Jump to content

waga

From Wiktionary, the free dictionary

Hausa

[edit]

Pronunciation

[edit]
  • IPA(key): /wáː.ɡáː/
    • (Standard Kano Hausa) IPA(key): [wáː.ɡáː]

Noun

[edit]

wāgā m (plural wāgā̀gē, possessed form wāgan)

  1. A pair of (hide) bags for carrying goods (e.g., on a pack animal or a motorcycle)
  2. A grass bag for packing kola nuts.

Japanese

[edit]

Romanization

[edit]

waga

  1. Rōmaji transcription of わが

Kilivila

[edit]

Etymology

[edit]

Pronunciation

[edit]

Noun

[edit]

waga

  1. canoe
  2. hollowed out tree used for hull of a canoe
  3. vehicle

Hyponyms

[edit]

References

[edit]
  • Gunter Senft (1986), Kilivila: the Language of the Trobriand Islanders. Berlin • New York • Amsterdam: Mouton de Gruyter, p. 417. →ISBN

Maguindanao

[edit]

Etymology 1

[edit]

From baga, from Proto-Malayo-Polynesian *baʀa.

Noun

[edit]

waga

  1. ember

Etymology 2

[edit]

From *(a)baga, from Proto-Malayo-Polynesian *qabaʀa.

Noun

[edit]

waga

  1. (anatomy) shoulder

Maranao

[edit]

Etymology 1

[edit]

From baga, from Proto-Malayo-Polynesian *baʀa.

Noun

[edit]

waga

  1. ember

Etymology 2

[edit]

From *(a)baga, from Proto-Malayo-Polynesian *qabaʀa.

Noun

[edit]

waga

  1. shoulder

Old Dutch

[edit]

Etymology

[edit]

From Proto-West Germanic *wāgu, from Proto-Germanic *wēgō.

Noun

[edit]

wāga f

  1. weight
  2. scales
  3. weighhouse

Inflection

[edit]

Descendants

[edit]
  • Middle Dutch: wâge

References

[edit]
  • wāga”, in Oudnederlands Woordenboek, 2012

Old English

[edit]

Pronunciation

[edit]
  • IPA(key): /ˈwɑː.ɡɑ/, [ˈwɑː.ɣɑ]

Noun

[edit]

wāga

  1. genitive plural of wāg

Old High German

[edit]

Etymology

[edit]

    From Proto-West Germanic *wāgu.

    Noun

    [edit]

    wāga f

    1. scales

    Descendants

    [edit]

    Old Polish

    [edit]

    Etymology

    [edit]

      Borrowed from Middle High German wāge. First attested in 1366.

      Pronunciation

      [edit]
      • IPA(key): (10th–15th CE) /vaːɡa/
      • IPA(key): (15th CE) /vɒɡa/

      Noun

      [edit]

