robota

See also: Robotă, robotą, robòta, robotă, and robotā

Czech

Pronunciation

• IPA^(key): [ˈrobota]

Etymology 1

Etymology tree

Proto-Indo-European *h₃erbʰ-

Proto-Indo-European *-os

Proto-Indo-European *h₃órbʰos

Proto-Balto-Slavic *árbas

Proto-Slavic *orbъ

Proto-Indo-European *-yeti

Proto-Indo-European *-éyeti

Proto-Balto-Slavic *-éiˀtei

Proto-Slavic *-iti

Proto-Slavic *orbiti

Proto-Indo-European *-otéh₂

Proto-Balto-Slavic *-atā́ˀ

Proto-Slavic *-ota

Proto-Slavic *orbota

Old Czech robota

Czech robota

Inherited from Old Czech robota, from Proto-Slavic *orbota. By surface analysis, robit +‎ -ota. Cognate with German Arbeit, Dutch arbeid, and Middle English arveth (“difficult; hard”).

Noun

robota f

1. serfdom, villeinage
2. corvee
3. (colloquial, usually derogatory) any arduous work; drudgery, grind, slog

Declension

Declension of robota (hard feminine)

	singular	plural
nominative	robota	roboty
genitive	roboty	robot
dative	robotě	robotám
accusative	robotu	roboty
vocative	roboto	roboty
locative	robotě	robotách
instrumental	robotou	robotami

Derived terms

• robot
• robotník
• robotovat

See also

• rob m

Etymology 2

See the etymology of the corresponding lemma form.

Noun

robota

1. genitive/accusative singular of robot

Further reading

• “robota”, in Příruční slovník jazyka českého (in Czech), 1935–1957
• “robota”, in Slovník spisovného jazyka českého (in Czech), 1960–1971, 1989
• “robota”, in Internetová jazyková příručka (in Czech), 2008–2025

Esperanto

Etymology

From roboto +‎ -a.

Pronunciation

• IPA^(key): /roˈbota/

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -ota
• Hyphenation: ro‧bo‧ta

Adjective

robota (accusative singular robotan, plural robotaj, accusative plural robotajn)

1. robotic

Related terms

• robote (“robotically”)
• roboto (“robot”)

Latvian

Noun

robota m

1. genitive singular of robots

Old Czech

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *h₃erbʰ-

Proto-Indo-European *-os

Proto-Indo-European *h₃órbʰos

Proto-Balto-Slavic *árbas

Proto-Slavic *orbъ

Proto-Indo-European *-yeti

Proto-Indo-European *-éyeti

Proto-Balto-Slavic *-éiˀtei

Proto-Slavic *-iti

Proto-Slavic *orbiti

Proto-Indo-European *-otéh₂

Proto-Balto-Slavic *-atā́ˀ

Proto-Slavic *-ota

Proto-Slavic *orbota

Old Czech robota

Inherited from Proto-Slavic *orbota. By surface analysis, robiti +‎ -ota.

Pronunciation

• IPA^(key): (13^th CE) /ˈrobota/
• IPA^(key): (15^th CE) /ˈrobota/

Noun

robota f

1. servitude, enslavement
2. hard work
3. difficulty

Declension

Declension of robota (hard a-stem)

	singular	dual	plural
nominative	robota	robotě	roboty
genitive	roboty	robotú	robot
dative	robotě	robotama	robotám
accusative	robotu	robotě	roboty
vocative	roboto	robotě	roboty
locative	robotě	robotú	robotách
instrumental	robotú	robotama	robotami

This table shows the most common forms around the 13th century.

Descendants

• Czech: robota
• → Middle High German: robāt, robāte
  • German: Robot (“socage”)
  • ⇒ German: roboten

References

• Jan Gebauer (1903–1916), “robota”, in Slovník staročeský (in Czech), Prague: Česká grafická společnost "unie", Česká akademie císaře Františka Josefa pro vědy, slovesnost a umění

Old Polish

Etymology

Etymology tree

Proto-Indo-European *h₃erbʰ-

Proto-Indo-European *-os

Proto-Indo-European *h₃órbʰos

Proto-Balto-Slavic *árbas

Proto-Slavic *orbъ

Proto-Indo-European *-yeti

Proto-Indo-European *-éyeti

Proto-Balto-Slavic *-éiˀtei

Proto-Slavic *-iti

Proto-Slavic *orbiti

Proto-Indo-European *-otéh₂

Proto-Balto-Slavic *-atā́ˀ

Proto-Slavic *-ota

Proto-Slavic *orbota

Old Polish robota

Inherited from Proto-Slavic *orbota. By surface analysis, robić +‎ -ota. First attested in the 14th century.

