çekmek

See also: cekmek and çəkmək

Crimean Tatar

Other scripts
Cyrillic	чекмек
Roman

Etymology

From Proto-Turkic *ček-. Compare Turkish çekmek (“to pull”).

Pronunciation

• Hyphenation: çek‧mek

Verb

çekmek

1. to pull, to drag
2. to draw in, to suck in

Derived terms

• çekinmek

References

• “çekmek”, in Luğatçıq (in Russian)

Turkish

Etymology

Inherited from Ottoman Turkish چكمك (çekmek, “to pull, drag, draw, attract, imbibe, absorb, weigh, bear, suffer”), from Proto-Turkic *ček-.

Cognates

Cognate with Karakhanid [script needed] (çekmēk, “to draw”), Azerbaijani çəkmək (“to smoke”), Chagatai [script needed] (çekmek, “to pull”), Kipchak [script needed] (çek-, “to pull”), Kyrgyz чегүү (cegüü, “to pull, undergo”), Turkmen çekmek (“to pull, draw”), Uyghur چەكمەك (chekmek, “to undergo”), Uzbek chekmoq (“to pull”).

Pronunciation

• IPA^(key): /t͡ʃecˈmec/, [t͡ʃe̞cˈme̞c]
• Hyphenation: çek‧mek

Verb

çekmek (third-person singular simple present çeker)

1. (transitive) to pull

   Masayı biraz daha geriye mi çeksek?

   Should we move the table back a little more?

2. (transitive) to draw, haul, drag, tug
3. (transitive) to attract, draw
4. (transitive) to suck in, pull in, draw in
5. (transitive) to suck, absorb

   Gözümüzdeki çubuk ve koni hücreleri ışığı kendilerine çekerler.

   The rod and cone cells in our eyes absorb the light.

6. (transitive) to bear, endure, put up with, suffer, brook, undergo

   hasret çekmek

   to yearn (to bear yearning)

7. (transitive, with ablative case) to withdraw
8. (transitive) to inflect, conjugate
9. (transitive) to take (a photograph), to shoot (a film, a video)

   Arkadaşım Yoroz Tepesi'nde ailecek fotoğrafımızı çekti.

   My friend took our family photo on Yoroz Hill.

10. (intransitive) to last, take time
11. (intransitive) to weigh, have a weight of
12. (intransitive) to shrink
13. (intransitive) to take after, resemble
14. (intransitive) to have reception

    Of, telefon buradan niye çekmiyor ya?

    Ugh, why can't I get a signal on my phone here?

