केवल

Hindi

Etymology

Borrowed from Sanskrit केवल (kévala).

Pronunciation

• (Standard Hindi) IPA^(key): /keː.ʋəl/, [keː.ʋɐl]

Adjective

केवल • (keval) (indeclinable, Urdu spelling کیول)

1. sole
2. one and only

Adverb

केवल • (keval) (Urdu spelling کیول)

1. only
2. solely
3. merely

Synonyms

• सिर्फ़ (sirf)

References

• Dāsa, Śyāmasundara (1965–1975), “केवल”, in Hindī Śabdasāgara [lit. “Sea of Hindi words”] (in Hindi), Kashi [Varanasi]: Nagari Pracarini Sabha, page 1041
• Caturvedi, Mahendra; Bhola Nath Tiwari (1970), “केवल”, in A practical Hindi-English dictionary, Delhi: National Publishing House, page 145
• McGregor, Ronald Stuart (1993), “केवल”, in The Oxford Hindi-English Dictionary, London: Oxford University Press, page 213
• Bahri, Hardev (1989), “केवल”, in Siksarthi Hindi-Angrejhi Sabdakosa [Learners' Hindi-English Dictionary], Delhi: Rajpal & Sons, page 115.

Sanskrit

Alternative scripts

Alternative scripts

• কেৱল (Assamese script)
• ᬓᬾᬯᬮ (Balinese script)
• কেবল (Bengali script)
• 𑰎𑰸𑰪𑰩 (Bhaiksuki script)
• 𑀓𑁂𑀯𑀮 (Brahmi script)
• ကေဝလ (Burmese script)
• કેવલ (Gujarati script)
• ਕੇਵਲ (Gurmukhi script)
• 𑌕𑍇𑌵𑌲 (Grantha script)
• ꦏꦺꦮꦭ (Javanese script)
• 𑂍𑂵𑂫𑂪 (Kaithi script)
• ಕೇವಲ (Kannada script)
• កេវល (Khmer script)
• ເກວລ (Lao script)
• കേവല (Malayalam script)
• ᡬᡝᠸᠠᠯᠠ (Manchu script)
• 𑘎𑘹𑘪𑘩 (Modi script)
• ᢉᠧᠸᠠᠯᠠ᠋ (Mongolian script)
• 𑦮𑧚𑧊𑧉 (Nandinagari script)
• 𑐎𑐾𑐰𑐮 (Newa script)
• କେଵଲ (Odia script)
• ꢒꢾꢮꢭ (Saurashtra script)
• 𑆑𑆼𑆮𑆬 (Sharada script)
• 𑖎𑖸𑖪𑖩 (Siddham script)
• කෙවල (Sinhalese script)
• 𑩜𑩔𑩾𑩽 (Soyombo script)
• 𑚊𑚲𑚦𑚥 (Takri script)
• கேவல (Tamil script)
• కేవల (Telugu script)
• เกวล (Thai script)
• ཀེ་ཝ་ལ (Tibetan script)
• 𑒏𑒹𑒫𑒪 (Tirhuta script)
• 𑨋𑨄𑨭𑨬 (Zanabazar Square script)

Etymology

Probably from a Proto-Indo-European *kéywelos (“alone”); compare Latin caelebs (“single, unmarried”).

Pronunciation

• (Vedic) IPA^(key): /kɐ́j.ʋɐ.lɐ/
• (Classical Sanskrit) IPA^(key): /keː.ʋɐ.l̪ɐ/

Adjective

केव॑ल • (kévala) stem

1. exclusively one’s own
2. sole, alone, unmingled, excluding others
3. not connected with anything else, isolated, abstract, absolute
4. simple, pure, uncompounded, unmingled
5. entire, whole, all
6. selfish, envious