Pronunciation

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /rɔbɔta/
• IPA^(key): (15^th CE) /rɔbɔta/

Noun

robota f

1. (attested in Lesser Poland) work; physical labor (act of working)

   Synonym: praca

   • Beginning of the 15th century, Łukasz z Wielkiego Koźmina, Kazania gnieźnieńskie‎^[1], Krakow, page gl. 154b:

     Gakocz vibiragø mødrzy ludze dobre rzemeslniky ku robocze sicut eligi solent artifices ad operandum

     [Jakoć wybirają mądrzy ludzie dobre rzemieślniki ku robocie sicut eligi solent artifices ad operandum]

2. way of performing something
   • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎^[2], page 159:

     Suknya myal chytrey roboty, ktorąsch yemv byla dzyevycza Marya vtkala (fuit inconsutilis tunica, subtili arte facta per Mariam opere textili)

     [Suknią miał chytrej roboty, ktorąż jemu była dziewica Maryja utkała (fuit inconsutilis tunica, subtili arte facta per Mariam opere textili)]

3. toil
   • 1874-1891 [Middle of the 15th century], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎^{[3], [4], [5]}, volume XXV, page 158:

     Tribulacio tua trud, robotha

     [Tribulacio tua trud, robota]

4. (attested in Maspvoa) work (result or product of work)
   • 1950 [1456], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors, Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number 997, Warsaw:

     Jako ja nye pobral Janovy robothi, slowye chrostv, gwalthem, czsso Nicolaus kmetho rambyl

     [Jako ja nie pobrał Janowi roboty, słowie chrostu, gwałtem, cso Nicolaus kmetho rąbił]

5. (attested in Masovia) payment for work
   • 1950 [1487], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors, Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number 1615, Warsaw:

     Jakom ya nye kazal ssobye kmeczem gych robycz gwaltem anym gych vmnyeschil w robothach yako pol kopy

     [Jakom ja nie kazał sobie kmieciem jich robić gwałtem anim jich umnieszył w robotach jako poł kopy]

6. (attested in Masovia) place of work
   • 1950 [1472], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors, Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number 2968, Warsaw:

     Nye szegnalem Sczepana sz robothi gego, gegdy ogrodek grodzyl dla vzithkv sszwoyego

     [Nie zegnałem Szczepana s roboty jego, kiegdy ogrodek grodził dla użytku swojego]

7. behavior, conduction
   • 1949, “Skarga umierającego. Woronczak Jerzy, Skarga umierającego. Ze studiów nad rękopisem nr 2 Biblioteki Kapitulnej we Wrocławiu”, in Bolesław Erzepki, editor, Sobótk, page 58:

     Pomnys, czosz... *slvbovela, gdis se dyabla *odrzekale, zle robothi, zlego *dzela, thos wsythko *przestapovela

     [Pomniż, coś... śluboweła, gdyś sie diabła otrzekała, złe roboty, złego dzieła, toś wszytko przestępoweła]

8. trying, effort; zeal; care
   • 1972 [15th century], Józef Reczek, Wacław Twardzik, editors, Najstarsze staropolskie tłumaczenie ortyli magdeburskich wg rkpsu nr 50, pages 93, 4:

     Kto szye podeymye czesznego vrzadv, ... ten mvsy myecz robotha y troszką (hic labores et curas habere opportet), aby ten vrzad dobrze y czeszno dzyerzal

     [Kto sie podejmie czesnego urzędu, ... ten musi mieć robotę i troskę (hic labores et curas habere opportet), aby ten urząd dobrze i czesno dzierżał]

9. (attested in Masovia) serfdom labor for a feudal lord
   • 1950 [1498], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors, Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number 1808, Warsaw:

     Jakom ya nye wrzuczyl sza gwaltem... w dzerzawa... anym przyczyskal kmyeczy yego ku robocze

