կշիռ

Definition from Wiktionary, the free dictionary
Jump to: navigation, search

Armenian[edit]

Etymology[edit]

From Old Armenian կշիռ ‎(kšiṙ).

Pronunciation[edit]

Noun[edit]

կշիռ ‎(kšiṙ)

  1. weight
    տեսակարար կշիռspecific weight
  2. (figuratively) authority, influence, weight

Declension[edit]

Related terms[edit]


Old Armenian[edit]

Alternative forms[edit]

Etymology[edit]

From Akkadian 𒄑𒂟 ‎(gišrinnu, scales).

Noun[edit]

կշիռ ‎(kšiṙ)

  1. balance, scales, steelyard, weighing machine
    ծանրոցք կշռոց‎ ― canrocʿkʿ kšṙocʿ ― counterpoise, the weights of a steel-yard or beam
    նժար, թաթ, սլաք, լծակք կշռոյ‎ ― nžar, tʿatʿ, slakʿ, lcakkʿ kšṙoy ― the scales, the tongue, the beam of a balance
    կշիռ դահեկանաց‎ ― kšiṙ dahekanacʿ ― money-scales
    կշիռ քաղաքական‎ ― kšiṙ kʿałakʿakan ― balance of power
    կշիռ արդար‎ ― kšiṙ ardar ― correct balance, scales; just weight
    զմէտ կշռոյն անայլայլակ ունել‎ ― zmēt kšṙoyn anaylaylak unel ― to hold the balance evenly; to counter-balance, to counter-poise, to counter-vail, to equipoise, to equilibrate
    կշիռ հաշուի‎ ― kšiṙ hašui ― balance, balance-sheet
    առնել զկշիռ հաշուի‎ ― aṙnel zkšiṙ hašui ― to strike the balance
    կշիռ առնել զհաշիւ‎ ― kšiṙ aṙnel zhašiw ― to balance or settle an account
    դնել զգլուխ ի կշիռս, տալ զանձն ի կշիռս‎ ― dnel zglux i kšiṙs, tal zanjn i kšiṙs ― to risk oneself, to incur danger, to ran into jeopardy, to expose oneself to death, to carry one's life in one's hand, to encounter danger of death
  2. arm of the balance; scale, pan
    զոյգք/լուծք կշռոց‎ ― zoygkʿ/luckʿ kšṙocʿ ― scales, pair of scales
  3. (astronomy) Libra
  4. weight, heaviness, ponderousness
    կշիռ տեսակարար‎ ― kšiṙ tesakarar ― specific weight
    կշիռ յարաբերական‎ ― kšiṙ yaraberakan ― relative weight
    կշիռ բացարձակ‎ ― kšiṙ bacʿarjak ― absolute weight
    կշիռ անօթոց‎ ― kšiṙ anōtʿocʿ ― tare, tare and tret
    կշռով‎ ― kšṙov ― by weight
    զնոյն կշռով‎ ― znoyn kšṙov ― as much, equally, of like measure or weight
    կանոն կշռոց, մայր կշիռ‎ ― kanon kšṙocʿ, mayr kšiṙ ― standard-weight
    պաշտօնեայ կարգեալ յուղղութիւն կշռոց‎ ― paštōneay kargeal yułłutʿiwn kšṙocʿ ― officer appointed to mark weights and measures
    սահմանել զկշիռս‎ ― sahmanel zkšiṙs ― to stamp with the public mark
    կշիռ նենգութեան‎ ― kšiṙ nengutʿean ― false weight
    կշիռ ստութեան առնել‎ ― kšiṙ stutʿean aṙnel ― to falsify weights or scales
    գնել ինչ ի կշիռ ոսկւոյ‎ ― gnel inčʿ i kšiṙ oskwoy ― to pay exceedingly dear for, or at an extravagant rate
    պահապանք կշռոյ, պահպանեալք կշռով‎ ― pahapankʿ kšṙoy, pahpanealkʿ kšṙov ― door-keeper, porter
  5. equilibrium, poise; equivalent, equal value, counterpoise; proportion
    կշիռ տաղաչափական‎ ― kšiṙ tałačʿapʿakan ― the scan or measure of verses, prosody
    զկշիռն ընդունել, առնուլ անդրէն զկշիռն‎ ― zkšiṙn əndunel, aṙnul andrēn zkšiṙn ― to receive the equivalent, or in exchange
    կորուսանել զկշիռ կայից‎ ― korusanel zkšiṙ kayicʿ ― to lose the balance or equilibrium
  6. parallel, comparison, likening; trial, examination, ponderation, judgment
    կշիռ վերուստ ի վայր‎ ― kšiṙ verust i vayr ― in equilibrium; perpendicularly, vertically
    ի կշիռ մատուցանել, դնել ի կշիռս մտաց‎ ― i kšiṙ matucʿanel, dnel i kšiṙs mtacʿ ― to ponder, to examine, to consider, to weigh
    ի կշիռ մտանել‎ ― i kšiṙ mtanel ― to be weighed, carefully pondered or considered
    ի կշիռ դնել զոք ընդ ումեք, ի կշիռ ընդ միմեանս արկանել‎ ― i kšiṙ dnel zokʿ ənd umekʿ, i kšiṙ ənd mimeans arkanel ― to compare with
    ի կշիռ բերեալ համեմատել, ի կշիռ համեմատութեան բերել, ի կշիռ կալ ննդ ումեք‎ ― i kšiṙ bereal hamematel, i kšiṙ hamematutʿean berel, i kšiṙ kal nnd umekʿ ― to be compared with, to compare oneself with

Declension[edit]

Adjective[edit]

կշիռ ‎(kšiṙ)

  1. equal, just, tantamount, equivalent, proportional
    կշիռ գտակաւ‎ ― kšiṙ gtakaw ― exactly, precisely
    կշիռ գտակաւ գործել ինչ‎ ― kšiṙ gtakaw gorcel inčʿ ― to go by rule and compass, to do every thing with weight and measure

Declension[edit]

Adverb[edit]

կշիռ ‎(kšiṙ)

  1. equally, justly, exactly, proportionately
  2. perpendicularly, directly over, vertically

Derived terms[edit]

Descendants[edit]

References[edit]

  • Petrosean, H. Matatʿeay V. (1879), “կշիռ”, in Nor Baṙagirkʿ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • Awetikʿean, G.; Siwrmēlean, X.; Awgerean, M. (1836–1837), “կշիռ”, in Nor baṙgirkʿ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • Ačaṙean, Hračʿeay (1971–1979), “կշիռ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Dictionary of Armenian Root Words] (in Armenian), 2nd edition, Yerevan: University Press, published 1926–1935