քար

Definition from Wiktionary, the free dictionary
Jump to: navigation, search

Armenian[edit]

Etymology[edit]

From Old Armenian քար (kʿar).

Pronunciation[edit]

Noun[edit]

քար (kʿar)

  1. stone, rock
    քար առնելkʿar aṙnelsee քար քաշել
    քար դառնալkʿar daṙnalto turn to stone; to freeze, to stop moving; (figuratively) to be ruthless or merciless
    քար կտրելkʿar ktrelto mine; (figuratively) to be stumped, to be baffled, to be brought to a standstill; to freeze from cold
    քար նետելkʿar netelto throw stones; to make a sharp remark, to retort
    քար ու կապkʿar u kapprohibition; bad luck, misfortune
    քար ու կարկուտ տեղալ գլխինkʿar u karkut tełal glxinto oppress and torment a lot
    քար ու հողkʿar u hołland, earth
    քար ուտելkʿar utelto be starving
    քար ուտեմ, քացախ խմեմkʿar utem, kʿacʿax xmemlet me be deprived of food and drink, let me not live well
    քար ու քանդ անելkʿar u kʿand anelto destroy, to ruin
    քար ու քաշանքkʿar u kʿašankʿtribulations, ordeals
    քար ու քարափkʿar u kʿarapʿareas difficult to access; impasse, rock, cliff, mountain
    քար ու քացախkʿar u kʿacʿaxpoison, blight
    քար ու քացախ ուտելkʿar u kʿacʿax utelto not live well, to deprive oneself of everything
    քար ու քոլkʿar u kʿolwasteland, wilderness, desert
    քար ու քռաkʿar u kʿṙarocky, rugged (area)
    քար քաշելkʿar kʿašelto do heavy work, to work hard; to place a gravestone; (ironically) said to someone who complains after a little bit of light work
    քար քարի վրա չթողնել՝ չմնալkʿar kʿari vra čʿtʿołnel, čʿmnalto destroy, to be destroyed
    քարը այնպես ձգել փոսը, որ յոթը զույգ եզներ չկարողանան հանելkʿarə aynpes jgel pʿosə, or yotʿə zuyg ezner čʿkarołanan hanelto destroy work in such a way so as to make it impossible to correct
    քարը գոգիցը՝ փեշիցը թափելkʿarə gogicʿə, pʿešicʿə tʿapʿelto step back, to yield
    քարը ծովն ընկնելkʿarə covn ənknel1) to meet with misfortune or bad luck. 2) to be deposed or dethroned.
    քարը ծովը գցելkʿarə covə gcʿelto cause misfortune, to do harm
    քարը կճաթիkʿarə kčatʿiit’s extremely cold
    քարը տեղը դնելkʿarə tełə dnelto say the right thing
    քարն էլ է իր ձեռքին, պոպոքն էլkʿarn ēl ē ir jeṙkʿin, popokʿn ēlhe (or she) has all the power in his hands; he can do as he pleases.
    քարե քար ընկնելkʿare kʿar ənknelto live a hard life
    քարի հետ քաղվել, մաղի հետ մաղվելkʿari het kʿałvel, małi het małvelto work wickedly
    քարի-հողի (կամ՝ քարի-քոլի) հետ կռիվ տալkʿari-hołi (kam, kʿari-kʿoli) het kṙiv talto work hard, to go to great pains to do or get something
    քարից հաց հանելkʿaricʿ hacʿ hanelto obtain one’s daily bread through heavy agricultural work
    քարից հացի հոտ առնելkʿaricʿ hacʿi hot aṙnelto suffer from starvation
    քարից յուղ հանելkʿaricʿ yuł hanelto be dexterous or handy
    քարից-քար խփելkʿaricʿ-kʿar xpʿelto trap, to ensnare
    քարն իմ գլուխըkʿarn im gluxəlet whatever happen
    քարովն ընկնելkʿarovn ənknelto fall from a rock or cliff and die
    քարով տալkʿarov talto hit or beat with a rock
    քարով քոլով գցելkʿarov kʿolov gcʿelto deliberately change the subject to avoid dealing with someone’s problem
    քարերը կաղաղակենkʿarerə kałałaken1) to try to hide something that cannot be hidden and will come to light sooner or later. 2) the rocks are witnesses to the secret.
    բախտին քար գցելbaxtin kʿar gcʿelto throw away your luck or fortune because of malpractice or wrongdoing
    յոթ քարի արանքyotʿ kʿari arankʿa very trapped, inescapable situation
  2. rock, cliff
  3. mountain
  4. precious stone, gem
  5. flint, gunflint
  6. weight (stone used for weighing objects)
  7. (figuratively) piece (in board games, such as backgammon and chess)
    քար առնելkʿar aṙnel(in backgammon) to remove an opponent’s lost piece
    քար տալkʿar tal(in board games) to deliberately leave a piece unprotected for an opponent to take
  8. (figuratively) distress, grief, anguish

Declension[edit]

Adjective[edit]

քար (kʿar) (superlative ամենաքար)

  1. (figuratively) hard, strong, solid
    քար անտարբերությունkʿar antarberutʿyunstone-cold indifference
    քար լռություն պահելkʿar lṙutʿyun pahelto stay completely silent
  2. (figuratively) insensitive, callous, indifferent, pitiless

Declension[edit]


Old Armenian[edit]

Etymology[edit]

Ačaṙean derives from Proto-Indo-European *kar- (stone; hard), with such cognates as Sanskrit कर्कर (karkara, hard, firm), Ancient Greek κάρκαρος (kárkaros, hard, rough), Latin cancer (crab), Welsh carn (cairn). This is accepted by J̌ahukyan. See Pokorny for this root, without the Armenian.

On the other hand, Martirosyan argues for a derivation from a substrate word *kar-, also reflected in the Armenian place name Քարքէ (Kʿarkʿē); see there for more.

Noun[edit]

քար (kʿar)

  1. stone
    քար պատուականkʿar patuakanprecious stone, jewel, gem
    քար դժոխայինkʿar džoxayininfernal stone, caustic
    քար կրայինkʿar krayinlimestone
    քար ծանրակշիռkʿar canrakšiṙponderous, heavy spar, cawk
    քար մանրիկkʿar manriksmall stone, pebble, gravel
    հարկանել քարիւ, քարկոծել քարամբքharkanel kʿariw, kʿarkocel kʿarambkʿto stone, to lapidate, to stone to death
    հալածել քարամբքhalacel kʿarambkʿto pelt with stones
    չթողուլ, չմնալ, քար ի քարի վերայčʿtʿołul, čʿmnal, kʿar i kʿari veraynot to leave, not to remain one stone standing
    հարկանել զոտն զքարիharkanel zotn zkʿarito strike the foot against a stone
    միով քարամբ զերկուս պարսաքարել (ընդ աջ եւ ընդ ահեակ յաջողել)miov kʿaramb zerkus parsakʿarel (ənd aǰ ew ənd aheak yaǰołel)to kill two birds with one stone

Declension[edit]

Derived terms[edit]

Descendants[edit]

References[edit]