     [Jakom ja nie wrzucił się gwałtem... w dzierżawę... anim przyciskał kmieci jego ku robocie]

10. slavery
    • 1930 [c. 1455], “Ex”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎^{transliteration, transcription}, 13, 3:

      Pomnyczye na ten to dzen, w ktoriszczye wyszly s Egipta a z domu roboti (de domo servitutis)

      [Pomnicie na ten to dzień, w ktoryście wyszli s Ejipta a z domu roboty (de domo servitutis)]

Derived terms

adjectives

• robotliwy
• robotny

nouns

• niewarunkowa robota
• robociądz
• robota ciesielska
• robotnica
• robotnik

verbs

• robotawać impf
• robotować impf
• siedzieć na robocie impf

Related terms

adjectives

• robotujący

nouns

• robotowanie

verbs

• robić impf

Descendants

• Polish: robota
• Silesian: robota

References

• Boryś, Wiesław (2005), “robota”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
• Mańczak, Witold (2017), “robota”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
• Bańkowski, Andrzej (2000), “robota”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
• Wanda Decyk-Zięba, editor (2018-2022), “robota”, in Dydaktyczny Słownik Etymologiczno-historyczny Języka Polskiego [A Didactic, Historical, Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish), →ISBN
• B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “robota”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

Polish

Pronunciation

 

• IPA^(key): /rɔˈbɔ.ta/

• (Middle Polish) IPA^(key): /rɔˈbɔ.ta/
• (Greater Poland):
  • (Southern Greater Poland) IPA^(key): /rɔˈbɔ.ta/
• (Lesser Poland):
  • (Western Kraków) IPA^(key): /rɔˈbɔ.ta/
  • (Goral):
    • (Orawa) IPA^(key): (Poland) [ˈrɔ.bɔ.ta], (Slovakia) [rɔˈbɔ.ta]
• (Borderlands):
  • (Southern Borderlands) IPA^(key): [rɔˈbɔ.ta]

• Audio 1:

  (file)

• Audio 2:

  (file)

• Rhymes: -ɔta
• Syllabification: ro‧bo‧ta

Etymology 1

Etymology tree

Proto-Indo-European *h₃erbʰ-

Proto-Indo-European *-os

Proto-Indo-European *h₃órbʰos

Proto-Balto-Slavic *árbas

Proto-Slavic *orbъ

Proto-Indo-European *-yeti

Proto-Indo-European *-éyeti

Proto-Balto-Slavic *-éiˀtei

Proto-Slavic *-iti

Proto-Slavic *orbiti

Proto-Indo-European *-otéh₂

Proto-Balto-Slavic *-atā́ˀ

Proto-Slavic *-ota

Proto-Slavic *orbota

Old Polish robota

Polish robota

Inherited from Old Polish robota. By surface analysis, robić +‎ -ota.

Noun

robota f (diminutive robótka or (obsolete) robotka)

1. (colloquial) work (sustained effort to overcome obstacles and achieve a result)

   Synonym: praca

2. (colloquial) job (economic role for which a person is paid)

   Synonym: praca

3. (colloquial) workplace (place where a job is carried out)

   Synonym: praca

4. (colloquial) job (result of someone's actions)

   Synonyms: owoc, praca, wytwór

5. (colloquial) work, doing (manner of performing something)
6. (in the plural) works (collective effort aimed at accomplishing some goal)
7. (in the plural) works (construction)

   Synonym: prace ręczne

8. (Southern Greater Poland, Morownica) synonym of potrzeba (“need”)

   Ni móm roboty do dom chodzić. ― I have no need to go home.

9. (Western Kraków, Sławków, Olkusz County, Orawa) synonym of kopalnia (“mine”)
10. (Podhale, in the plural, agriculture) synonym of żniwa
11. (obsolete) fermentation

    Synonym: fermentacja

    1. (obsolete, Southern Borderlands, Kamianets-Podilskyi) fermentation (liquid used after this process to make alcohol)

       Synonym: fermentacja

12. (obsolete or Southern Borderlands, Kamianets-Podilskyi, beekeeping) honey and wax
13. (Middle Polish) serfdom

