uçmaq

Azerbaijani

Other scripts

Cyrillic		учмаг
Arabic		اوچماق

Pronunciation

• IPA^(key): [ut͡ʃˈmɑx], [ut͡sˈmɑx], [-ɑɣ]
• IPA^(key): [uʃˈmɑx], [-ɑɣ] (as if spelled *uşmaq)
• Hyphenation: uç‧maq

Etymology 1

Etymology tree

Proto-Turkic *uč-

Old Anatolian Turkish اوچمق (uçmaq)

Azerbaijani uçmaq

Inherited from Old Anatolian Turkish اوچمق (uçmaq), from Proto-Turkic *uč- (“to fly”).

Verb

uçmaq (intransitive)

1. to fly (to travel through the air)

   Quşlar qışda cənuba uçurlar. ― Birds fly to the south in the winter.

2. to collapse, to crash

   Bina uçdu. ― The building collapsed.

3. (Yardimli, Zaqatala) to fall

Conjugation

Conjugation of uçmaq

Positive conjugation subject non-past participle uçan subject past participle uçmuş subject future definite participle uçacaq non-subject future participle (mənim +) uçacağım (sənin +) uçacağın (onun +) uçacağı (bizim +) uçacağımız (sizin +) uçacağınız (onların +) uçacağı or uçacaqları non-subject past participle (mənim +) uçduğum (sənin +) uçduğun (onun +) uçduğu (bizim +) uçduğumuz (sizin +) uçduğunuz (onların +) uçduğu or uçduqları converb uçub general temporal participle uçanda participle of intensification uçduqca specific temporal participle uçarkən reduplicated participle uça-uça modal participle uçaraq infinitive uçmaq verbal noun uçma singular plural first second third first second third indicative present simple uçuram uçursan uçur uçuruq uçursunuz uçurlar perfect 1 uçmuşam uçmusan, uçmuşsan* uçmuşdur uçmuşuq uçmusunuz, uçmuşsunuz* uçmuşlar perfect 2 – uçubsan uçub(dur) – uçubsunuz uçub(dur)lar past simple uçdum uçdun uçdu uçduq uçdunuz uçdular continuous uçurdum uçurdun uçurdu uçurduq uçurdunuz uçurdular perfect uçmuşdum uçmuşdun uçmuşdu uçmuşduq uçmuşdunuz uçmuşdular future definite uçacağam uçacaqsan, uçassan uçacaq uçacağıq uçacaqsınız, uçassız uçacaqlar indefinite uçaram uçarsan uçar uçarıq uçarsınız uçarlar future-in-the-past definite uçacaqdım uçacaqdın uçacaqdı uçacaqdıq uçacaqdınız uçacaqdılar indefinite uçardım uçardın uçardı uçardıq uçardınız uçardılar conditional present uçsam uçsan uçsa uçsaq uçsanız uçsalar past uçsaydım uçsaydın uçsaydı uçsaydıq uçsaydınız uçsaydılar obligational present uçmalıyam uçmalısan uçmalıdur uçmalıyıq uçmalısınız uçmalıdurlar past uçmalıydım uçmalıydın uçmalıydı uçmalıydıq uçmalıydınız uçmalıydılar evidential present uçurmuşam uçurmuşsan uçurmuş uçurmuşuq uçurmuşsunuz uçurmuşlar past uçubmuşam uçubmuşsan uçubmuş uçubmuşuq uçubmuşsunuz uçubmuşlar subjunctive uçam uçasan uça uçaq uçasınız uçalar hortative uçasıyam uçasısan uçasıdur uçasıyıq uçasısınız uçasıdurlar imperative uçum uç uçsun uçaq, uçalım* uçun uçsunlar Negative conjugation subject non-past participle uçmayan subject past participle uçmamış subject future definite participle uçmayacaq non-subject future participle (mənim +) uçmayacağım (sənin +) uçmayacağın (onun +) uçmayacağı (bizim +) uçmayacağımuz (sizin +) uçmayacağınuz (onların +) uçmayacağı or uçmayacaqları non-subject participle (mənim +) uçmadığım (sənin +) uçmadığın (onun +) uçmadığı (bizim +) uçmadığımız (sizin +) uçmadığınız (onların +) uçmadığı or uçmadıqları converb uçmayıb caritive converb uçmadan general temporal participle uçmayanda participle of intensification uçmadıqca specific temporal participle uçmayarkən modal participle uçmayaraq infinitive uçmamaq singular plural first second third first second third indicative present simple uçmuram uçmursan uçmur uçmuruq uçmursunuz uçmurlar perfect 1 uçmamışam uçmamısan, uçmamışsan* uçmamış uçmamışıq