नव

Definition from Wiktionary, the free dictionary
Jump to: navigation, search
See also: नाव and नांव

Hindi[edit]

Etymology[edit]

Borrowing from Sanskrit नव (nava).

Adjective[edit]

नव (nav)

  1. (in compounds) new, recent, modern
  2. (in compounds) nine

Synonyms[edit]


Pali[edit]

Numeral[edit]

नव

  1. (cardinal) Devanagari script form of nava

Sanskrit[edit]

Etymology 1[edit]

From Proto-Indo-Iranian (compare Avestan 𐬥𐬀𐬎𐬎𐬀 (nauua), Persian نو (nou)), from Proto-Indo-European *néwos. Other cognates include Ancient Greek νέος (néos), Latin novus, Tocharian B ñuwe, Old Church Slavonic новъ (novŭ), and Old English nīwe (English new).

Adjective[edit]

नव (náva)

  1. new, fresh, recent, young, modern
  2. often in compounds with a substantive
    नवान्न (navā-nna)new rice or grain; first-fruits
  3. or with a past participle in the sense of "newly, just, lately"
    नवोदित (navo-dita)newly risen (sun)
Declension[edit]
Masculine a-stem declension of नव
Nom. sg. नवः (navaḥ)
Gen. sg. नवस्य (navasya)
Singular Dual Plural
Nominative नवः (navaḥ) नवौ (navau) नवाः (navāḥ)
Vocative नव (nava) नवौ (navau) नवाः (navāḥ)
Accusative नवम् (navam) नवौ (navau) नवान् (navān)
Instrumental नवेन (navena) नवाभ्याम् (navābhyām) नवैः (navaiḥ)
Dative नवाय (navāya) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Ablative नवात् (navāt) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Genitive नवस्य (navasya) नवयोः (navayoḥ) नवानाम् (navānām)
Locative नवे (nave) नवयोः (navayoḥ) नवेषु (naveṣu)
Feminine ā-stem declension of नव
Nom. sg. नवा (navā)
Gen. sg. नवायाः (navāyāḥ)
Singular Dual Plural
Nominative नवा (navā) नवे (nave) नवाः (navāḥ)
Vocative नवे (nave) नवे (nave) नवाः (navāḥ)
Accusative नवाम् (navām) नवे (nave) नवाः (navāḥ)
Instrumental नवया (navayā) नवाभ्याम् (navābhyām) नवाभिः (navābhiḥ)
Dative नवायै (navāyai) नवाभ्याम् (navābhyām) नवाभ्यः (navābhyaḥ)
Ablative नवायाः (navāyāḥ) नवाभ्याम् (navābhyām) नवाभ्यः (navābhyaḥ)
Genitive नवायाः (navāyāḥ) नवयोः (navayoḥ) नवानाम् (navānām)
Locative नवायाम् (navāyām) नवयोः (navayoḥ) नवासु (navāsu)
Neuter a-stem declension of नव
Nom. sg. नवम् (navam)
Gen. sg. नवस्य (navasya)
Singular Dual Plural
Nominative नवम् (navam) नवे (nave) नवानि (navāni)
Vocative नव (nava) नवे (nave) नवानि (navāni)
Accusative नवम् (navam) नवे (nave) नवानि (navāni)
Instrumental नवेन (navena) नवाभ्याम् (navābhyām) नवैः (navaiḥ)
Dative नवा (navā) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Ablative नवात् (navāt) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Genitive नवस्य (navasya) नवयोः (navayoḥ) नवानाम् (navānām)
Locative नवे (nave) नवयोः (navayoḥ) नवेषु (naveṣu)
Antonyms[edit]
Descendants[edit]

Noun[edit]

