łączyć

Old Polish

Etymology

Etymology tree

Proto-Balto-Slavic *lenk-

Proto-Balto-Slavic *lankī́ˀteider.

Proto-Slavic *lǭčìti

Old Polish łączyć

Inherited from Proto-Slavic *lǭčìti. First attested in the 14th century.

Pronunciation

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /ɫɑ̃t͡ʃʲit͡ɕʲ/, /ɫæ̃t͡ʃʲit͡ɕʲ/
• IPA^(key): (15^th CE) /ɫɑ̃t͡ʃʲit͡ɕʲ/, /ɫæ̃t͡ʃʲit͡ɕʲ/

Verb

łączyć impf

1. (attested in Lesser Poland) to disconnect, to detach, to separate
   • Beginning of the 15th century, Łukasz z Wielkiego Koźmina, Kazania gnieźnieńskie‎^{transliteration, transcription}, Krakow, page gl. 78 b:

     Prima est yeniale peccatum, que priuat, gensecz løcy, et separat hominem celesti regno

     [Prima est yeniale peccatum, que priuat, jenżeć lączy, et separat hominem celesti regno]

   • 1874-1891 [c. 1440], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎^{[1], [2], [3]}, volume XXV, page 220:

     Nye løcz nasz grzesznych oth szyebye, ale nasz przyløczy k sobye

     [Nie łącz nas grzesznych od siebie, ale nas przyłączy k sobie]

   • 1874-1891 [XV med.], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎^{[4], [5], [6]}, volume XXIV, Częstochowa, page 349:

     Lączy disiungit

     [Łączy disiungit]

   • 1930 [c. 1455], “I Esdr”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎^{transliteration, transcription}, 6, 21:

     Gedly sinowye israhelsci... y wszitci, ktorzi syø løczily ot pokalenya narodow zemskich k nym

     [Jedli synowie izrahelscy... i wszytcy, ktorzy się łączyli ot pokalenia narodow ziemskich k nim]

   • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎^[7], page 526:

     O stvorzyczyelyv nyeba y zyemye..., czemv tva myloscz dala mye ten ovocz, gdysz y lączysz ode mnye czyąsko?

     [O Stworzycielu nieba i ziemie..., czemu twa miłość dała mie ten owoc, gdyż ji łączysz ode mnie ciężko?]

Derived terms

verbs

• odłęczyć pf, odłączać impf
• przełęczyć pf
• przyłączyć pf, przyłączać impf
• rozłęczyć pf, rozłączać impf
• wyłęczyć pf, wyłączać impf
• wzłączać impf
• złęczyć pf, złęczać impf

Descendants

• Polish: łączyć
• Silesian: łōnczyć

References

• Boryś, Wiesław (2005), “łączyć”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
• Mańczak, Witold (2017), “łączyć”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
• Bańkowski, Andrzej (2000), “łączyć”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
• S. Urbańczyk, editor (1963), “łączyć”, in Słownik staropolski (in Polish), volume 4, Wrocław, Warsaw, Kraków: Polish Academy of Sciences, page 106
• Bożena Sieradzka-Baziur, et al., editors (2011–2015), “łączyć”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

Polish

Alternative forms

• łęczyć, łuczyć się (Middle Polish)
• łącýć się (Podhale)

Etymology

Etymology tree

Proto-Balto-Slavic *lenk-

Proto-Balto-Slavic *lankī́ˀteider.

Proto-Slavic *lǭčìti

Old Polish łączyć

Polish łączyć

Inherited from Old Polish łączyć (“to separate”), with the current meaning developing secondarily from prefixed derivatives.

Pronunciation

 

• IPA^(key): /ˈwɔn.t͡ʂɘt͡ɕ/

• (Middle Polish) IPA^(key): /ˈɫɔ̃.t͡ʂɨt͡ɕ/

• Audio 1; “łączyć”:

  (file)

• Audio 2; “łączyć się”:

  (file)

• Rhymes: -ɔnt͡ʂɘt͡ɕ
• Syllabification: łą‧czyć

Verb

łączyć impf (perfective połączyć)

1. (transitive) to join, to merge, to combine (to create a whole from elements that were previously separate) [with z (+ instrumental) ‘with what’; or with instrumental ‘with/by means of what’]

   Antonyms: oddzielać, rozdzielać

   Teraz łączymy wodę z proszkiem. ― Now we combine water with the powder.

