lecieć

Old Polish

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *lek-der.

Proto-Balto-Slavic *lekt-

Proto-Slavic *letъ

Proto-Indo-European *-éh₁ti

Proto-Balto-Slavic *-ḗˀtei

Proto-Slavic *-ěti

Proto-Slavic *letě̀ti

Old Polish lecieć

Inherited from Proto-Slavic *letě̀ti. First attested in the 15th century.

Pronunciation

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /lʲɛt͡ɕʲɛt͡ɕʲ/
• IPA^(key): (15^th CE) /lʲɛt͡ɕʲɛt͡ɕʲ/

Verb

lecieć impf (determinate, indeterminate latać)

1. (attested in Greater Poland) to fly (to move through the air, especially with wings)
   • 1874-1891 [XV p. pr.], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎^{[1], [2], [3]}, volume XVI, page 347:

     Nyechay lyeczy difugiat

     [Niechaj leci difugiat]

   • 1930 [c. 1455], “Lev”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎^{transliteration, transcription}, 26, 36:

     Straszy ge zwyøøk lista leczøczego a tak vczekacz *bødzecze iako przed obliczim myecza

     [Zstraszy je źwięk lista lecącego a tak uciekać będziecie jako przed obliczym miecza]

   • 1916 [second half of the 15th century], Stanisław Słoński, editor, Psałterz puławski‎^{scan transliteration, transcription}, number Deut 15, Greater Poland:

     Iako orzel, pobudzayøcz ku lyatanyu dzeczy swe y nad nymy lyeczøcz, rosszyrzyl *skrydla swa

     [Jako orzeł, pobudzając ku lataniu dzieci swe i nad nimi lecąc, rozszyrzył skrzydła swa]

   • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎^[4], page 312:

     Azaly nye vyczye, yze dwa vroblya lyeczącz ossobye any yeden s nych nye padnye na zyemye?

     [Azali nie wiecie, iże dwa wrobla lecąc osobie ani jeden z nich nie padnie na ziemię?]

Derived terms

verbs

• odlecieć pf
• polecieć pf
• przelecieć pf, przelatać impf
• przylecieć pf
• ulecieć pf
• wlatać impf
• wylecieć pf, wylatać impf
• wzlecieć pf
• zalecieć pf
• zlecieć pf

Descendants

• Polish: lecieć
• Silesian: lecieć

References

• Boryś, Wiesław (2005), “lecieć”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
• Mańczak, Witold (2017), “lecieć”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
• Bańkowski, Andrzej (2000), “lecieć”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
• Sławski, Franciszek (1958-1965), “lecieć”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
• S. Urbańczyk, editor (1963), “lecieć”, in Słownik staropolski (in Polish), volume 4, Wrocław, Warsaw, Kraków: Polish Academy of Sciences, page 13
• B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “lecieć”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
• Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska-Różycka, Magdalena Klapper, Tomasz Kolowca, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Joanna Duska, Maria Bugajska, Jan German, Beata Hejmo, Iwona Nobis, Dariusz Piwowarczyk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, editors (2024), “lecieć”, in Baza Leksykalna Średniowiecznej Polszczyzny [Lexical Base of Medieval Polish] (in Polish), Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

Polish

Alternative forms

• lejcić (Chełmno-Dobrzyń)
• loceć (Przemyśl)

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *lek-der.

Proto-Balto-Slavic *lekt-

Proto-Slavic *letъ

Proto-Indo-European *-éh₁ti

Proto-Balto-Slavic *-ḗˀtei

Proto-Slavic *-ěti

Proto-Slavic *letě̀ti

Old Polish lecieć

Polish lecieć

Inherited from Old Polish lecieć.

Pronunciation

 

• IPA^(key): /ˈlɛ.t͡ɕɛt͡ɕ/

• (Middle Polish) IPA^(key): /ˈlɛ.t͡ɕɛt͡ɕ/
• (Greater Poland):
  • (Central Greater Poland) IPA^(key): [ˈlɛ.t͡ɕɛt͡ɕ]
• (Lesser Poland):
  • (Goral):
    • (Żywiec) IPA^(key): [ˈlɛ.t͡ɕɛt͡ɕ]

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -ɛt͡ɕɛt͡ɕ
• Syllabification: le‧cieć

Verb

lecieć impf (determinate, perfective polecieć, indeterminate latać, frequentative latywać)

1. (intransitive) to fly (to move in the air)
   1. (intransitive) to fly (to move in the air using some vehicle, e.g. an airplane) [with instrumental ‘with what’; or with na (+ locative) ‘on what’]
2. (intransitive) to stream (to fall down)

   Synonym: spadać

3. (intransitive) to fly (to flow down) [with po (+ locative) ‘along what’]

   Synonym: spływać

4. (intransitive, colloquial or dialectal, Central Greater Poland, Żywiec, figuratively) to fly (to rush somewhere)
   1. (intransitive, Middle Polish) synonym of atakować
5. (intransitive, colloquial) to fly by (of e.g. time, to pass by very quickly)
6. (intransitive, colloquial) to play (of e.g. a movie, to be played or shown)
7. (intransitive, colloquial) to go (of e.g. a text, to consist of specific words or sounds)
8. (intransitive, colloquial) to yo-yo (to quickly change value)
9. (intransitive, colloquial) to be sacked (to be suddenly fired) [with z (+ genitive) ‘from what job’]
10. (intransitive, colloquial) to go for (to perceive someone or something as attractive and try to obtain) [with na (+ accusative) ‘for whom/what’]
11. (intransitive, colloquial) to go (of e.g. some event, to take place in some manner) [with dative ‘for whom’]

    Jak leci? ― How's it hanging?