Declension

Masculine a-stem declension of केव॑ल

	singular	dual	plural
nominative	केव॑लः (kévalaḥ)	केव॑लौ (kévalau) केव॑ला¹ (kévalā¹)	केव॑लाः (kévalāḥ) केव॑लासः¹ (kévalāsaḥ¹)
accusative	केव॑लम् (kévalam)	केव॑लौ (kévalau) केव॑ला¹ (kévalā¹)	केव॑लान् (kévalān)
instrumental	केव॑लेन (kévalena)	केव॑लाभ्याम् (kévalābhyām)	केव॑लैः (kévalaiḥ) केव॑लेभिः¹ (kévalebhiḥ¹)
dative	केव॑लाय (kévalāya)	केव॑लाभ्याम् (kévalābhyām)	केव॑लेभ्यः (kévalebhyaḥ)
ablative	केव॑लात् (kévalāt)	केव॑लाभ्याम् (kévalābhyām)	केव॑लेभ्यः (kévalebhyaḥ)
genitive	केव॑लस्य (kévalasya)	केव॑लयोः (kévalayoḥ)	केव॑लानाम् (kévalānām)
locative	केव॑ले (kévale)	केव॑लयोः (kévalayoḥ)	केव॑लेषु (kévaleṣu)
vocative	केव॑ल (kévala)	केव॑लौ (kévalau) केव॑ला¹ (kévalā¹)	केव॑लाः (kévalāḥ) केव॑लासः¹ (kévalāsaḥ¹)

• ¹Vedic

Feminine ā-stem declension of केव॑ला

	singular	dual	plural
nominative	केव॑ला (kévalā)	केव॑ले (kévale)	केव॑लाः (kévalāḥ)
accusative	केव॑लाम् (kévalām)	केव॑ले (kévale)	केव॑लाः (kévalāḥ)
instrumental	केव॑लया (kévalayā) केव॑ला¹ (kévalā¹)	केव॑लाभ्याम् (kévalābhyām)	केव॑लाभिः (kévalābhiḥ)
dative	केव॑लायै (kévalāyai)	केव॑लाभ्याम् (kévalābhyām)	केव॑लाभ्यः (kévalābhyaḥ)
ablative	केव॑लायाः (kévalāyāḥ) केव॑लायै² (kévalāyai²)	केव॑लाभ्याम् (kévalābhyām)	केव॑लाभ्यः (kévalābhyaḥ)
genitive	केव॑लायाः (kévalāyāḥ) केव॑लायै² (kévalāyai²)	केव॑लयोः (kévalayoḥ)	केव॑लानाम् (kévalānām)
locative	केव॑लायाम् (kévalāyām)	केव॑लयोः (kévalayoḥ)	केव॑लासु (kévalāsu)
vocative	केव॑ले (kévale)	केव॑ले (kévale)	केव॑लाः (kévalāḥ)

• ¹Vedic
• ²Brāhmaṇas

Neuter a-stem declension of केव॑ल

	singular	dual	plural
nominative	केव॑लम् (kévalam)	केव॑ले (kévale)	केव॑लानि (kévalāni) केव॑ला¹ (kévalā¹)
accusative	केव॑लम् (kévalam)	केव॑ले (kévale)	केव॑लानि (kévalāni) केव॑ला¹ (kévalā¹)
instrumental	केव॑लेन (kévalena)	केव॑लाभ्याम् (kévalābhyām)	केव॑लैः (kévalaiḥ) केव॑लेभिः¹ (kévalebhiḥ¹)
dative	केव॑लाय (kévalāya)	केव॑लाभ्याम् (kévalābhyām)	केव॑लेभ्यः (kévalebhyaḥ)
ablative	केव॑लात् (kévalāt)	केव॑लाभ्याम् (kévalābhyām)	केव॑लेभ्यः (kévalebhyaḥ)
genitive	केव॑लस्य (kévalasya)	केव॑लयोः (kévalayoḥ)	केव॑लानाम् (kévalānām)
locative	केव॑ले (kévale)	केव॑लयोः (kévalayoḥ)	केव॑लेषु (kévaleṣu)
vocative	केव॑ल (kévala)	केव॑ले (kévale)	केव॑लानि (kévalāni) केव॑ला¹ (kévalā¹)

• ¹Vedic

Derived terms

• कैवल्य (kaivalya)