15. (transitive) to grind into powder

    Synonym: öğütmek

Conjugation

Conjugation of çekmek

positive conjugation singular plural 1st person (ben) 2nd person (sen) 3rd person (o) 1st person (biz) 2nd person (siz) 3rd person (onlar) aorist aorist simple çekerim çekersin çeker çekeriz çekersiniz çekerler inferential çekermişim çekermişsin çekermiş çekermişiz çekermişsiniz çekerlermiş past çekerdim çekerdin çekerdi çekerdik çekerdiniz çekerlerdi conditional çekersem çekersen çekerse çekersek çekerseniz çekerlerse continuous continuous simple çekiyorum çekiyorsun çekiyor çekiyoruz çekiyorsunuz çekiyorlar inferential çekiyormuşum çekiyormuşsun çekiyormuş çekiyormuşuz çekiyormuşsunuz çekiyorlarmış past çekiyordum çekiyordun çekiyordu çekiyorduk çekiyordunuz çekiyorlardı conditional çekiyorsam çekiyorsan çekiyorsa çekiyorsak çekiyorsanız çekiyorlarsa inferential inferential simple çekmişim çekmişsin çekmiş çekmişiz çekmişsiniz çekmişler inferential çekmişmişim çekmişmişsin çekmişmiş çekmişmişiz çekmişmişsiniz çekmişlermiş past çekmiştim çekmiştin çekmişti çekmiştik çekmiştiniz çekmişlerdi conditional çekmişsem çekmişsen çekmişse çekmişsek çekmişseniz çekmişlerse future future simple çekeceğim çekeceksin çekecek çekeceğiz çekeceksiniz çekecekler inferential çekecekmişim çekecekmişsin çekecekmiş çekecekmişiz çekecekmişsiniz çekeceklermiş past çekecektim çekecektin çekecekti çekecektik çekecektiniz çekeceklerdi conditional çekeceksem çekeceksen çekecekse çekeceksek çekecekseniz çekeceklerse progressive progressive simple çekmekteyim çekmektesin çekmekte çekmekteyiz çekmektesiniz çekmekteler inferential çekmekteymişim çekmekteymişsin çekmekteymiş çekmekteymişiz çekmekteymişsiniz çekmektelermiş past çekmekteydim çekmekteydin çekmekteydi çekmekteydik çekmekteydiniz çekmektelerdi conditional çekmekteysem çekmekteysen çekmekteyse çekmekteysek çekmekteyseniz çekmektelerse necessitative necessitative simple çekmeliyim çekmelisin çekmeli çekmeliyiz çekmelisiniz çekmeliler inferential çekmeliymişim çekmeliymişsin çekmeliymiş çekmeliymişiz çekmeliymişsiniz çekmelilermiş past çekmeliydim çekmeliydin çekmeliydi çekmeliydik çekmeliydiniz çekmelilerdi conditional çekmeliysem çekmeliysen çekmeliyse çekmeliysek çekmeliyseniz çekmelilerse past past simple çektim çektin çekti çektik çektiniz çektiler conditional çektiysem çektiysen çektiyse çektiysek çektiyseniz çektilerse conditional conditional simple çeksem çeksen çekse çeksek çekseniz çekseler inferential çekseymişim çekseymişsin çekseymiş çekseymişiz çekseymişsiniz çekselermiş past çekseydim çekseydin çekseydi çekseydik çekseydiniz çekselerdi optative çekeyim çekesin çeke çekelim çekesiniz çekeler imperative imperative regular — çek çeksin — çekin çeksinler formal — çekiniz — — çekiniz — informal — çeksene — — çeksenize — infinitive çekmek verbal noun çekme impersonal participle imperfective çeken perfective çekmiş prospective çekecek personal participle non-prospective çektiğim çektiğin çektiği çektiğimiz çektiğiniz çektikleri prospective çekeceğim çekeceğin çekeceği çekeceğimiz çekeceğiniz çekecekleri temporal adverb temporal adverb simple çekerken1 specific çekince "and" çekip "since" çekeli "until" çekesiye "as long as" çektikçe modal adverb modal adverb simple çekerek reduplicated çeke çeke "as if" çekercesine1 negative conjugation negative conjugation singular plural 1st person (ben) 2nd person (sen) 3rd person (o) 1st person (biz) 2nd person (siz) 3rd person (onlar) aorist aorist simple çekmem çekmezsin çekmez çekmeyiz çekmezsiniz çekmezler inferential çekmezmişim çekmezmişsin çekmezmiş çekmezmişiz çekmezmişsiniz çekmezlermiş past çekmezdim çekmezdin çekmezdi çekmezdik çekmezdiniz çekmezlerdi conditional çekmezsem çekmezsen