नव (návam

  1. young monk, novice
  2. crow
  3. a red-flowered पुनर्नवा (punar-navā)
  4. name of a son of उशीनर (uśīnara) and नवा (navā)
  5. name of a son of विलोमन् (viloman)
Declension[edit]
Masculine a-stem declension of नव
Nom. sg. नवः (navaḥ)
Gen. sg. नवस्य (navasya)
Singular Dual Plural
Nominative नवः (navaḥ) नवौ (navau) नवाः (navāḥ)
Vocative नव (nava) नवौ (navau) नवाः (navāḥ)
Accusative नवम् (navam) नवौ (navau) नवान् (navān)
Instrumental नवेन (navena) नवाभ्याम् (navābhyām) नवैः (navaiḥ)
Dative नवाय (navāya) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Ablative नवात् (navāt) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Genitive नवस्य (navasya) नवयोः (navayoḥ) नवानाम् (navānām)
Locative नवे (nave) नवयोः (navayoḥ) नवेषु (naveṣu)

Noun[edit]

नव (návan

  1. new grain
Declension[edit]
Neuter a-stem declension of नव
Nom. sg. नवम् (navam)
Gen. sg. नवस्य (navasya)
Singular Dual Plural
Nominative नवम् (navam) नवे (nave) नवानि (navāni)
Vocative नव (nava) नवे (nave) नवानि (navāni)
Accusative नवम् (navam) नवे (nave) नवानि (navāni)
Instrumental नवेन (navena) नवाभ्याम् (navābhyām) नवैः (navaiḥ)
Dative नवा (navā) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Ablative नवात् (navāt) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Genitive नवस्य (navasya) नवयोः (navayoḥ) नवानाम् (navānām)
Locative नवे (nave) नवयोः (navayoḥ) नवेषु (naveṣu)

Etymology 2[edit]

From the root नौति (√nu, to praise, commend).

Noun[edit]

नव (navam

  1. praise, celebration
Declension[edit]
Masculine a-stem declension of नव
Nom. sg. नवः (navaḥ)
Gen. sg. नवस्य (navasya)
Singular Dual Plural
Nominative नवः (navaḥ) नवौ (navau) नवाः (navāḥ)
Vocative नव (nava) नवौ (navau) नवाः (navāḥ)
Accusative नवम् (navam) नवौ (navau) नवान् (navān)
Instrumental नवेन (navena) नवाभ्याम् (navābhyām) नवैः (navaiḥ)
Dative नवाय (navāya) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Ablative नवात् (navāt) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Genitive नवस्य (navasya) नवयोः (navayoḥ) नवानाम् (navānām)
Locative नवे (nave) नवयोः (navayoḥ) नवेषु (naveṣu)

Etymology 3[edit]

From the root नौति (√nu, to sound loudly, roar, thunder).

Noun[edit]

नव (navam

  1. sneezing
Declension[edit]
Masculine a-stem declension of नव
Nom. sg. नवः (navaḥ)
Gen. sg. नवस्य (navasya)
Singular Dual Plural
Nominative नवः (navaḥ) नवौ (navau) नवाः (navāḥ)
Vocative नव (nava) नवौ (navau) नवाः (navāḥ)
Accusative नवम् (navam) नवौ (navau) नवान् (navān)
Instrumental नवेन (navena) नवाभ्याम् (navābhyām) नवैः (navaiḥ)
Dative नवाय (navāya) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Ablative नवात् (navāt) नवाभ्याम् (navābhyām) नवेभ्यः (navebhyaḥ)
Genitive नवस्य (navasya) नवयोः (navayoḥ) नवानाम् (navānām)
Locative नवे (nave) नवयोः (navayoḥ) नवेषु (naveṣu)

Etymology 4[edit]

See नवन् (navan, nine).

Numeral[edit]

नव (náva)

  1. (cardinal) in त्रिणव (tri-ṇava) and in compounds: nine

Derived terms[edit]

References[edit]

  • Sir Monier Monier-Williams (1898) A Sanskrit-English dictionary etymologically and philologically arranged with special reference to cognate Indo-European languages, Oxford: Clarendon Press, pages 0530, 0531