12. (intransitive, colloquial) to call (to speak in a particular way; to refer to someone e.g. with formal or informal pronouns) [with na (+ nominative) ‘per what’; or with do (+ genitive) ‘to whom’]
13. (intransitive, colloquial) to reek (to have an unpleasant smell) [with instrumental ‘of what’; or with od (+ genitive) ‘who/what reeks’]

    Synonyms: cuchnąć, jebać, śmierdzieć, walić, zalatywać

14. (intransitive, colloquial, figuratively) to reek (to be evidently associated with something unpleasant) [with instrumental ‘of what’; or with od (+ genitive) ‘who/what reeks’]

    Synonym: zalatywać

15. (intransitive, colloquial) to binge (to be constantly under the influence of some intoxicant) [with na (+ locative) ‘on what’; or with instrumental ‘on what’]

Conjugation

Conjugation of lecieć impf

	person	singular			plural
		masculine	feminine	neuter	virile	nonvirile
infinitive		lecieć
present tense	1st	lecę			lecimy
	2nd	lecisz			lecicie
	3rd	leci			lecą
	impersonal	leci się
past tense	1st	leciałem, -(e)m leciał	leciałam, -(e)m leciała	leciałom, -(e)m leciało	lecieliśmy, -(e)śmy lecieli	leciałyśmy, -(e)śmy leciały
	2nd	leciałeś, -(e)ś leciał	leciałaś, -(e)ś leciała	leciałoś, -(e)ś leciało	lecieliście, -(e)ście lecieli	leciałyście, -(e)ście leciały
	3rd	leciał	leciała	leciało	lecieli	leciały
	impersonal	leciano
future tense	1st	będę leciał, będę lecieć	będę leciała, będę lecieć	będę leciało, będę lecieć	będziemy lecieli, będziemy lecieć	będziemy leciały, będziemy lecieć
	2nd	będziesz leciał, będziesz lecieć	będziesz leciała, będziesz lecieć	będziesz leciało, będziesz lecieć	będziecie lecieli, będziecie lecieć	będziecie leciały, będziecie lecieć
	3rd	będzie leciał, będzie lecieć	będzie leciała, będzie lecieć	będzie leciało, będzie lecieć	będą lecieli, będą lecieć	będą leciały, będą lecieć
	impersonal	będzie lecieć się
conditional	1st	leciałbym, bym leciał	leciałabym, bym leciała	leciałobym, bym leciało	lecielibyśmy, byśmy lecieli	leciałybyśmy, byśmy leciały
	2nd	leciałbyś, byś leciał	leciałabyś, byś leciała	leciałobyś, byś leciało	lecielibyście, byście lecieli	leciałybyście, byście leciały
	3rd	leciałby, by leciał	leciałaby, by leciała	leciałoby, by leciało	lecieliby, by lecieli	leciałyby, by leciały
	impersonal	leciano by
imperative	1st	niech lecę			lećmy
	2nd	leć			lećcie
	3rd	niech leci			niech lecą
active adjectival participle		lecący	lecąca	lecące	lecący	lecące
contemporary adverbial participle		lecąc
verbal noun		lecenie

Derived terms

adverbs

• jak leci

phrases

• aż iskry lecą

proverbs

• gdzie drwa rąbią, tam wióry lecą
• pieczone gołąbki same nie lecą do gąbki

verbs

• dolecieć pf, dolatywać impf
• latywać impf
• nalecieć pf, nalatywać impf
• oblecieć pf, oblatywać impf
• odlecieć pf, odlatywać impf
• podlecieć pf, podlatywać impf
• polatywać impf
• przelecieć pf, przelatywać impf
• przylecieć pf, przylatywać impf
• rozlecieć pf, rozlatywać impf
• ulecieć pf, ulatać impf, ulatywać impf
• wlecieć pf, wlatywać impf
• wylecieć pf, wylatywać impf
• wzlecieć pf, wzlatywać impf
• zalecieć pf, zalatywać impf
• zlecieć pf, zlatywać impf

verbs

• lecą głowy impf, poleciały głowy pf
• lecieć przez ręce impf
• lecieć w kulki impf
• lecieć w ślinę impf, polecieć w ślinę pf
• lecieć z rąk impf
• oczko leci impf, oczko poleciało pf

Further reading

• lecieć in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
• lecieć in Polish dictionaries at PWN
• Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “lecieć”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• Renata Bronikowska (15.01.2019), “LECIEĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
• Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “lecieć”, in Słownik języka polskiego
• Aleksander Zdanowicz (1861), “lecieć”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
• J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1902), “lecieć”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 2, Warsaw, page 699
• lecieć in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego
• Stanisław Ciszewski (1916), “lecieć”, in “Przyczynek do słownika gwary wielkopolskiej”, in Prace Filologiczne‎^[5] (in Polish), volume 8, z. 1, Warsaw: skł. gł. w Księgarni E. Wende i Ska, page 95
• Izydor Kopernicki (1875), “lecieć”, in “Spostrzeżenia nad właściwościami językowémi w mowie Górali Bieskidowych z dodatkiem słowniczka wyrazów góralskich”, in Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności (I)‎^[6], volume 3, Kraków: Akademia Umiejętności, page 372