jeśli

See also: jesli

Polish

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *bʰuH-

Proto-Indo-European *bʰúHt

Proto-Indo-European *h₁es-

Proto-Indo-European *h₁ésti

Proto-Balto-Slavic *bū́ˀtei

Proto-Slavic *byti

Old Polish jest

Proto-Indo-European *h₂el-der.

Proto-Balto-Slavic *lei

Proto-Slavic *li

Old Polish li

univ.

Old Polish jestli

Polish jeśli

Inherited from Old Polish jestli. By surface analysis, univerbation of jest +‎ li. Compare Czech jestli, Russian е́сли (jésli).

Pronunciation

 

• IPA^(key): /ˈjɛ.ɕli/

• (Middle Polish) IPA^(key): /ˈjɛɕ.li/
• (Greater Poland):
  • (Kuyavia) IPA^(key): [ˈjɛɕ.li]
  • (Central Greater Poland) IPA^(key): [ˈjɛɕ.li]
• (Masovia):
  • (Ostróda) IPA^(key): [ˈjɛɕ.li]
• (Lesser Poland):
  • (Western Kraków) IPA^(key): [ˈjɛɕ.li]

• Audio 1:

  (file)

• Audio 2:

  (file)

• Audio 3:

  (file)

• Rhymes: -ɛɕli
• Syllabification: je‧śli

Conjunction

jeśli

1. introduces a real conditional clause; if

   Synonym: jeżeli

   Coordinate term: to

2. (Middle Polish) The meaning of this term is uncertain.
   • 1547, J. Seklucjan, Catechismus‎^[2], page B2v:

     gdi proſſim orzeczy czeſne/ iako ſą ſlawa/ rozum/ maiętnoſc y yne/ tedy mamy proſſic pod obyazaiem albo (iako żowa) pod oblikiem zdawaiąc proſby naſze pod wolą boża mowiąc ieſli to wola twoią á nie ieſt przeciw memu duſznemu zbawieniu.

     [gdy proszym orzeczy czesne/ jako są slawa/ rozum/ majętność i ine/ tedy mamy prosić pod objazajem albo (jako żowa) pod oblikiem zdawając prośby nasze pod wolą boża mówiąc jeśli to wola twoją á nie jest przeciw memu dusznemu zbawieniu.]

Usage notes

Combined forms for this word are uncommon and often formed for stylization.

Declension

Combined forms of jeśli

	singular	plural
1st person	jeślim	jeśliśmy
2nd person	jeśliś	jeśliście
3rd person	jeśli	jeśli

Particle

jeśli

1. (obsolete or Kuyavia, Wistka Królewska, Skoki Duże, Central Greater Poland, Jaraczewo, Książ Wielkopolski, Ostróda, Kraplewo, Western Kraków, Siewierz, Mierzęcice, Szczodrkowice, Olkusz, Trzebinia) interrogative particle: introduces a yes-no question; if, whether

   Synonym: czy

2. (Middle Polish) The meaning of this term is uncertain.
   • 1564, J. Mączyński, Lexicon‎^[3], page 8d:

     An adverbium interrogandi. Izali/ yeſli

     [An adverbium interrogandi. Izali/ jeśli]

   • 1564, J. Mączyński, Lexicon‎^[4], page 254d (5):

     Nunquando, Ieſlikiedy.

     [Nunquando, Jeśli kiedy.]

   • 1588, A. Calepinus, Dictionarium decem linguarum‎^[5], page 348a:

     Ecquando – Ieſtli kiedi. Ecquis ‒ Ieſtli kto?

     [Ecquando – Jestli kiedy. Ecquis ‒ Jestli kto?]

3. (Middle Polish) The meaning of this term is uncertain. Possibilities include:
   1. expresses optative meaning; hopefully, if only, let, may, had better
      • 1579, P. Skarga, Żywoty świętych‎^[6], page 428:

        zgołá ſobie obieray: ábo ofiáruy Bogom […] ábo więc ná męki […] potepion będzieſz. Odpowiedział Iánuáryuſz: ieśli to vcżyniſz/ ią ſam tego prágnę/ ábych ſię ſtał ofiárą Bogu memu

        [zgoła sobie obieraj: abo ofiaruj Bogom […] abo więc na męki […] potepion będziesz. Odpowiedział Januariusz: ieśli to uczynisz/ ją sam tego pragnę/ abych się stał ofiarą Bogu memu]

See also

• gdyby

Trivia

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), jeśli is one of the most used words in Polish, appearing 73 times in scientific texts, 27 times in news, 88 times in essays, 59 times in fiction, and 78 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 325 times, making it the 156th most common word in a corpus of 500,000 words.

Further reading

• Modern Standard Polish:
  • jeśli in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
  • jeśli in Polish dictionaries at PWN
• Middle Polish:
  • Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “jeśli, jestli, jeżli, jezli, jesli”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
  • “JEŚLI”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 03.01.2023
• Historic dictionaries:
  • Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “jeśli”, in Słownik języka polskiego
  • Aleksander Zdanowicz (1861), “jeśli”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
  • J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1902), “jeśli”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 2, Warsaw, page 173
• Dialectal dictionaries:
  • Jan Karłowicz (1901), “jeżeli, jeźli”, in Słownik gwar polskich [Dictionary of Polish dialects] (in Polish), volume 2: F do K, Kraków: Akademia Umiejętności, page 264

Silesian

Alternative forms

• eli, ejźli, eźli, jeli, jesi, jeźli

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *bʰuH-

Proto-Indo-European *bʰúHt

Proto-Indo-European *h₁es-

Proto-Indo-European *h₁ésti

Proto-Balto-Slavic *bū́ˀtei

Proto-Slavic *byti

Old Polish jest

Proto-Indo-European *h₂el-der.

Proto-Balto-Slavic *lei

Proto-Slavic *li

Old Polish li

univ.

Old Polish jestli

Silesian jeśli

Inherited from Old Polish jestli.

Pronunciation

• IPA^(key): /ˈjɛɕ.li/

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -ɛɕli
• Syllabification: jeś‧li

Conjunction

jeśli

1. introduces a real conditional clause; if

   Synonym: jeżeli

Further reading

• jeśli in silling.org