malować

Old Polish

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *melh₂-der.

Proto-Indo-European *meh₁-der.

Proto-Germanic *mēlą

Proto-Indo-European *-yéti

Proto-Germanic *-janą

Proto-Germanic *mēlijaną

Proto-West Germanic *mālijan

Old High German mālōn

Middle High German mālenbor.

Proto-Indo-European *h₂euh₁-der.?

Proto-Slavic *-ovati

Old Polish -ować

Old Polish malować

From Middle High German mālen + Old Polish -ować. First attested in 1461–1467.

Pronunciation

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /malʲɔvat͡ɕʲ/
• IPA^(key): (15^th CE) /malʲɔvat͡ɕʲ/

Verb

malować impf (perfective wymalować or zmalować)

1. (attested in Greater Poland, transitive) to paint
   • 1461-1467, Sermones. Rękopiśmienne ekscerpty pochodzące z rkpsu Archiwum i Biblioteki Krakowskiej Kapituły Katedralnej o sygn. 230 (dawna sygn. 1421/108 Mns) z roku 1461-1467, page 4l5v:

     Ssculpsit variis celaturis et torno przystawal tabli[c]zamy malovanimy, toczonimy

     [Ssculpsit variis celaturis et torno przystawal tablicami malowanymi, toczonymy]

   • 1874-1891 [XV p. post.], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎^{[1], [2], [3]}, volume XXV, page 180:

     Mors pingitur, bywa malovana, semper cum arcu

     [Mors pingitur, bywa malowana, semper cum arcu]

   • c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 100v:

     Pingere id est depingere vel picturam facere molen mąlovacz

     [Pingere id est depingere vel picturam facere molen malować]

   • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎^[4], page 21:

     Brvy yey byly […] kv szobye nad noss nye barzo szeszle, alye szye byly sczysly yeden vloss na drvgy, yakoby nadobnego obraza malovanego

     [Brwi jej były […] ku sobie nad nos nie barzo zeszłe, ale sie były ścisły jeden włos na drugi, jakoby nadobnego obraza malowanego]

Derived terms

nouns

• malowanie
• malowanka

Related terms

nouns

• wymalowanie
• zmalowanie

Descendants

• Polish: malować
• Silesian: malować

References

• Boryś, Wiesław (2005), “malować”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
• Mańczak, Witold (2017), “malować”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
• Bańkowski, Andrzej (2000), “malować”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
• Sławski, Franciszek (1958-1965), “malować”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
• Brückner, Aleksander (1927), “malarz”, in Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish), Warsaw: Wiedza Powszechna
• S. Urbańczyk, editor (1963), “malować”, in Słownik staropolski (in Polish), volume 4, Wrocław, Warsaw, Kraków: Polish Academy of Sciences, page 146
• B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “malować”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
• Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska-Różycka, Magdalena Klapper, Tomasz Kolowca, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Joanna Duska, Maria Bugajska, Jan German, Beata Hejmo, Iwona Nobis, Dariusz Piwowarczyk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, editors (2024), “malować”, in Baza Leksykalna Średniowiecznej Polszczyzny [Lexical Base of Medieval Polish] (in Polish), Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk
• Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “malować”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

Polish

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *melh₂-der.

Proto-Indo-European *meh₁-der.

Proto-Germanic *mēlą

Proto-Indo-European *-yéti

Proto-Germanic *-janą

Proto-Germanic *mēlijaną

Proto-West Germanic *mālijan

Old High German mālōn

Middle High German mālenbor.

Proto-Indo-European *h₂euh₁-der.?

Proto-Slavic *-ovati

Old Polish -ować

Old Polish malować

Polish malować

Inherited from Old Polish malować.

Pronunciation

 

• IPA^(key): /maˈlɔ.vat͡ɕ/

• (Middle Polish) IPA^(key): /maˈlɔ.vat͡ɕ/
• (Greater Poland):
  • (Chełmno-Dobrzyń) IPA^(key): [maˈlɔ.vat͡ɕ]
• (Masovia):
  • (Near Masovian) IPA^(key): [maˈlɔ.vat͡ɕ]

• Audio 1; “malować”:

  (file)

• Audio 2; “malować się”:

  (file)

• Rhymes: -ɔvat͡ɕ
• Syllabification: ma‧lo‧wać

Verb

malować impf

1. (transitive) to paint (to cover something with paint, stain, or varnish) [with instrumental ‘with what’]

   Synonym: odmalowywać

   Perfectives: pomalować, wymalować

2. (transitive) to paint (to represent an image or pattern using paints) [with instrumental ‘with what’; or with na (+ locative) or po (+ locative)]

   Synonym: wymalowywać

   Perfectives: namalować, wymalować, zmalować

3. (transitive, cosmetics) to do makeup (to put beautifying cosmetics on someone's face) [with instrumental ‘with what’]

   Synonym: pacykować

   Perfectives: pomalować, umalować, wymalować

4. (transitive) to paint (to represent in words or sounds)

   Synonyms: kreślić, odmalowywać, rysować

   Perfectives: odmalować, namalować

5. (transitive, Chełmno-Dobrzyń) to badmouth

   Synonyms: see Thesaurus:obrażać

   Perfective: obmalować

6. (intransitive, Near Masovian, Jakusze) to go slowly, to drag

   Synonym: wlec się

7. (reflexive with się) to do make up (to put beautifying cosmetics on one's own face)