çekmezse çekmezsek çekmezseniz çekmezlerse continuous continuous simple çekmiyorum çekmiyorsun çekmiyor çekmiyoruz çekmiyorsunuz çekmiyorlar inferential çekmiyormuşum çekmiyormuşsun çekmiyormuş çekmiyormuşuz çekmiyormuşsunuz çekmiyorlarmış past çekmiyordum çekmiyordun çekmiyordu çekmiyorduk çekmiyordunuz çekmiyorlardı conditional çekmiyorsam çekmiyorsan çekmiyorsa çekmiyorsak çekmiyorsanız çekmiyorlarsa inferential inferential simple çekmemişim çekmemişsin çekmemiş çekmemişiz çekmemişsiniz çekmemişler inferential çekmemişmişim çekmemişmişsin çekmemişmiş çekmemişmişiz çekmemişmişsiniz çekmemişlermiş past çekmemiştim çekmemiştin çekmemişti çekmemiştik çekmemiştiniz çekmemişlerdi conditional çekmemişsem çekmemişsen çekmemişse çekmemişsek çekmemişseniz çekmemişlerse future future simple çekmeyeceğim çekmeyeceksin çekmeyecek çekmeyeceğiz çekmeyeceksiniz çekmeyecekler inferential çekmeyecekmişim çekmeyecekmişsin çekmeyecekmiş çekmeyecekmişiz çekmeyecekmişsiniz çekmeyeceklermiş past çekmeyecektim çekmeyecektin çekmeyecekti çekmeyecektik çekmeyecektiniz çekmeyeceklerdi conditional çekmeyeceksem çekmeyeceksen çekmeyecekse çekmeyeceksek çekmeyecekseniz çekmeyeceklerse progressive progressive simple çekmemekteyim çekmemektesin çekmemekte çekmemekteyiz çekmemektesiniz çekmemekteler inferential çekmemekteymişim çekmemekteymişsin çekmemekteymiş çekmemekteymişiz çekmemekteymişsiniz çekmemektelermiş past çekmemekteydim çekmemekteydin çekmemekteydi çekmemekteydik çekmemekteydiniz çekmemektelerdi conditional çekmemekteysem çekmemekteysen çekmemekteyse çekmemekteysek çekmemekteyseniz çekmemektelerse necessitative necessitative simple çekmemeliyim çekmemelisin çekmemeli çekmemeliyiz çekmemelisiniz çekmemeliler inferential çekmemeliymişim çekmemeliymişsin çekmemeliymiş çekmemeliymişiz çekmemeliymişsiniz çekmemelilermiş past çekmemeliydim çekmemeliydin çekmemeliydi çekmemeliydik çekmemeliydiniz çekmemelilerdi conditional çekmemeliysem çekmemeliysen çekmemeliyse çekmemeliysek çekmemeliyseniz çekmemelilerse past past simple çekmedim çekmedin çekmedi çekmedik çekmediniz çekmediler conditional çekmediysem çekmediysen çekmediyse çekmediysek çekmediyseniz çekmedilerse conditional conditional simple çekmesem çekmesen çekmese çekmesek çekmeseniz çekmeseler inferential çekmeseymişim çekmeseymişsin çekmeseymiş çekmeseymişiz çekmeseymişsiniz çekmeselermiş past çekmeseydim çekmeseydin çekmeseydi çekmeseydik çekmeseydiniz çekmeselerdi optative çekmeyeyim çekmeyesin çekmeye çekmeyelim çekmeyesiniz çekmeyeler imperative imperative regular — çekme çekmesin — çekmeyin çekmesinler formal — çekmeyiniz — — çekmeyiniz — informal — çekmesene — — çekmesenize — infinitive çekmemek verbal noun çekmeme impersonal participle imperfective çekmeyen perfective çekmemiş prospective çekmeyecek personal participle non-prospective çekmediğim çekmediğin çekmediği çekmediğimiz çekmediğiniz çekmedikleri prospective çekmeyeceğim çekmeyeceğin çekmeyeceği çekmeyeceğimiz çekmeyeceğiniz çekmeyecekleri temporal adverb temporal adverb simple çekmezken1 specific çekmeyince "and" çekmeyip "since" çekmeyeli "until" çekmeyesiye "as long as" çekmedikçe modal adverb modal adverb simple çekmeyerek reduplicated çekmeye çekmeye "as if" çekmezcesine1 potential conjugation potential conjugation singular plural 1st person (ben) 2nd person (sen) 3rd person (o) 1st person (biz) 2nd person (siz) 3rd person (onlar) aorist aorist simple çekebilirim çekebilirsin çekebilir çekebiliriz çekebilirsiniz çekebilirler inferential çekebilirmişim çekebilirmişsin çekebilirmiş çekebilirmişiz çekebilirmişsiniz çekebilirlermiş past çekebilirdim çekebilirdin çekebilirdi çekebilirdik çekebilirdiniz çekebilirlerdi conditional çekebilirsem çekebilirsen çekebilirse