uçmamısınız, uçmamışsınız* uçmamışlar perfect 2 – uçmayıbsan uçmayıb(dır) – uçmayıbsınız uçmayıb(dır)lar past simple uçmadım uçmadın uçmadı uçmadıq uçmadınız uçmadılar continuous uçmurdum uçmurdun uçmurdu uçmurduq uçmurdunuz uçmurdular perfect uçmamışdım uçmamışdın uçmamışdı uçmamışdıq uçmamışdınız uçmamışdılar future definite uçmayacağam uçmayacaqsan uçmayacaq uçmayacağıq uçmayacaqsınız uçmayacaqlar indefinite uçmaram uçmarsan, uçmazsan uçmaz uçmarıq uçmarsınız, uçmazsınız uçmazlar future-in-the-past definite uçmayacaqdım uçmayacaqdın uçmayacaqdı uçmayacaqdıq uçmayacaqdınız uçmayacaqdılar indefinite uçmazdım uçmazdın uçmazdı uçmazdıq uçmazdınız uçmazdılar conditional present uçmasam uçmasan uçmasa uçmasaq uçmasanız uçmasalar past uçmasaydım uçmasaydın uçmasaydı uçmasaydıq uçmasaydınız uçmasaydılar obligational present uçmamalıyam uçmamalısan uçmamalı uçmamalıyıq uçmamalısınız uçmamalılar past uçmamalıydım uçmamalıydın uçmamalıydı uçmamalıydıq uçmamalıydınız uçmamalıydılar evidential present uçmayırmışam uçmayırmışsan uçmayırmış uçmayırmışuq uçmayırmışsunuz uçmayırmışlar past uçmayıbmışam uçmayıbmışsan uçmayıbmış uçmayıbmışuq uçmayıbmışsunuz uçmayıbmışlar subjunctive uçmayam uçmayasan uçmaya uçmayaq uçmayasınız uçmayalar hortative uçmayasıyam uçmayasısan uçmayası uçmayasıyıq uçmayasısınız uçmayasılar imperative uçmayım uçma uçmasın uçmayaq uçmayalım* uçmayın uçmasınlar Negative potential conjugation subject non-past participle uçammayan subject future definite participle uçammayacaq non-subject participle (mənim +) uçammadığım (sənin +) uçammadığın (onun +) uçammadığı (bizim +) uçammadığımız (sizin +) uçammadığınız (onların +) uçammadığı or uçammadıqları converb uçammayıb caritive converb uçammadan general temporal participle uçammayanda participle of intensification uçammadıqca specific temporal participle uçammayarkən modal participle uçammayaraq infinitive uçammamaq singular plural first second third first second third indicative present simple uçammıram uçammırsan uçammır uçammırıq uçammırsınız uçammırlar perfect 1 uçammamışam uçammamısan, uçammamışsan* uçammamışdır uçammamışıq uçammamısınız, uçammamışsınız* uçammaşmılar perfect 2 – uçammayıbsan uçammayıb(dır) – uçammayıbsınız uçammayıb(dır)lar past simple uçammadım uçammadın uçammadı uçammadıq uçammadınuz uçammadılar continuous uçammırdım uçammırdın uçammırdı uçammırdıq uçammırdınız uçammırdulır perfect uçammamışdım uçammamışdın uçammamışdı uçammamışdıq uçammamışdınız uçammamışdılar future definite uçammayacağam uçammayacaqsan uçammayacaq uçammayacağıq uçammayacaqsınız uçammayacaqlar indefinite uçammaram uçammarsan, uçammazsan uçammaz uçammarıq uçammarsınız, uçammazsınız uçammazlar future-in-the-past definite uçammayacaqdım uçammayacaqdın uçammayacaqdı uçammayacaqdıq uçammayacaqdınız uçammayacaqdılar indefinite uçammazdım uçammazdın uçammazdı uçammazdıq uçammazdınız uçammazdılar conditional present uçammasam uçammasan uçammasa uçammasaq uçammasanız uçammasalar past uçammasaydım uçammasaydın uçammasaydı uçammasaydıq uçammasaydınız uçammasaydılar subjunctive uçammayam uçammayasan uçammaya uçammayaq uçammayasınız uçammayalar imperative uçammayım uçamma uçammasın uçammayaq uçammayın uçammasınlar

* dated or highly formal

Derived terms

• uçurmaq, uçurtmaq
• uçuş (“flight”)

Etymology 2

Inherited from Old Anatolian Turkish اوچماق (uçmaq), واچماغ (uçmağ), from Proto-Turkic *uštmag, from Sogdian [script needed] (ʼwštmʼχ, “paradise”). Sogdian borrowing underwent a semantic merge with uçmaq (“to fly”), thence the parallels.