2. (transitive, of e.g. a road) to connect, to link (to allow to walk or drive between two points) [with z (+ instrumental) ‘with what’]

   W tym miejscu ulica Warszawska łączy się z ulicą Karkonoską.

   In this place Warszawska Street merges with Karkonoska Street.

3. (transitive, imperfective only) to connect, to link (to cause two or more people or things to be perceived as similar) [with z (+ instrumental) ‘with what’]
4. (transitive) to connect, to link (to treat certain people, phenomena, objects, or events as related to each other) [with z (+ instrumental) ‘with whom/what’]
5. (transitive) to combine, to merge (to have simultaneously two or more characteristics) [with z (+ instrumental) ‘with what’]

   W Lalce Bolesław Prusa, cechy romantyczne łączą się z cechami pozytywistycznymi.

   In Lalka by Bolesław Prus, romantic literary traits merge with positivism literary traits.

6. (transitive, literary) to unite, to bring together, to link, to connect (to cause people to start thinking of themselves as members of a community with the same views and goals)

   Synonym: jednoczyć

   W historii Polski, naród litewski łączył się z narodem polskim.

   In history of Poland, the Polish nation connected with the nation of Lithuania.

7. (transitive) to link, to connect (to be the basis of a close relationship between people) [with z (+ instrumental) ‘with whom’]
8. (transitive) to connect (to enable telephone conversations or the transmission of information via electrical wires or radio) [with z (+ instrumental) ‘with what’]

   Lubię łączyć się przez telefon z moją mamą. ― I like to connect via phone with my mom.

9. (transitive, imperfective only) to bring together (to allow animals to mate) [with z (+ instrumental) ‘with what animal’]
10. (transitive, imperfective only) to add, to send (to add something in a statement ending a letter)
11. (intransitive, obsolete, military) synonym of szlusować
12. (transitive, Middle Polish) to separate; to dissociate; to distinguish

    Near-synonyms: oddzielać, odróżniać, rozłączać

    1. (transitive, Middle Polish, figuratively) synonym of pozbawiać
13. (reflexive with się) to join, to merge, to combine (to constitute a whole having previously been separate elements) [with z (+ instrumental) ‘with what’; or with w (+ accusative) ‘into what’]

    Synonym: złączać się

14. (reflexive with się, of roads) to join, to merge (to touch each other in space) [with z (+ instrumental) ‘with what’]
15. (reflexive with się, imperfective only) to connect, to link (to be interconnected by various dependencies) [with z (+ instrumental) ‘with what’]

    Synonym: wiązać się

16. (reflexive with się) to connect (to establish for oneself communication using devices intended for this purpose) [with z (+ instrumental) ‘with whom/what’]
17. (reflexive with się, chemistry, of atoms) to combine (to create chemical compounds) [with z (+ instrumental) ‘with whom/what’]
18. (reflexive with się) to come together, to unite (to create relationships based on affection or reproductive instinct) [with z (+ instrumental) ‘with whom/what’; or with w (+ accusative) ‘into what’]
19. (reflexive with się) to connect (to show sympathy for someone's painful experiences) [with w (+ locative) ‘in what’; or with z (+ instrumental) ‘with whom’]
20. (reflexive with się, obsolete) synonym of dołączać się
21. (reflexive with się, Middle Polish, sometimes religion) to separate, to depart, to disconnect