çekebilirsek çekebilirseniz çekebilirlerse continuous continuous simple çekebiliyorum çekebiliyorsun çekebiliyor çekebiliyoruz çekebiliyorsunuz çekebiliyorlar inferential çekebiliyormuşum çekebiliyormuşsun çekebiliyormuş çekebiliyormuşuz çekebiliyormuşsunuz çekebiliyorlarmış past çekebiliyordum çekebiliyordun çekebiliyordu çekebiliyorduk çekebiliyordunuz çekebiliyorlardı conditional çekebiliyorsam çekebiliyorsan çekebiliyorsa çekebiliyorsak çekebiliyorsanız çekebiliyorlarsa inferential inferential simple çekebilmişim çekebilmişsin çekebilmiş çekebilmişiz çekebilmişsiniz çekebilmişler inferential çekebilmişmişim çekebilmişmişsin çekebilmişmiş çekebilmişmişiz çekebilmişmişsiniz çekebilmişlermiş past çekebilmiştim çekebilmiştin çekebilmişti çekebilmiştik çekebilmiştiniz çekebilmişlerdi conditional çekebilmişsem çekebilmişsen çekebilmişse çekebilmişsek çekebilmişseniz çekebilmişlerse future future simple çekebileceğim çekebileceksin çekebilecek çekebileceğiz çekebileceksiniz çekebilecekler inferential çekebilecekmişim çekebilecekmişsin çekebilecekmiş çekebilecekmişiz çekebilecekmişsiniz çekebileceklermiş past çekebilecektim çekebilecektin çekebilecekti çekebilecektik çekebilecektiniz çekebileceklerdi conditional çekebileceksem çekebileceksen çekebilecekse çekebileceksek çekebilecekseniz çekebileceklerse progressive progressive simple çekebilmekteyim çekebilmektesin çekebilmekte çekebilmekteyiz çekebilmektesiniz çekebilmekteler inferential çekebilmekteymişim çekebilmekteymişsin çekebilmekteymiş çekebilmekteymişiz çekebilmekteymişsiniz çekebilmektelermiş past çekebilmekteydim çekebilmekteydin çekebilmekteydi çekebilmekteydik çekebilmekteydiniz çekebilmektelerdi conditional çekebilmekteysem çekebilmekteysen çekebilmekteyse çekebilmekteysek çekebilmekteyseniz çekebilmektelerse necessitative necessitative simple çekebilmeliyim çekebilmelisin çekebilmeli çekebilmeliyiz çekebilmelisiniz çekebilmeliler inferential çekebilmeliymişim çekebilmeliymişsin çekebilmeliymiş çekebilmeliymişiz çekebilmeliymişsiniz çekebilmelilermiş past çekebilmeliydim çekebilmeliydin çekebilmeliydi çekebilmeliydik çekebilmeliydiniz çekebilmelilerdi conditional çekebilmeliysem çekebilmeliysen çekebilmeliyse çekebilmeliysek çekebilmeliyseniz çekebilmelilerse past past simple çekebildim çekebildin çekebildi çekebildik çekebildiniz çekebildiler conditional çekebildiysem çekebildiysen çekebildiyse çekebildiysek çekebildiyseniz çekebildilerse conditional conditional simple çekebilsem çekebilsen çekebilse çekebilsek çekebilseniz çekebilseler past çekebilseymişim çekebilseymişsin çekebilseymiş çekebilseymişiz çekebilseymişsiniz çekebilselermiş inferential çekebilseydim çekebilseydin çekebilseydi çekebilseydik çekebilseydiniz çekebilselerdi optative çekebileyim çekebilesin çekebile çekebilelim çekebilesiniz çekebileler imperative imperative regular — çekebil çekebilsin — çekebilin çekebilsinler formal — çekebiliniz — — çekebiliniz — informal — çekebilsene — — çekebilsenize — infinitive çekebilmek verbal noun çekebilme impersonal participle imperfective çekebilen perfective çekebilmiş prospective çekebilecek personal participle non-prospective çekebildiğim çekebildiğin çekebildiği çekebildiğimiz çekebildiğiniz çekebildikleri prospective çekebileceğim çekebileceğin çekebileceği çekebileceğimiz çekebileceğiniz çekebilecekleri temporal adverb temporal adverb simple çekebilirken1 specific çekebilince "and" çekebilip "since" çekebileli "until" çekebilesiye "as long as" çekebildikçe modal adverb modal adverb simple çekebilerek reduplicated çekebile çekebile "as if" çekebilircesine1 impotential conjugation impotential conjugation singular plural 1st person (ben) 2nd person (sen) 3rd person (o) 1st person (biz) 2nd person (siz) 