      waga f

      1. (attested in Greater Poland, Sieradz-Łęczyca) scale (device to measure mass or weight)
        • 1874 [1393], Monumenta Medii Aevi Historica res gestas Poloniae illustrantia. Pomniki Dziejowe Wieków Średnich do objaśnienia rzeczy polskich służące[1], volume XV, page 158:
          Pro statera dicta wagy ad thezaurum II scotos
          [Pro statera dicta wagi ad thezaurum II scotos]
        • 1962 [c. 1420], Stanisław Urbańczyk, editor, Wokabularz trydencki[2], number 344:
          *Vøga trutina
          [Waga trutina]
        • 1874-1891 [1440], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności[3], [4], [5], volume XXV, page 242:
          Vagø libram
          [Waga libram]
        • 1440, rękopiśmienne ekscerpty - glosy z rozariusza z rękopisu znajdującego się w zbiorach Biblioteki Klasztornej oo. Paulinów na Jasnej Górze pod sygn. II 25 z r. 1444, page 89r:
          Aequilibris est trutina et dicitur ab equum id est rectum et libro [] quia ibi fit recta libratio et ponderatio rerum ponderabilium uel mensurabilium proprie waga
          [Aequilibris est trutina et dicitur ab equum id est rectum et libro [] quia ibi fit recta libratio et ponderatio rerum ponderabilium uel mensurabilium proprie waga]
        • 1444, rękopiśmienne ekscerpty - glosy z rozariusza z rękopisu znajdującego się w zbiorach Biblioteki Klasztornej oo. Paulinów na Jasnej Górze pod sygn. II 25 z r. 1444, page 89r:
          Equilibris est trutina [] , ibi fit [] ponderatio rerum ponderabilium uel mensurabilium, proprie waga
          [Equilibris est trutina [] , ibi fit [] ponderatio rerum ponderabilium uel mensurabilium, proprie waga]
        • 1885-2024 [c. 1450], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors, Prace Filologiczne[6], volume IV, page 576:
          Wagaan stateram
          [Wagę stateram]
        • 1868 [1467], Akta grodzkie i ziemskie z czasów Rzeczypospolitej Polskiej : z archiwum tak zwanego bernardyńskiego we Lwowie w skutek fundacyi śp. Alexandra hr. Stadnickiego[7], volume XV (quotation in Old Polish; overall work in Polish, Latin, and Old Polish), page 72:
          Georgius Frederici [] proposuit al. zalowal pro debito civili mercimoniali deponderato et emensurato al. vagą vyvaszonego y vymyerzonego super [] Elizabeth
          [Georgius Frederici [] proposuit al. żałował pro debito civili mercimoniali deponderato et emensurato al. wagą wywarzonego i wymierzonego super [] Elizabeth]
        • 1968 [c. 1484], Michał Muszyński, editor, Glosy, zapiski i niektóre teksty polskie w starych drukach i rękopisach Biblioteki Kórnickiej do roku 1550, cz. II[8], volume II, Błonie, page 214:
          Pondus, vaga, maius aut minus
          [Pondus, waga, maius aut minus]
        • c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 75r:
          Libra eyn wag vel est collectio solidorum sc. talentum vagą
          [Libra eyn wag vel est collectio solidorum sc. talentum waga]
        • c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 122r:
          Scrutinia id est lingua libre eyner wage zunge yązyk v vagy
          [Scrutinia id est lingua libre eyner wage zunge język u wagi]
        • c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 129v:
          Statera est pondus habens dragmas quatuor que sunt scrupuli XII vel dicitur trutina vel libra eyn wage vagą
          [Statera est pondus habens dragmas quatuor que sunt scrupuli XII vel dicitur trutina vel libra eyn wage wagą]
        • 1914 [1500], Adorján Divéky, editor, Zsigmond lengyel herczeg Budai számadásai (1500-1502, 1505)[9], page 40:
          Pro libra al. za wagi pro pensatione argenti dedi [] 1/2 florenum
          [Pro libra al. za wagi pro pensatione argenti dedi [] 1/2 florenum]
        • 1914 [1500], Adorján Divéky, editor, Zsigmond lengyel herczeg Budai számadásai (1500-1502, 1505)[10], page 40:
          Scrutinia, id est lingua librę yązyk v vagy
          [Scrutinia, id est lingua librę język u wagi]
        • XV p. post., Rękopiśmienne ekscerpty - glosy z rozariusza w rękopisie Biblioteki Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Lwowie, obecnie we Wrocławiu, o sygn. 1630, page 65r:
          Equilibris est trvtina waga Et dicitur ab equum id est rectum et libro, as quia ibi fit recta libracio et ponderacio rerum ponderabilium uel mensurabilium
          [Equilibris est trvtina waga Et dicitur ab equum id est rectum et libro, as quia ibi fit recta libracio et ponderacio rerum ponderabilium uel mensurabilium]
        • 1965 [XV ex.], Julian Wojtkowski, editor, Glosy i drobne teksty polskie do 1550 roku. Z inkunabułów Kalisza, Kazimierza Biskupiego, Koła, Sieradza i Warty[11], Kalisz, Kazimierz Biskupi, Koło, Sieradz, Warta, page 74:
          Posuit natura nasum in medio trium instrumentorum sensibilium quusi trutinam yaga
          [Posuit natura nasum in medio trium instrumentorum sensibilium quusi trutinam waga]
        1. (attested in Lesser Poland, Masovia, Sieradz-Łęczyca, figuratively) scale
          • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎scan transliteration, transcription, numbers 61, 9, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:
            Wszaco zaprawdø proszny sinowe ludzsczi lszowe sinowe ludzsczi wwagach bichø obludzili ony zprosznosci wtosz istne