    Synonym: pańszczyzna

14. (Middle Polish) effort; diligence

Declension

Declension of robota

	singular	plural
nominative	robota	roboty
genitive	roboty	robót
dative	robocie	robotom
accusative	robotę	roboty
instrumental	robotą	robotami
locative	robocie	robotach
vocative	roboto	roboty

Derived terms

adjectives

• roboczy
• robotny

interjections

• i po robocie

nouns

• bezrobocie
• brudna robota
• czarna robota
• koronkowa robota
• krecia robota
• mokra robota
• robociarz
• robocizna
• robota głupiego
• robotnica
• robotnik
• roboty przymusowe

proverbs

• robota nie zając, nie ucieknie

verbs

• być w robocie impf
• mieć pełne ręce roboty impf
• mieć roboty po łokcie impf
• nie mieć nic do roboty impf
• robota pali się w rękach impf

Related terms

adjectives

• antyrobotniczy
• bezrobotny
• robociarski
• robotniczy

adverbs

• roboczo

nouns

• roboczodniówka
• roboczogodzina
• robot
• robotka
• robotność
• robotyzacja
• robótka

verbs

• robić impf

Trivia

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), robota is one of the most used words in Polish, appearing 5 times in scientific texts, 19 times in news, 40 times in essays, 33 times in fiction, and 42 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 139 times, making it the 430th most common word in a corpus of 500,000 words.

Etymology 2

See the etymology of the corresponding lemma form.

Noun

robota m animal

1. inflection of robot:
   1. genitive singular
   2. accusative singular

Further reading

• robota in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
• robota in Polish dictionaries at PWN
• Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “robota”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
• “ROBOTA”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 11 October 2017
• Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “robota”, in Słownik języka polskiego
• Aleksander Zdanowicz (1861), “robota”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
• J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1912), “robota”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 5, Warsaw, page 541
• Jan Karłowicz (1907), “robota”, in Jan Łoś, editors, Słownik gwar polskich [Dictionary of Polish dialects] (in Polish), volume 5: R S Ś T, Kraków: Akademia Umiejętności, page 28
• robota in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego

Silesian

Etymology

Inherited from Old Polish robota. By surface analysis, robić +‎ -ota.

Pronunciation

• IPA^(key): /rɔˈbɔ.ta/

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -ɔta
• Syllabification: ro‧bo‧ta

Noun

robota f

1. work (sustained effort to overcome obstacles and achieve a result)

   Synonym: prŏca

2. job (economic role for which a person is paid)

   Synonym: prŏca

3. workplace (place where a job is carried out)

   Synonym: prŏca

4. job (result of someone's actions)

   Synonyms: dzieło, prŏca, utwōr

Declension

Declension of robota

	singular	plural
nominative	robota	roboty
genitive	roboty	robōt
dative	robocie	robotōm
accusative	robotã	roboty
instrumental	robotōm	robotami/robotōma
locative	robocie	robotach
vocative	roboto	roboty

Derived terms

adjectives

• robotny

nouns

• robotniczka
• robotnik

Related terms

nouns

• robot
• robotrōnika
• robotyka
• robotyzacyjŏ

verbs

• robić impf

Descendants

• → East Central German: roboten

Further reading

• robota in dykcjonorz.eu
• robota in silling.org

Slovak

Etymology

Inherited from Proto-Slavic *orbota. By surface analysis, robiť +‎ -ota.

Pronunciation

• IPA^(key): [ˈrɔbɔta]

Noun

robota f

1. work (effort)

   Synonym: práca

2. work, job, employment

   Synonyms: práca, zamestnanie

Declension

Declension of robota
(pattern žena)

	singular	plural
nominative	robota	roboty
genitive	roboty	robôt
dative	robote	robotám
accusative	robotu	roboty
locative	robote	robotách
instrumental	robotou	robotami

Related terms

• robiť
• robot
• robotník

Further reading

• “robota”, in Slovníkový portál Jazykovedného ústavu Ľ. Štúra SAV [Dictionary portal of the Ľ. Štúr Institute of Linguistics, Slovak Academy of Science] (in Slovak), https://slovnik.juls.savba.sk, 2003–2025

Swahili

Etymology

Borrowed from Arabic رَبْطَة (rabṭa).

Pronunciation

• Audio (Kenya):

  (file)

Noun

robota class ? (plural [please provide])

1. bale