠠᡬᢢᠠ (Manchu script)
𑘩𑘎𑘿𑘬 (Modi script)
ᠯᠠᢉᢔᠠ᠋ (Mongolian script)
𑧉𑦮𑧠𑧌 (Nandinagari script)
𑐮𑐎𑑂𑐲 (Newa script)
ଲକ୍ଷ (Odia script)
ꢭꢒ꣄ꢰ (Saurashtra script)
𑆬𑆑𑇀𑆰 (Sharada script)
𑖩𑖎𑖿𑖬 (Siddham script)
ලක්‍ෂ (Sinhalese script)
𑩽𑩜 𑪙𑪀 (Soyombo script)
𑚥𑚊𑚶 (Takri script)
லக்ஷ (Tamil script)
లక్ష (Telugu script)
ลกฺษ (Thai script)
ལ་ཀྵ (Tibetan script)
𑒪𑒏𑓂𑒭 (Tirhuta script)
𑨬𑨋𑩇𑨯 (Zanabazar Square script)

Etymology

From the root लक्ष् (lakṣ).

Pronunciation

(Vedic) IPA^(key): /lɐk.ʂɐ́/
(Classical Sanskrit) IPA^(key): /l̪ɐk.ʂɐ/

Noun

ल॒क्ष • (lakṣá) stem, m or n

a mark, sign, token; a mark to aim at, target, butt, aim, object, prey, prize
आकाशे लक्षम्-बन्ध् ― ākāśe lakṣam-bandh ― to fix the gaze vaguely on space, look into space as if at some object barely visible in the distance
- c. 1500 BCE – 1000 BCE, Ṛgveda 2.12.4:
  येने॒मा विश्वा॒ च्यव॑ना कृ॒तानि॒ यो दासं॒ वर्ण॒मध॑रं॒ गुहाकः॑ ।
  श्व॒घ्नीव॒ यो जि॑गी॒वां ल॒क्षमाद॑द॒र्यः पु॒ष्टानि॒ स ज॑नास॒ इंद्रः॑ ॥
  yénemā́ víśvā cyávanā kṛtā́ni yó dā́saṃ várṇamádharaṃ gúhā́kaḥ.
  śvaghnī́va yó jigīvā́ṃ lakṣámā́dadaryáḥ puṣṭā́ni sá janāsa íṃdraḥ.
  1896 translation by Ralph T. H. Griffith
  By whom this universe was made to tremble, who chased away the humbled brood of demons,
  Who, like a gambler gathering his winnings seized the foe's riches, He, O men, is Indra.
appearance, show, pretence
a kind of citron
- Lexicographers, Various Works
a pearl
- Lexicographers, Various Works

Declension

Masculine a-stem declension of ल॒क्ष
	singular	dual	plural
nominative	ल॒क्षः (lakṣáḥ)	ल॒क्षौ (lakṣáu) ल॒क्षा¹ (lakṣā́¹)	ल॒क्षाः (lakṣā́ḥ) ल॒क्षासः॑¹ (lakṣā́saḥ¹)
accusative	ल॒क्षम् (lakṣám)	ल॒क्षौ (lakṣáu) ल॒क्षा¹ (lakṣā́¹)	ल॒क्षान् (lakṣā́n)
instrumental	ल॒क्षेण॑ (lakṣéṇa)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षैः (lakṣáiḥ) ल॒क्षेभिः॑¹ (lakṣébhiḥ¹)
dative	ल॒क्षाय॑ (lakṣā́ya)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षेभ्यः॑ (lakṣébhyaḥ)
ablative	ल॒क्षात् (lakṣā́t)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षेभ्यः॑ (lakṣébhyaḥ)
genitive	ल॒क्षस्य॑ (lakṣásya)	ल॒क्षयोः॑ (lakṣáyoḥ)	ल॒क्षाणा॑म् (lakṣā́ṇām)
locative	ल॒क्षे (lakṣé)	ल॒क्षयोः॑ (lakṣáyoḥ)	ल॒क्षेषु॑ (lakṣéṣu)
vocative	लक्ष॑ (lákṣa)	लक्षौ॑ (lákṣau) लक्षा॑¹ (lákṣā¹)	लक्षाः॑ (lákṣāḥ) लक्षा॑सः¹ (lákṣāsaḥ¹)