            [Wszako zaprawdę proźni synowie ludzszczy, łżowie synowie ludzszczy w wagach, bychą obłudzili oni z prozności w toż istne.]
          • 1874-1891 [1444], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności[12], [13], [14], volume XXIII, page 303:
            Vaga statera
            [Waga statera]
          • 1895 [1448–1450], Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów, Warka, page 54:
            [] noszącz wagą w rąkv, rownym stepyenyem [] wazywszy, sprawyedlywye skazanye kasdemv mayą vczynycz []
            [ [] nosząc wagę w ręku rownym stepieniem [] ważywszy sprawiedliwie skazanie każdemu mają uczynić [] ]
          • 1930 [c. 1455], “Lev”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration, transcription, 19, 36:
            wagø sprawyedliwyø rownø bødzecze myecz wagø asprawyedlivi corzecz yprawyø myakø Ia pan bog was Ienze czem vi wyodl was zzemye Egipskey
            [Wagę sprawiedliw ą, rowną będziecie mieć wagę a sprawiedliwy korzec i praw ą mia[r]kę. Ja, Pan Bog wasz, jenżeciem wywiodł was z ziemie ejipskiej.]
          • 1930 [c. 1455], “Deut”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration, transcription, 25, 15:
            Wagy bødzesz myecz sprawyedlive yprawe amyara rowna bødze yprawa vczebye ybødzesz ziw nazemi dlvgy czasz ktorisz to pan bog twoy da tobye
            [Wagi będziesz mieć sprawiedliwe i prawe, a miara rowna będzie i prawa u ciebie i *będziesz żyw na ziemi długi czas, *ktoryż to Pan Bog twoj da tobie.]
          • 1874-1891 [1466], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności[15], [16], [17], volume XXII, Łęczyca, page 11:
            Consideratis impedimentorum periculis in statera, gl. in trutina poth vagą, quia vires tuas examina et disceme, si ad id sufficiant consummendum
            [Consideratis impedimentorum periculis in statera, gl. in trutina pod wagą, quia vires tuas examina et disceme, si ad id sufficiant consummendum]
        2. (attested in Masovia) municipal scale; the right to own such a scale and the income derived from it
          • 1868 [1366], Akta grodzkie i ziemskie z czasów Rzeczypospolitej Polskiej : z archiwum tak zwanego bernardyńskiego we Lwowie w skutek fundacyi śp. Alexandra hr. Stadnickiego[18], volume III (quotation in Old Polish; overall work in Polish, Latin, and Old Polish), page 35:
            Nos Kazimirus [] pensam, que in vulgari waga nuncupatur, in qua omnia mercimonia [] , prout in Cracoyia [] moris est, penderentur, in pretacta ciyitate Sanocensi perpetuo duximus deputandam
            [Nos Kazimirus [] pensam, que in vulgari waga nuncupatur, in qua omnia mercimonia [] , prout in Cracoyia [] moris est, penderentur, in pretacta ciyitate Sanocensi perpetuo duximus deputandam]
          • 1863 [1398], Jan Tadeusz Lubomirski, editor, Kodeks dyplomatyczny księstwa mazowieckiego[19], Masovia, page 127:
            Nos Joannes, [] dux Masoyie [] , attribuimus pluries dicte civitati [] pondus, in vulgari lingva waga nominatum, de quo pondere proyentus recipient predicti cives et ad melioracionem ipsius civitatis disponent
            [Nos Joannes, [] dux Masoyie [] , attribuimus pluries dicte civitati [] pondus, in vulgari lingva waga nominatum, de quo pondere proyentus recipient predicti cives et ad melioracionem ipsius civitatis disponent]
          • 1863 [1441], Jan Tadeusz Lubomirski, editor, Kodeks dyplomatyczny księstwa mazowieckiego[20], Masovia, page 203:
            Nos Wladislaus [] confirmamus [] predicto oppido nostro libram al. vaga
            [Nos Wladislaus [] confirmamus [] predicto oppido nostro libram al. wagę]
          • 1863 [1466], Jan Tadeusz Lubomirski, editor, Kodeks dyplomatyczny księstwa mazowieckiego[21], Masovia, page 237:
            Damus [] civibus nostris [] stateram, que vlg. waga nuncupatur, in ipsa nostra civitate
            [Damus [] civibus nostris [] stateram, que vlg. waga nuncupatur, in ipsa nostra civitate]
          • 1905, 1907, 1908 [1499], Theodorus Wierzbowski, editor, Matricularum Regni Poloniae summaria, excussis codicibus, qui in Chartophylacio Maximo Varsoviensi asservantur. P. 4, Sigismundi I regis tempora complectens (1507-1548). Vol. 3, Acta vicecancellariorum, 1533-1548[22], volume II, number 1385:
            Rex Stanislao [] 350 marcas super civili pensa al. wadze Lublinensi inscribit
            [Rex Stanislao [] 350 marcas super civili pensa al. w wadze Lublinensi inscribit]
        3. measure (scale or weight by which something is examined with a balance)
          • 1930 [c. 1455], “Lev”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration, transcription, 19, 35:
            nyeczincze zadnye zlosczy wsødze wrownosci wadze ywmyerze
            [Nie czyńcie żadnie złości w sądzie, w rowności, w wadze i w mierze.]
          • 1972 [15th century], Józef Reczek, Wacław Twardzik, editors, Najstarsze staropolskie tłumaczenie ortyli magdeburskich wg rkpsu nr 50, pages 71, 4:
            BAndzely masczysna albo nyewyasta obwynyoną o ktorą taką rzecz szlowye o myarą gedzyenyą albo pyczą albo o vagą
            [Będzieli mężczyz na albo niewiasta owiniona, o ktorą taką rzecz słowie o miarę jedzenia, albo picia albo o wagę]
      2. (attested in Sieradz-Łęczyca, Silesia) weight (object used to make something heavier)
