ժամանակ

Definition from Wiktionary, the free dictionary
Jump to: navigation, search

Armenian[edit]

Etymology[edit]

From Old Armenian ժամանակ (žamanak).

Pronunciation[edit]

Noun[edit]

ժամանակ (žamanak)

  1. time
    ժամանակ ծախսել‎ ― žamanak caxselto waste time
  2. (grammar) tense

Declension[edit]

Synonyms[edit]

  • (time): (Western Armenian) ատեն (aten)

Conjunction[edit]

ժամանակ (žamanak)

  1. during, at the time of
    ուտելու ժամանակ‎ ― utelu žamanakduring eating

Old Armenian[edit]

Etymology[edit]

From Parthian *žamānak (time), from jmʾn (žamān). Cognate with Middle Persian ẕmʾnk' (zamānag) and Persian زمانه (zamâne). Related to ժամ (žam) and ժաման (žaman).

Noun[edit]

ժամանակ (žamanak)

  1. time
    ճշմարիտ ժամանակ‎ ― čšmarit žamanaktrue or correct time
    միջին ժամանակ‎ ― miǰin žamanakmean time
    արեւային ժամանակ‎ ― arewayin žamanaksolar time
    աստեղական ժամանակ‎ ― astełakan žamanaksidereal time
    գիշերահաւասարային ժամանակ‎ ― gišerahawasarayin žamanakequinoctial season, equinox
    ժամանակ պատեհի գտանել‎ ― žamanak patehi gtanelto find a favorable moment
    յօգուտ վարել զժամանակն‎ ― yōgut varel zžamanaknto make a good use of time
    կորուսանել, անցուցանել զժամանակն‎ ― korusanel, ancʿucʿanel zžamanaknto lose, to waste one's time, to while away
    դէպ ժամանակ‎ ― dēp žamanaka favorable moment
    ոչ բազում ժամանակք են‎ ― očʿ bazum žamanakkʿ ena short time since, not long since, lately, of late
    ոչ սակաւ ժամանակք են‎ ― očʿ sakaw žamanakkʿ enalong time since, along, long while ago, long since
    առ այնու ժամանակօք էր տեսանել‎ ― aṙ aynu žamanakōkʿ ēr tesanelthen one saw, it was at that period one saw
    ի սուղ, ի սակաւ ժամանակի‎ ― i suł, i sakaw žamanakiin a short time, in a moment
    ի միում, ի նմին ժամանակի‎ ― i mium, i nmin žamanakiat the same time
    առ նովին ժամանակօք‎ ― aṙ novin žamanakōkʿtowards this period, about the same time
    հզօր ի ժամանակին‎ ― hzōr i žamanakinpowerful at that time
    ժամանակ ինչ‎ ― žamanak inčʿsome time, a short time
    առ ժամանակ մի‎ ― aṙ žamanak miprovisionally, for a certain period, for the present
    ժամանակաւ‎ ― žamanakawwith time, in the course of time, in time, in the long run
    ընդ/ըստ ժամանակս ժամանակս‎ ― ənd/əst žamanaks žamanaksfrom time to time, at intervals, now and then, ever and anon
    ի ժամանակին՝ յորում...‎ ― i žamanakin, yorum...in the time when...
    ընդ ամենայն ժամանակս‎ ― ənd amenayn žamanaksat all times
    ժամանակաւ‎ ― žamanakawonce upon a time; once there was; formerly
    ժամանակ ինչ առնել առ ձեզ‎ ― žamanak inčʿ aṙnel aṙ jezshall remain some time among you
    ժամանակս ձիգս‎ ― žamanaks jigslong time
    բազում ժամանակս աշխատ եղէ ի վաստակս այս‎ ― bazum žamanaks ašxat ełē i vastaks aysthis work has cost me much time
    բազում ժամանակի պէտք են առ այս‎ ― bazum žamanaki pētkʿ en aṙ aysthat requires much time
    անցանէ ժամանակն‎ ― ancʿanē žamanakntime flies
  2. year; century, epoch, period
    Ժամանակք Թագաւորաց‎ ― Žamanakkʿ TʿagaworacʿThe Books of Kings
    առ ժամանակօք Վարդանայ Մեծի‎ ― aṙ žamanakōkʿ Vardanay Meciin the time of Vardan the Great
    յաւուրս ժամանակաց սորա‎ ― yawurs žamanakacʿ soraof his epoch
    ի վաղեմի ժամանակսն‎ ― i vałemi žamanaksnin remote ages
    ի յետին ժամանակս‎ ― i yetin žamanaksin these latter times, years or days
    անդստին ի ժամանակաց անտի/յառաջին ժամանակաց‎ ― andstin i žamanakacʿ anti/yaṙaǰin žamanakacʿthenceforth, from the earliest or olden times
    զայնու/առ այնու ժամանակաւ, զայնու ժամանակօք, ընդ ժամանակս/յամս ժամանականց այնոցիկ, առ սովիմբ/զսովին ժամանակաւ, ընդ ժամանակս ընդ այնոսիկ, ընդ ամս ժամանակացն այնոսիկ‎ ― zaynu/aṙ aynu žamanakaw, zaynu žamanakōkʿ, ənd žamanaks/yams žamanakancʿ aynocʿik, aṙ sovimb/zsovin žamanakaw, ənd žamanaks ənd aynosik, ənd ams žamanakacʿn aynosikthen, at that time, in those times, at that epoch, during that century
  3. age
    անցանել զժամանակօք‎ ― ancʿanel zžamanakōkʿto grow old, to advance in years
  4. the end of life, death
    հասեալ է ժամանակ քո‎ ― haseal ē žamanak kʿoyou are no longer a child, the end of thy days is therefore at hand
  5. the present life, our times
  6. season
  7. opportunity, leisure
    ընտրել զժամանակն‎ ― əntrel zžamanaknto choose the time, to select the opportunity
    ժամանակ առնուլ, գտանել‎ ― žamanak aṙnul, gtanelto find a favorable occasion or opportunity
    ժամանակի մնալ, սպասել/սպասել դիպող ժամանակի‎ ― žamanaki mnal, spasel/spasel dipoł žamanakito wait the favorable moment
  8. appointment
  9. (music) time
  10. (grammar) tense

Declension[edit]

Derived terms[edit]

Related terms[edit]

Descendants[edit]

References[edit]

  • Petrosean, H. Matatʿeay V. (1879), “ժամանակ”, in Nor Baṙagirkʿ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • Awetikʿean, G.; Siwrmēlean, X.; Awgerean, M. (1836–1837), “ժամանակ”, in Nor baṙgirkʿ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • Ačaṙean, Hračʿeay (1971–1979), “ժամ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Dictionary of Armenian Root Words] (in Armenian), 2nd edition, Yerevan: University Press, published 1926–1935