¹Vedic

Neuter a-stem declension of ल॒क्ष
	singular	dual	plural
nominative	ल॒क्षम् (lakṣám)	ल॒क्षे (lakṣé)	ल॒क्षाणि॑ (lakṣā́ṇi) ल॒क्षा¹ (lakṣā́¹)
accusative	ल॒क्षम् (lakṣám)	ल॒क्षे (lakṣé)	ल॒क्षाणि॑ (lakṣā́ṇi) ल॒क्षा¹ (lakṣā́¹)
instrumental	ल॒क्षेण॑ (lakṣéṇa)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षैः (lakṣáiḥ) ल॒क्षेभिः॑¹ (lakṣébhiḥ¹)
dative	ल॒क्षाय॑ (lakṣā́ya)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षेभ्यः॑ (lakṣébhyaḥ)
ablative	ल॒क्षात् (lakṣā́t)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षेभ्यः॑ (lakṣébhyaḥ)
genitive	ल॒क्षस्य॑ (lakṣásya)	ल॒क्षयोः॑ (lakṣáyoḥ)	ल॒क्षाणा॑म् (lakṣā́ṇām)
locative	ल॒क्षे (lakṣé)	ल॒क्षयोः॑ (lakṣáyoḥ)	ल॒क्षेषु॑ (lakṣéṣu)
vocative	लक्ष॑ (lákṣa)	लक्षे॑ (lákṣe)	लक्षा॑णि (lákṣāṇi) लक्षा॑¹ (lákṣā¹)

¹Vedic

Adjective

ल॒क्ष • (lakṣá) stem

a lakh, one hundred thousand
- c. 800 BCE, Yājñavalkya
- c. 300 CE, Harivaṃśa

Declension

Masculine a-stem declension of ल॒क्ष
	singular	dual	plural
nominative	ल॒क्षः (lakṣáḥ)	ल॒क्षौ (lakṣáu) ल॒क्षा¹ (lakṣā́¹)	ल॒क्षाः (lakṣā́ḥ) ल॒क्षासः॑¹ (lakṣā́saḥ¹)
accusative	ल॒क्षम् (lakṣám)	ल॒क्षौ (lakṣáu) ल॒क्षा¹ (lakṣā́¹)	ल॒क्षान् (lakṣā́n)
instrumental	ल॒क्षेण॑ (lakṣéṇa)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षैः (lakṣáiḥ) ल॒क्षेभिः॑¹ (lakṣébhiḥ¹)
dative	ल॒क्षाय॑ (lakṣā́ya)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षेभ्यः॑ (lakṣébhyaḥ)
ablative	ल॒क्षात् (lakṣā́t)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षेभ्यः॑ (lakṣébhyaḥ)
genitive	ल॒क्षस्य॑ (lakṣásya)	ल॒क्षयोः॑ (lakṣáyoḥ)	ल॒क्षाणा॑म् (lakṣā́ṇām)
locative	ल॒क्षे (lakṣé)	ल॒क्षयोः॑ (lakṣáyoḥ)	ल॒क्षेषु॑ (lakṣéṣu)
vocative	लक्ष॑ (lákṣa)	लक्षौ॑ (lákṣau) लक्षा॑¹ (lákṣā¹)	लक्षाः॑ (lákṣāḥ) लक्षा॑सः¹ (lákṣāsaḥ¹)

¹Vedic

Feminine ā-stem declension of लक्षा
	singular	dual	plural
nominative	लक्षा (lakṣā)	लक्षे (lakṣe)	लक्षाः (lakṣāḥ)
accusative	लक्षाम् (lakṣām)	लक्षे (lakṣe)	लक्षाः (lakṣāḥ)
instrumental	लक्षया (lakṣayā) लक्षा¹ (lakṣā¹)	लक्षाभ्याम् (lakṣābhyām)	लक्षाभिः (lakṣābhiḥ)
dative	लक्षायै (lakṣāyai)	लक्षाभ्याम् (lakṣābhyām)	लक्षाभ्यः (lakṣābhyaḥ)
ablative	लक्षायाः (lakṣāyāḥ) लक्षायै² (lakṣāyai²)	लक्षाभ्याम् (lakṣābhyām)	लक्षाभ्यः (lakṣābhyaḥ)
genitive	लक्षायाः (lakṣāyāḥ) लक्षायै² (lakṣāyai²)	लक्षयोः (lakṣayoḥ)	लक्षाणाम् (lakṣāṇām)
locative	लक्षायाम् (lakṣāyām)	लक्षयोः (lakṣayoḥ)	लक्षासु (lakṣāsu)
vocative	लक्षे (lakṣe)	लक्षे (lakṣe)	लक्षाः (lakṣāḥ)