        • 1915 [1474], Jan Łoś, editor, Przegląd językowych zabytków staropolskich do r. 1543[23], Sieradz, page 540:
          Dobrø vyarø nathyszacz slothich czystego slotha y spravedlivey vagy volalby... straczycz
          [Dobrą wiarę na[d] tysiąc złotych czystego złota i sprawiedliwej wagi wolałby... stracić]
        • 1885-2024 [XV p. post.], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors, Prace Filologiczne[24], volume III, Wrocław, page 289:
          Pondus, vaga, numerus, mensura simul omnis mercatura
          [Pondus, waga, numerus, mensura simul omnis mercatura]
      3. (attested in Greater Poland) pound (unit of weight)
        • 1858 [c. 1408], Wojciech Szurkowski z Ponieca, “Wyroki sądów miejskich czyli ortyle [Urban court rulings i.e. "Ortyls"]”, in Wacław Aleksander Maciejowski, editor, Historia prawodawstw słowiańskich [History of Slavic lawmaking], volume 6, Poniec, page 144:
          Oraną naoblyczv vkrwawyonym albo na myeszczyv yawnym ktorą przynoszy sznak szromothy gdzye yest szkora szdrapana albo czyalo roszdzyelono szmyertelnye dzyewyadz funtow albo dzyewyadz wag poszpolythych pyenyadzy czo yesth wszumye pulpyąthy grzywny onemu rannomu albo czyrpyączemu ma bycz dano za pokvp sządzyemu zawyną oszm szelagow I tesz yest ly by kto byl barzo vrwan nyewymownye albo tesz przesz sznamyenythych ran bylby byth zapopokvp xxx szelagow onemu czyrpyaczemu maya bycz dany szadzyemu oszm
          [O ranę na obliczu ukrwawionym albo na mieścu jawnym, ktora przynosi znak sromoty, gdzie jest skora zdrapana albo ciało rozdzielono śmiertelnie, dziewięć funtow albo dziewięć wag pospolitych pieniędzy, co jest w sumie pułpięty grzywny, onemu rannemu albo cirpiącemu ma być dano za pokup, sędziemu za winę ośm szelągow. I też jestliby kto był barzo urwan niewymownie albo też przez znamienitych ran byłby bit, za po[po]kup XXX szelągow onemu cirpiącemu mają być dany, sędziemu ośm]
        • 1930 [c. 1455], “Lev”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration, transcription, 5, 15:
          dussa acz przestøpvyøcz dvchowne obiczage zomilila wtem geszto panv sze poswyøczona sgrzessyla bi offyerowacz bødzye zagrzech swoy skopv nyepokalyanego gensze nyezgego stada gensze kvpycz mosze zadwve wadze podlug wagy szwyøtey
          [Dusza acz przestępując duchowne obyczaje z omy[li]ła w tem, jeż to Panu są poświęcona, z grzeszyłaby, ofierować będzie za grzech swoj skopu niepokalanego [jenże nie] z jego stada, jen sie kupić może za dwie wadze podług wagi *świętej]
        • 1977-1980 [c. 1470], urowska-Górowska Wanda, Kyas Vladimir, editors, Mamotrekty staropolskie[25], [26], [27], Lubin, page 40:
          Vąga pondo
          [Waga pondo]
        • 1977-1980 [c. 1470], urowska-Górowska Wanda, Kyas Vladimir, editors, Mamotrekty staropolskie[28], [29], [30], Lubin, page 223:
          Stater um myark aut vag
          [Stater um miark aut wag]
        • 1977-1980 [1471], Wanda Żurowska-Górecka, Vladimír Kyas, editors, Mamotrekty staropolskie [Old Polish-Latin Dictionaries and wordlists], page 73:
          Waga talentum
          [Waga talentum]
        • 1977-1980 [1471], Wanda Żurowska-Górecka, Vladimír Kyas, editors, Mamotrekty staropolskie [Old Polish-Latin Dictionaries and wordlists], page 85:
          Wagą talentum
          [Waga talentum]
        • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[31], page 765:
          Kupylem rolya od Ananytel [] y vazylem yemv srebro szyemdmyą vag trzydzyesczy szryebrnykov, czusch trzydzyescy pyenyądzy
          [Kupiłem rolą od Anamehel [] i ważyłem jemu śrebro sie[m]dmią wag trzydzieści śrebrnikow, czusz trzydzieści pieniędzy]
        1. (attested in Masovia, hapax legomenon) The meaning of this term is uncertain. Possibilities include:
          1. type of measure of quantity
            • 1950 [1483], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors, Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number 1575, Warsaw:
              Jakom ya *szyanna [] nye pobral gwaltem w vadze yako dwye kopye gr[oszy]
              [Jakom ja siana [] nie pobrał gwałtem w wadze jako dwie kopie gr[oszy]]
      4. (attested in Greater Poland, hapax legomenon) value (that how much something is worth materially)
        • 1981-2001 [c. 1500], Elżbieta Belcarzowa, editor, Glosy polskie w łacińskich kazaniach średniowiecznych, volume I, Trzemeszno, page 59:
          Dicit pater: Dabo tibi aurum. Dicit hostis: Maioris estimacionis, vadze, est filius tuus
          [Dicit pater: Dabo tibi aurum. Dicit hostis: Maioris estimacionis, [w] wadze, est filius tuus]
      5. (in the plural) doubletree
        • 1874 [1393], Monumenta Medii Aevi Historica res gestas Poloniae illustrantia. Pomniki Dziejowe Wieków Średnich do objaśnienia rzeczy polskich służące[32], volume XV, page 171:
          Pro I sporta dicta barczcze al. wagy, pro restibus, axibus et pro cordis [] curuum regalium V scotos
          [Pro I sporta dicta barczcie al. wagi, pro restibus, axibus et pro cordis [] curuum regalium V scotos]
        • 1856-1870 [1497], Antoni Zygmunt Helcel, editor, Starodawne Prawa Polskiego Pomniki[33], volume VII, number 46:
          Qui [] Nicolaus [] recepit sibi de eodem curru... vagy przednye okovane z lyną
          [Qui [] Nicolaus [] recepit sibi de eodem curru... wagi przednie okowane z liną]