   Synonym: pacykować się

   Perfectives: pomalować się, umalować się

8. (reflexive with się, of emotions) to show (to be visible in one's facial expression)

   Synonyms: odmalowywać się, wymalowywać się

   Perfectives: wymalować się, odmalować się, namalować się

9. (reflexive with się) to show (to be visible in the distance or against some background)

   Synonyms: rysować się, widnieć, zarysowywać się

10. (reflexive with się, of e.g. a future situation) to be painted (to be perceived in a certain way) [with dative ‘for whom’]

    Synonym: jawić się

11. (reflexive with się) to paint oneself (to create a depiction of oneself with paint)

Conjugation

Conjugation of malować impf

	person	singular			plural
		masculine	feminine	neuter	virile	nonvirile
infinitive		malować
present tense	1st	maluję			malujemy
	2nd	malujesz			malujecie
	3rd	maluje			malują
	impersonal	maluje się
past tense	1st	malowałem, -(e)m malował	malowałam, -(e)m malowała	malowałom, -(e)m malowało	malowaliśmy, -(e)śmy malowali	malowałyśmy, -(e)śmy malowały
	2nd	malowałeś, -(e)ś malował	malowałaś, -(e)ś malowała	malowałoś, -(e)ś malowało	malowaliście, -(e)ście malowali	malowałyście, -(e)ście malowały
	3rd	malował	malowała	malowało	malowali	malowały
	impersonal	malowano
future tense	1st	będę malował, będę malować	będę malowała, będę malować	będę malowało, będę malować	będziemy malowali, będziemy malować	będziemy malowały, będziemy malować
	2nd	będziesz malował, będziesz malować	będziesz malowała, będziesz malować	będziesz malowało, będziesz malować	będziecie malowali, będziecie malować	będziecie malowały, będziecie malować
	3rd	będzie malował, będzie malować	będzie malowała, będzie malować	będzie malowało, będzie malować	będą malowali, będą malować	będą malowały, będą malować
	impersonal	będzie malować się
conditional	1st	malowałbym, bym malował	malowałabym, bym malowała	malowałobym, bym malowało	malowalibyśmy, byśmy malowali	malowałybyśmy, byśmy malowały
	2nd	malowałbyś, byś malował	malowałabyś, byś malowała	malowałobyś, byś malowało	malowalibyście, byście malowali	malowałybyście, byście malowały
	3rd	malowałby, by malował	malowałaby, by malowała	malowałoby, by malowało	malowaliby, by malowali	malowałyby, by malowały
	impersonal	malowano by
imperative	1st	niech maluję			malujmy
	2nd	maluj			malujcie
	3rd	niech maluje			niech malują
active adjectival participle		malujący	malująca	malujące	malujący	malujące
passive adjectival participle		malowany	malowana	malowane	malowani	malowane
contemporary adverbial participle		malując
verbal noun		malowanie

Derived terms

adjectives

• jak malowany
• malowny

nouns

• malowana lala

proverbs

• nie taki diabeł straszny, jak go malują

nouns

• malarka
• malarz
• malowanka
• malowidło
• malunek

verbs

• domalować pf, domalowywać impf
• namalować pf
• obmalować pf, obmalowywać impf
• odmalować pf, odmalowywać impf
• omalować pf
• podmalować pf, podmalowywać impf
• pomalować pf
• przemalować pf, przemalowywać impf
• przymalować pf
• umalować pf
• wymalować pf
• zamalować pf
• zmalować pf

verbs

• gapić się jak cielę na malowane wrota impf

Related terms

adjective

• malarski

adverbs

• malarsko
• malowniczo
• malownie

nouns

• malarnia
• malarskość
• malarstwo
• malarzowa
• malarzyna
• malarzysko
• malowidełko
• malowniczość
• malowność

Further reading

• Modern Standard Polish:
  • “malować”, in Wielki słownik języka polskiego‎^[5] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
  • “malować się”, in Wielki słownik języka polskiego‎^[6] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
  • “malować”, in Polish dictionaries at PWN‎^[7] (in Polish)
  • malować in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego
  • Woliński, Marcin; Saloni, Zygmunt; Wołosz, Robert; Gruszczyński, Włodzimierz; Skowrońska, Danuta; Bronk, Zbigniew (2020), “malować”, in Słownik gramatyczny języka polskiego [Grammatical Dictionary of Polish]‎^[8], 4. online edition, Warszawa
• Middle Polish:
  • Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “malować”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
  • Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “malować się”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
  • “MALOWAĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 04.03.2016
• Historic dictionaries:
  • Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “malować”, in Słownik języka polskiego
  • Aleksander Zdanowicz (1861), “malować”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
  • J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1902), “malować”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 2, Warsaw, page 859
• Dialectal dictionaries:
  • Jan Karłowicz (1903), “malować”, in Hieronim Łopaciński, Wacław Taczanowski, editors, Słownik gwar polskich [Dictionary of Polish dialects] (in Polish), volume 3: L do O, Kraków: Akademia Umiejętności, page 103