rozmowa

See also: rozmową

Old Polish

Etymology

Etymology tree

Proto-Slavic *orz-

Old Polish roz-

Proto-Indo-European *mlewH-der.

Proto-Slavic *mъ̀lva

Proto-Indo-European *-yeti

Proto-Indo-European *-éyeti

Proto-Balto-Slavic *-éitei

Proto-Slavic *-iti

Proto-Slavic *mъlviti

Old Polish mówić

Old Polish rozmówićdeverb.

Old Polish rozmowa

Deverbal from rozmówić. First attested in the fifteenth century.

Pronunciation

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /rɔzmɔva/
• IPA^(key): (15^th CE) /rɔzmɔva/

Noun

rozmowa f

1. conversation (verbal exchange of thoughts)

   Synonyms: umawianie, umówienie

   • 1874-1891 [Fifteenth century], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎^{[2], [3], [4]}, volume XXV, page 152:

     Rossmowa colloquium

     [Rozmowa colloquium]

2. (attested in Masovia) argument, fight
   • 1895 [1448–1450], Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów, Warka, page 21:

     Cząnstą roszmową (crebra alteratione) myedzy naszymy poddanymy o granycze w dzedzynach gych, bi bili rosczegnony, wyelk[ie] skargy powstayą

     [Częstą rozmową (crebra alteratione) miedzy naszymi poddanymi o granice w dziedzinach jich, by były rozciągniony, wielk[ie] skargi powstają]

Derived terms

adjective

• rozmowny

Related terms

adverb

• rozmownie

nouns

• rozmawianie
• rozmówienie

verbs

• mówić impf
• rozmówić pf, rozmawiać impf

Descendants

• Polish: rozmowa
• Silesian: rozmŏwa

References

• Bańkowski, Andrzej (2000), “rozmowa”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
• B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “rozmowa”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

Polish

Etymology

Etymology tree

Proto-Slavic *orz-

Old Polish roz-

Proto-Indo-European *mlewH-der.

Proto-Slavic *mъ̀lva

Proto-Indo-European *-yeti

Proto-Indo-European *-éyeti

Proto-Balto-Slavic *-éitei

Proto-Slavic *-iti

Proto-Slavic *mъlviti

Old Polish mówić

Old Polish rozmówićdeverb.

Old Polish rozmowa

Polish rozmowa

Inherited from Old Polish rozmowa. By surface analysis, deverbal from rozmówić. Compare Kashubian rozmòwa, Belarusian размо́ва (razmóva), Ukrainian розмо́ва (rozmóva), and Russian размо́лвка (razmólvka).

Pronunciation

 

• IPA^(key): /rɔzˈmɔ.va/

• (Middle Polish) IPA^(key): /rɔzˈmɔ.va/

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -ɔva
• Syllabification: roz‧mo‧wa

Noun

rozmowa f (diminutive rozmówka, augmentative rozmowisko, related adjective rozmowowy)

1. conversation (expression and exchange of individual ideas through talking with other people) [with o (+ locative) ‘about whom/what’], [with z (+ instrumental) ‘with whom’]

   Synonyms: konwersacja, rozhowor

2. (in the plural) talks (official meeting or meetings meant to deal with a particular issue)

   Synonyms: pertraktacje, negocjacje, rokowania, układy

3. (obsolete, in the plural) phrase book

   Synonym: rozmówki

4. (Middle Polish) prayer

   Synonym: modlitwa

5. (Middle Polish) speech

   Synonym: przemówienie

6. (Middle Polish) line of dialogue

   Synonym: kwestia

7. (Middle Polish) pronunciation, manner of speaking

   Synonym: wymowa

8. (Middle Polish) content; topic
9. (Middle Polish) story, literary work

Declension

Declension of rozmowa

	singular	plural
nominative	rozmowa	rozmowy
genitive	rozmowy	rozmów
dative	rozmowie	rozmowom
accusative	rozmowę	rozmowy
instrumental	rozmową	rozmowami
locative	rozmowie	rozmowach
vocative	rozmowo	rozmowy

Derived terms

adjectives

• rozmowny

Related terms

adjectives

• rozmówczy
• rozmówkowy
• rozmówniczy

adverb

• rozmownie

nouns

• rozmawiacz
• rozmowność
• rozmówca
• rozmówczyni
• rozmóweczka
• rozmówiny
• rozmówki
• rozmównica
• rozmównik

verbs

• mówić impf
• rozmówić pf, porozmawiać pf, rozmawiać impf

Trivia

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), rozmowa is one of the most used words in Polish, appearing 5 times in scientific texts, 59 times in news, 16 times in essays, 53 times in fiction, and 19 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 152 times, making it the 377th most common word in a corpus of 500,000 words.

Further reading

• “rozmowa”, in Wielki słownik języka polskiego‎^[5] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
• “rozmowa”, in Polish dictionaries at PWN‎^[6] (in Polish)
• Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “rozmowa”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• “ROZMOWA”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 14.01.2009
• Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “rozmowa”, in Słownik języka polskiego
• Aleksander Zdanowicz (1861), “rozmowa”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
• J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1912), “rozmowa”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 5, Warsaw, page 654