      Declension

      [edit]

      Derived terms

      [edit]
      adjectives
      adverbs
      [edit]
      adverbs

      Descendants

      [edit]

      References

      [edit]

      Polish

      [edit]
      Polish Wikipedia has an article on:
      Wikipedia pl

      Alternative forms

      [edit]

      Etymology

      [edit]

        Inherited from Old Polish waga.

        Pronunciation

        [edit]
         
        • Audio:(file)
        • Rhymes: -aɡa
        • Syllabification: wa‧ga
        • Homophone: Waga

        Noun

        [edit]

        waga f (related adjective wagowy)

        1. scale (device to measure mass or weight)
        2. weighing (act of determing the weight of something with such a device)
        3. weight; pull (force an object exerts on the object it is on due to gravitation)
          Synonyms: ciężar, ciężkość
        4. weight; pull (importance or influence)
          Synonyms: doniosłość, ranga, znaczenie
        5. (sports) weight (weight class)
        6. (gymnastics) balance (gymnastic exercise that involves taking a static position with one arm or leg resting on the ground)
        7. pendulum (weight inside of a clock)
        8. (obsolete or dialectal, Western Kraków, Eastern Kraków or in the plural, Krajna, Wyrzysk, Sławków) doubletree (frame loosely suspended on a hook at the base of the drawbar to which the T-bars are attached)
        9. (obsolete) pull (place where game is drawn towards)
        10. (obsolete, weightlifting) weightlifting
        11. (obsolete, trading) weighing right (official right to control weighing of products intended for trade)
        12. (obsolete) pull (gravitation, tendency to go somewhere)
        13. (obsolete, rare) unit (that by which a measurement of weight is counted)
          1. (obsolete, rare) unit (large weight of gold)
        14. (obsolete or dialectal, Przemyśl) weight (object used to make something heavier)
          Synonym: ciężar
        15. (obsolete, milling) balance (beam that a mill stops)

        Declension

        [edit]

        Derived terms

        [edit]
        adverbs
        [edit]
        adverbs
        verbs

        Descendants

        [edit]

        Further reading

        [edit]