3rd person (onlar) aorist aorist simple çekemem çekemezsin çekemez çekemeyiz çekemezsiniz çekemezler inferential çekemezmişim çekemezmişsin çekemezmiş çekemezmişiz çekemezmişsiniz çekemezlermiş past çekemezdim çekemezdin çekemezdi çekemezdik çekemezdiniz çekemezlerdi conditional çekemezsem çekemezsen çekemezse çekemezsek çekemezseniz çekemezlerse continuous continuous simple çekemiyorum çekemiyorsun çekemiyor çekemiyoruz çekemiyorsunuz çekemiyorlar inferential çekemiyormuşum çekemiyormuşsun çekemiyormuş çekemiyormuşuz çekemiyormuşsunuz çekemiyorlarmış past çekemiyordum çekemiyordun çekemiyordu çekemiyorduk çekemiyordunuz çekemiyorlardı conditional çekemiyorsam çekemiyorsan çekemiyorsa çekemiyorsak çekemiyorsanız çekemiyorlarsa inferential inferential simple çekememişim çekememişsin çekememiş çekememişiz çekememişsiniz çekememişler inferential çekememişmişim çekememişmişsin çekememişmiş çekememişmişiz çekememişmişsiniz çekememişlermiş past çekememiştim çekememiştin çekememişti çekememiştik çekememiştiniz çekememişlerdi conditional çekememişsem çekememişsen çekememişse çekememişsek çekememişseniz çekememişlerse future future simple çekemeyeceğim çekemeyeceksin çekemeyecek çekemeyeceğiz çekemeyeceksiniz çekemeyecekler inferential çekemeyecekmişim çekemeyecekmişsin çekemeyecekmiş çekemeyecekmişiz çekemeyecekmişsiniz çekemeyeceklermiş past çekemeyecektim çekemeyecektin çekemeyecekti çekemeyecektik çekemeyecektiniz çekemeyeceklerdi conditional çekemeyeceksem çekemeyeceksen çekemeyecekse çekemeyeceksek çekemeyecekseniz çekemeyeceklerse progressive progressive simple çekememekteyim çekememektesin çekememekte çekememekteyiz çekememektesiniz çekememekteler inferential çekememekteymişim çekememekteymişsin çekememekteymiş çekememekteymişiz çekememekteymişsiniz çekememektelermiş past çekememekteydim çekememekteydin çekememekteydi çekememekteydik çekememekteydiniz çekememektelerdi conditional çekememekteysem çekememekteysen çekememekteyse çekememekteysek çekememekteyseniz çekememektelerse necessitative necessitative simple çekememeliyim çekememelisin çekememeli çekememeliyiz çekememelisiniz çekememeliler inferential çekememeliymişim çekememeliymişsin çekememeliymiş çekememeliymişiz çekememeliymişsiniz çekememelilermiş past çekememeliydim çekememeliydin çekememeliydi çekememeliydik çekememeliydiniz çekememelilerdi conditional çekememeliysem çekememeliysen çekememeliyse çekememeliysek çekememeliyseniz çekememelilerse past past simple çekemedim çekemedin çekemedi çekemedik çekemediniz çekemediler conditional çekemediysem çekemediysen çekemediyse çekemediysek çekemediyseniz çekemedilerse conditional conditional simple çekemesem çekemesen çekemese çekemesek çekemeseniz çekemeseler inferential çekemeseymişim çekemeseymişsin çekemeseymiş çekemeseymişiz çekemeseymişsiniz çekemeselermiş past çekemeseydim çekemeseydin çekemeseydi çekemeseydik çekemeseydiniz çekemeselerdi optative çekemeyeyim çekemeyesin çekemeye çekemeyelim çekemeyesiniz çekemeyeler imperative imperative regular — çekeme çekemesin — çekemeyin çekemesinler formal — çekemeyiniz — — çekemeyiniz — informal — çekemesene — — çekemesenize — infinitive çekememek verbal noun çekememe impersonal participle imperfective çekemeyen perfective çekememiş prospective çekemeyecek personal participle non-prospective çekemediğim çekemediğin çekemediği çekemediğimiz çekemediğiniz çekemedikleri prospective çekemeyeceğim çekemeyeceğin çekemeyeceği çekemeyeceğimiz çekemeyeceğiniz çekemeyecekleri temporal adverb temporal adverb simple çekemezken1 specific çekemeyince "and" çekemeyip "since" çekemeyeli "until" çekemeyesiye "as long as" çekemedikçe modal adverb modal adverb simple çekemeyerek reduplicated çekemeye çekemeye "as if" çekemezcesine1