Cognate with Kazakh ұжмақ (ujmaq), Southern Altai учмак (učmak), etc. Doublet of behişt.

Noun

uçmaq (definite accusative uçmağı, plural uçmaqlar)

1. (obsolete) heaven

   Synonym: cənnət

   Antonyms: cəhənnəm, (obsolete) damu

Declension

Declension of uçmaq

	singular	plural
nominative	uçmaq	uçmaqlar
definite accusative	uçmaqu	uçmaqları
dative	uçmaqa	uçmaqlara
locative	uçmaqda	uçmaqlarda
ablative	uçmaqdan	uçmaqlardan
definite genitive	uçmaqun	uçmaqların

Possessive forms of uçmaq

	nominative
	singular	plural
mənim (“my”)	uçmaqum	uçmaqlarım
sənin (“your”)	uçmaqun	uçmaqların
onun (“his/her/its”)	uçmaqu	uçmaqları
bizim (“our”)	uçmaqumuz	uçmaqlarımız
sizin (“your”)	uçmaqunuz	uçmaqlarınız
onların (“their”)	uçmaqu or uçmaqları	uçmaqları
	accusative
	singular	plural
mənim (“my”)	uçmaqumu	uçmaqlarımı
sənin (“your”)	uçmaqunu	uçmaqlarını
onun (“his/her/its”)	uçmaqunu	uçmaqlarını
bizim (“our”)	uçmaqumuzu	uçmaqlarımızı
sizin (“your”)	uçmaqunuzu	uçmaqlarınızı
onların (“their”)	uçmaqunu or uçmaqlarını	uçmaqlarını
	dative
	singular	plural
mənim (“my”)	uçmaquma	uçmaqlarıma
sənin (“your”)	uçmaquna	uçmaqlarına
onun (“his/her/its”)	uçmaquna	uçmaqlarına
bizim (“our”)	uçmaqumuza	uçmaqlarımıza
sizin (“your”)	uçmaqunuza	uçmaqlarınıza
onların (“their”)	uçmaquna or uçmaqlarına	uçmaqlarına
	locative
	singular	plural
mənim (“my”)	uçmaqumda	uçmaqlarımda
sənin (“your”)	uçmaqunda	uçmaqlarında
onun (“his/her/its”)	uçmaqunda	uçmaqlarında
bizim (“our”)	uçmaqumuzda	uçmaqlarımızda
sizin (“your”)	uçmaqunuzda	uçmaqlarınızda
onların (“their”)	uçmaqunda or uçmaqlarında	uçmaqlarında
	ablative
	singular	plural
mənim (“my”)	uçmaqumdan	uçmaqlarımdan
sənin (“your”)	uçmaqundan	uçmaqlarından
onun (“his/her/its”)	uçmaqundan	uçmaqlarından
bizim (“our”)	uçmaqumuzdan	uçmaqlarımızdan
sizin (“your”)	uçmaqunuzdan	uçmaqlarınızdan
onların (“their”)	uçmaqundan or uçmaqlarından	uçmaqlarından
	genitive
	singular	plural
mənim (“my”)	uçmaqumun	uçmaqlarımın
sənin (“your”)	uçmaqunun	uçmaqlarının
onun (“his/her/its”)	uçmaqunun	uçmaqlarının
bizim (“our”)	uçmaqumuzun	uçmaqlarımızın
sizin (“your”)	uçmaqunuzun	uçmaqlarınızın
onların (“their”)	uçmaqunun or uçmaqlarının	uçmaqlarının

Further reading

• Orucov, Əliheydər, editor (2006), “uçmaq”, in Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti [Explanatory Dictionary of the Azerbaijani Language]‎^[1] (in Azerbaijani), 2nd edition, volume 4, Baku: Şərq-Qərb, pages 394-395

Crimean Tatar

Etymology

From Proto-Turkic *uč- (“to fly”). Compare Turkish uçmak (“to fly”), Azerbaijani uçmaq (“to fly”).

Verb

uçmaq

1. (intransitive) to fly

Derived terms

• uçurmaq

Related terms

• uçaq

Khalaj

Perso-Arabic		اوُچماق

Etymology

From Proto-Turkic *uč- (“to fly”).