¹Vedic
²Brāhmaṇas

Neuter a-stem declension of ल॒क्ष
	singular	dual	plural
nominative	ल॒क्षम् (lakṣám)	ल॒क्षे (lakṣé)	ल॒क्षाणि॑ (lakṣā́ṇi) ल॒क्षा¹ (lakṣā́¹)
accusative	ल॒क्षम् (lakṣám)	ल॒क्षे (lakṣé)	ल॒क्षाणि॑ (lakṣā́ṇi) ल॒क्षा¹ (lakṣā́¹)
instrumental	ल॒क्षेण॑ (lakṣéṇa)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षैः (lakṣáiḥ) ल॒क्षेभिः॑¹ (lakṣébhiḥ¹)
dative	ल॒क्षाय॑ (lakṣā́ya)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षेभ्यः॑ (lakṣébhyaḥ)
ablative	ल॒क्षात् (lakṣā́t)	ल॒क्षाभ्या॑म् (lakṣā́bhyām)	ल॒क्षेभ्यः॑ (lakṣébhyaḥ)
genitive	ल॒क्षस्य॑ (lakṣásya)	ल॒क्षयोः॑ (lakṣáyoḥ)	ल॒क्षाणा॑म् (lakṣā́ṇām)
locative	ल॒क्षे (lakṣé)	ल॒क्षयोः॑ (lakṣáyoḥ)	ल॒क्षेषु॑ (lakṣéṣu)
vocative	लक्ष॑ (lákṣa)	लक्षे॑ (lákṣe)	लक्षा॑णि (lákṣāṇi) लक्षा॑¹ (lákṣā¹)

¹Vedic

Descendants

Ardhamagadhi Prakrit: 𑀮𑀓𑁆𑀔 (lakkha)
Magadhi Prakrit: 𑀮𑀓𑁆𑀔 (lakkha)
- Assamese: লাখ (lakh)
- Bengali: লাখ (lakh)
- Sylheti: ꠟꠣꠈ (laxó)
Maharastri Prakrit: 𑀮𑀓𑁆𑀔 (lakkha)
- Old Marathi: लख (lakha), लाख (lākha)
  - Marathi: लाख (lākh)
Pali: lakkha
- → Old Khmer: [script needed] (lakkha)
  - Khmer: លក្ខ (lĕək)
  - → Lao: ລັກຂະ (lak kha)
  - → Thai: หลัก (làk)
Sauraseni Prakrit: 𑀮𑀓𑁆𑀔 (lakkha)
- Gujarati: લાખ (lākh)
- Saurashtra: ꢭꢾꢒ꣄ꢒꢸ (lekku), ꢭꢴꢾꢒ꣄ꢒꢸ
- Hindi: लाख (lākh)/Urdu: لاکھ (lākh)
  - → English: lakh, lac
  - → Pashto: لک (lak)
  - → Persian: لک (lak)
  - → Swahili: laki
- Nepali: लाख (lākh)
- Punjabi: ਲੱਖ (lakkha)/Punjabi: لکّھ (lakkha)
- Sindhi: لَڪُ (lakhu)
→ Kannada: ಲಕ್ಷ (lakṣa), ಲಕ್ಕ (lakka)
→ Middle Chinese: 洛叉 (MC lak tsrhea|tsrhae)
- Chinese: 洛叉 (luòchā)
- Japanese: 洛叉 (らくしゃ, rakusha)
→ Old Javanese: [script needed] (lakṣa)
- Javanese: ꦊꦏ꧀ꦱ (leksa)
- → Balinese: ᬮᬓ᭄ᬱ (lakṣa)
→ Old Malay: [script needed] (laksa)
- Classical Malay: لقسا (laksa)
  - Malay: laksa
    - Indonesian: laksa
  - → Cebuano: laksa
  - → Hiligaynon: láksà
  - → Ilocano: laksa
  - → Maranao: laksa'
  - → Maguindanao: laksa
  - → Tagalog: laksa
  - → Yami: laksa
  - → West Coast Bajau: laksa'
→ Old Mon:
- → Mon: လက်
→ Old Tamil:
- Tamil: லட்சம் (laṭcam), லக்ஷம் (lakṣam), இலட்சம் (ilaṭcam)
→ Sinhalese: ලක්ෂය (lakṣaya)
→ Telugu: లక్ష (lakṣa)
→ Malayalam: ലക്ഷം (lakṣaṁ)

References

Monier Williams (1899), “लक्ष”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 0891.
Mayrhofer, Manfred (1996), “lakṣá”, in Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen [Etymological Dictionary of Old Indo-Aryan]‎^[1] (in German), volume II, Heidelberg: Carl Winter Universitätsverlag, page 472