¹ The suffixes -ken and -cesine may be suffixed to the base form of any of the following tenses: aorist, continuous, inferential (even when it follows another suffix), and future.

Synonyms

• (to pull, draw, drag, tug): asılmak, sürümek, germek
• (to suck, absorb): emmek
• (to bear, endure): kaldırmak, katlanmak, dayanmak
• (to weigh): tartmak
• (to take after, resemble): benzemek

Antonyms

• itmek

Derived terms

• cartayı çekmek
• fotoğraf çekmek
• otostop çekmek
• otuz bir çekmek

Related terms

• adçekmek
• çekçek
• çekebilmek
• çekecek
• çekek
• çekememek
• çeker
• çeki
• çekici
• çekik
• çekilmek
• çekim
• çekinmek
• çekiş
• çekişmek
• çekme
• çekmece
• çekmemek
• çekmiş
• çektirmek
• çekyat

References

• Clauson, Gerard (1972), “çek-”, in An Etymological Dictionary of pre-thirteenth-century Turkish, Oxford: Clarendon Press, →ISBN, →OCLC, page 413

Turkmen

Other scripts
Latin	çekmek‍
Cyrillic	чекмек‍
Arabic	چکمک

Etymology

From Proto-Turkic *ček-.

Cognates

Cognate with Karakhanid [script needed] (çekmēk, “to draw”), Kipchak [script needed] (çek-, “to pull”), Turkish çekmek (“to pull, draw, undergo”), Azerbaijani çəkmək (“to smoke”), Chagatai [script needed] (çekmek, “to pull”), Kyrgyz чегүү (cegüü, “to pull, undergo”), Uyghur چەكمەك (chekmek, “to undergo”), and Uzbek chekmoq (“to pull”).

Pronunciation

• IPA^(key): /t͡ʃekˈmek/, [t͡ʃe̞k̟ˈme̞k̟], [t͡ʃe̞x̟ˈme̞x̟]
• Hyphenation: çek‧mek

Verb

çekmek

1. to pull
2. to draw, haul, drag, tug

Antonyms

• iteklemek