Pronunciation

• (Xarrâbî) IPA^(key): [ʊt͡ʃˈmaq]

Verb

uçmaq (third-person singular aorist uçar, second person singular imperative uçı)

1. to fly
2. to spring, to hop

Conjugation

Conjugation of uçmaq [thematic vowel -V², imperative -V¹]

Positive
infinitive			uçmaq
verbal noun			uçma
verbal adverb			uçdı
repeated verbal adverb			uça
impersonal participle			uçğılı, uçan
personal participle			uçdıq
perfective participle			uçmış
necessitative participle			uçğılıq, uçmalığ, uçmalı
optative / imprecative participle			uçğır
			singular			plural
			1st person	2nd person	3rd person	1st person	2nd person	3rd person
			mən	sən	ô	biz	siz	ullar
indicative	aorist	simple	uçam	uçañ	uçar	uçamız	uçañız	uçalar
		aorist past / past imperfect	uçar-artım	uçar-artııñ	uçar-artı	uçar-artıq	uçar-artıñız	uçar-artılar
		perfect continuous	uçar-amışam	uçar-amışañ	uçar-amış	uçar-amışaq	uçar-amışañız	uçar-amışallar
	present	simple	uçayôrım	uçayôrııñ	uçayôr, uçayôrı	uçayôrıq	uçayôrıñız	uçayullar
		past progressive	uçayôr-artım	uçayôr-artııñ	uçayôr-artı	uçayôr-artıq	uçayôr-artıñız	uçayôr-aortılar
		perfect progressive	uçayôr-amışam	uçayôr-amışañ	uçayôr-amış	uçayôr-amışaq	uçayôr-amışañız	uçayôr-amışallar
	past	form 1	uçdım	uçdııñ	uçdı	uçdıq	uçdıñız	uçdılar
		form 2	uçıtım, uçtım	uçıtııñ, uçtııñ	uçıtı, uçtı	uçıtıq, uçtıq	uçıtıñız, uçtıñız	uçıtılar, uçtılar
	perfect	simple	uçmışam	uçmışañ	uçmış	uçmışaq	uçmışañız	uçmışallar
		pluperfect	uçmış-artım	uçmış-artııñ	uçmış-artı	uçmış-artıq	uçmış-artıñız	uçmış-artılar
		perfect pluperfect	uçmış-amışam	uçmış-amışañ	uçmış-amış	uçmış-amışaq	uçmış-amışañız	uçmış-amışallar
conditional			uçsam	uçsañ	uçsa	uçsaq	uçsañız	uçsalar
intentional			uçığam, uçğam	uçığañ, uçığañ	uçığa, uçğa	uçığaq, uçğaq	uçığañız, uçğañız	uçığalar, uçğalar
imperative			uçıdım, uçdım	uçı, uç	uçıta, uçta	uçıdıq, uçdıq	uçıdııñ, uçdııñ	uçıtalar, uçtalar
Negative
infinitive			uçmamaq
			singular			plural
			1st person	2nd person	3rd person	1st person	2nd person	3rd person
			mən	sən	ô	biz	siz	ullar
indicative	aorist	simple	uçmam	uçmañ	uçmaz	uçmamız	uçmañız	uçmazlar
		aorist past / past imperfect	uçmaz-artım	uçmaz-artııñ	uçmaz-artı	uçmaz-artıq	uçmaz-artıñız	uçmaz-artılar
		perfect continuous	uçmaz-amışam	uçmaz-amışañ	uçmaz-amış	uçmaz-amışaq	uçmaz-amışañız	uçmaz-amışallar
	present	simple	uçmayôrım	uçmayôrııñ	uçmayôr, uçmayôrı	uçmayôrıq	uçmayôrıñız	uçmayullar
		past progressive	uçmayôr-artım	uçmayôr-artııñ	uçmayôr-artı	uçmayôr-artıq	uçmayôr-artıñız	uçmayôr-artılar
		perfect progressive	uçmayôr-amışam	uçmayôr-amışañ	uçmayôr-amış	uçmayôr-amışaq	uçmayôr-amışañız	uçmayôr-amışallar
	past		uçmadım	uçmadııñ	uçmadı	uçmadıq	uçmadıñız	uçmadılar
	perfect	basic	uçmadıqam	uçmadıqañ	uçmadıq	uçmadıqaq	uçmadıqañız	uçmadıqallar
		pluperfect	uçmadıq-artım	uçmadıq-artııñ	uçmadıq-artı	uçmadıq-artıq	uçmadıq-artıñız	uçmadıq-artılar
		perfect pluperfect	uçmadıq-amışam	uçmadıq-amışañ	uçmadıq-amış	uçmadıq-amışaq	uçmadıq-amışañız	uçmadıq-amışallar
conditional			uçmasam	uçmasañ	uçmasa	uçmasaq	uçmasañız	uçmasalar
intentional			uçmağam	uçmağañ	uçmağa	uçmağaq	uçmağañız	uçmağalar
imperative			uçmadım	uçma	uçmata	uçmadıq	uçmadııñ	uçmatalar

References

• Doerfer, Gerhard (1980), Wörterbuch des Chaladsch (Dialekt von Charrab) [Khalaj dictionary] (in German), Budapest: Akadémiai Kiadó