Descendants

• Pali: kevala (“alone, complete”), kevalaṃ (“only”)
• Prakrit: 𑀓𑁂𑀯𑀮 (kevala, “alone, complete”), 𑀓𑁂𑀯𑀮𑀁 (kevalaṃ, “only”)
  • Old Gujarati: केवलउं (kevalauṃ)
• → Assamese: কেৱল (kewol) (learned)
• → Bengali: কেবল (kebol) (learned)
• → Gujarati: કેવળ (kevaḷ) (learned)
• → Hindi: केवल (keval) (learned)
• → Kannada: ಕೇವಲ (kēvala) (learned)
• → Malayalam: കേവലം (kēvalaṁ) (learned)
• → Marathi: केवळ (kevaḷ) (learned)
• → Nepali: केवल (kewal) (learned)
• → Punjabi: ਕੇਵਲ (keval) (learned)
• → Tamil: கேவலம் (kēvalam) (learned)
• → Telugu: కేవలము (kēvalamu) (learned)

Noun

केव॑ल • (kévala) stem, m

1. a dancer, tumbler
2. name of a prince

Declension

Masculine a-stem declension of केवल

	singular	dual	plural
nominative	केवलः (kevalaḥ)	केवलौ (kevalau) केवला¹ (kevalā¹)	केवलाः (kevalāḥ) केवलासः¹ (kevalāsaḥ¹)
accusative	केवलम् (kevalam)	केवलौ (kevalau) केवला¹ (kevalā¹)	केवलान् (kevalān)
instrumental	केवलेन (kevalena)	केवलाभ्याम् (kevalābhyām)	केवलैः (kevalaiḥ) केवलेभिः¹ (kevalebhiḥ¹)
dative	केवलाय (kevalāya)	केवलाभ्याम् (kevalābhyām)	केवलेभ्यः (kevalebhyaḥ)
ablative	केवलात् (kevalāt)	केवलाभ्याम् (kevalābhyām)	केवलेभ्यः (kevalebhyaḥ)
genitive	केवलस्य (kevalasya)	केवलयोः (kevalayoḥ)	केवलानाम् (kevalānām)
locative	केवले (kevale)	केवलयोः (kevalayoḥ)	केवलेषु (kevaleṣu)
vocative	केवल (kevala)	केवलौ (kevalau) केवला¹ (kevalā¹)	केवलाः (kevalāḥ) केवलासः¹ (kevalāsaḥ¹)

• ¹Vedic

Noun

केव॑ल • (kévala) stem, n

1. the doctrine of the absolute unity of spirit
2. the highest possible knowledge
3. Kerala

Declension

Neuter a-stem declension of केवल

	singular	dual	plural
nominative	केवलम् (kevalam)	केवले (kevale)	केवलानि (kevalāni) केवला¹ (kevalā¹)
accusative	केवलम् (kevalam)	केवले (kevale)	केवलानि (kevalāni) केवला¹ (kevalā¹)
instrumental	केवलेन (kevalena)	केवलाभ्याम् (kevalābhyām)	केवलैः (kevalaiḥ) केवलेभिः¹ (kevalebhiḥ¹)
dative	केवलाय (kevalāya)	केवलाभ्याम् (kevalābhyām)	केवलेभ्यः (kevalebhyaḥ)
ablative	केवलात् (kevalāt)	केवलाभ्याम् (kevalābhyām)	केवलेभ्यः (kevalebhyaḥ)
genitive	केवलस्य (kevalasya)	केवलयोः (kevalayoḥ)	केवलानाम् (kevalānām)
locative	केवले (kevale)	केवलयोः (kevalayoḥ)	केवलेषु (kevaleṣu)
vocative	केवल (kevala)	केवले (kevale)	केवलानि (kevalāni) केवला¹ (kevalā¹)

• ¹Vedic

Further reading

• Monier Williams (1899), “केवल”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 309, column 3.
• Monier Williams (1899), “केवल”, in A Sanskrit–English Dictionary, […], new edition, Oxford: At the Clarendon Press, →OCLC, page 310, column 1.
• Turner, Ralph Lilley (1969–1985), “kḗvala”, in A Comparative Dictionary of the Indo-Aryan Languages, London: Oxford University Press, page 180