    Near-synonyms: oddzielać się, odstępować, rozłączać się

    1. (reflexive with się, Middle Polish, figuratively) to separate; to divorce

       Synonyms: rozłączać się, rozwodzić się

Conjugation

Conjugation of łączyć impf

	person	singular			plural
		masculine	feminine	neuter	virile	nonvirile
infinitive		łączyć
present tense	1st	łączę			łączymy
	2nd	łączysz			łączycie
	3rd	łączy			łączą
	impersonal	łączy się
past tense	1st	łączyłem, -(e)m łączył	łączyłam, -(e)m łączyła	łączyłom, -(e)m łączyło	łączyliśmy, -(e)śmy łączyli	łączyłyśmy, -(e)śmy łączyły
	2nd	łączyłeś, -(e)ś łączył	łączyłaś, -(e)ś łączyła	łączyłoś, -(e)ś łączyło	łączyliście, -(e)ście łączyli	łączyłyście, -(e)ście łączyły
	3rd	łączył	łączyła	łączyło	łączyli	łączyły
	impersonal	łączono
future tense	1st	będę łączył, będę łączyć	będę łączyła, będę łączyć	będę łączyło, będę łączyć	będziemy łączyli, będziemy łączyć	będziemy łączyły, będziemy łączyć
	2nd	będziesz łączył, będziesz łączyć	będziesz łączyła, będziesz łączyć	będziesz łączyło, będziesz łączyć	będziecie łączyli, będziecie łączyć	będziecie łączyły, będziecie łączyć
	3rd	będzie łączył, będzie łączyć	będzie łączyła, będzie łączyć	będzie łączyło, będzie łączyć	będą łączyli, będą łączyć	będą łączyły, będą łączyć
	impersonal	będzie łączyć się
conditional	1st	łączyłbym, bym łączył	łączyłabym, bym łączyła	łączyłobym, bym łączyło	łączylibyśmy, byśmy łączyli	łączyłybyśmy, byśmy łączyły
	2nd	łączyłbyś, byś łączył	łączyłabyś, byś łączyła	łączyłobyś, byś łączyło	łączylibyście, byście łączyli	łączyłybyście, byście łączyły
	3rd	łączyłby, by łączył	łączyłaby, by łączyła	łączyłoby, by łączyło	łączyliby, by łączyli	łączyłyby, by łączyły
	impersonal	łączono by
imperative	1st	niech łączę			łączmy
	2nd	łącz			łączcie
	3rd	niech łączy			niech łączą
active adjectival participle		łączący	łącząca	łączące	łączący	łączące
passive adjectival participle		łączony	łączona	łączone	łączeni	łączone
contemporary adverbial participle		łącząc
verbal noun		łączenie

Derived terms

adjectives

• łączny

nouns

• łącze
• łączenie
• łączeń
• łącznik

verbs

• dołączyć pf, dołączać impf
• odłączyć pf, odłączać impf
• podłączyć pf, podłączać impf
• połączyć pf, połączać impf
• przełączyć pf, przełączać impf
• przyłączyć pf, przyłączać impf
• rozłączyć pf, rozłączać impf
• włączyć pf, włączać impf
• wyłączyć pf, wyłączać impf
• załączyć pf, załączać impf
• złączyć pf, złączać impf

verbs

• łączyć kropki impf, połączyć kropki pf
• łączyć przyjemne z pożytecznym impf, połączyć przyjemne z pożytecznym pf
• łączyć siły impf, połączyć siły pf

Further reading

• “łączyć”, in Wielki słownik języka polskiego‎^[8] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
• “łączyć się”, in Wielki słownik języka polskiego‎^[9] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
• “łączyć”, in Polish dictionaries at PWN‎^[10] (in Polish)
• Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “łączyć”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “łączyć się”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• Renata Bronikowska (02.11.2018), “ŁĄCZYĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
• “ŁĄCZYĆ SIĘ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 13.12.2018
• Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “łączyć”, in Słownik języka polskiego
• Aleksander Zdanowicz (1861), “łączyć”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
• J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1902), “łączyć”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 2, Warsaw, page 804
• Jan Karłowicz (1903), “łączyć”, in Hieronim Łopaciński, Wacław Taczanowski, editors, Słownik gwar polskich [Dictionary of Polish dialects] (in Polish), volume 3: L do O, Kraków: Akademia Umiejętności, page 70
• łączyć in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego
• łączyć się in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego