iş

See also: Appendix:Variations of "is"

Azerbaijani

Other scripts

Cyrillic		иш
Arabic		ایش

Etymology

From Proto-Turkic *īĺč (“work, deed”).

Pronunciation

• IPA^(key): /iʃ/

• Audio:

  (file)

Noun

iş (definite accusative işi, plural işlər)

1. work

   Bu gün işimiz çoxdur, gələmmərik ― We have a lot of work today, we will not to be able to come

   bütün günü iş başında olmaq ― to be busy doing work all day (literally, “to be at the head of work all day”)

2. job

   Allaha min şükür, qardaşımın qəşəng işi vardır. ― Praise the Lord, my brother has a nice job.

   Adamın işi olmayanda günlər uzun gəlir. ― When one doesn't have a job, days feel long.

3. errand, business

   Bazara niyə getməliyəm, orada nə işim var? ― Why would I go to the bazaar, what business do I have there?

   Sabah görüşə bilərik? Sənə işim düşüb ― Can we meet tomorrow? I have business with you.

   Bu dəqiqə əlimdə (bir) iş var. ― I am a little busy at the moment. (literally, “I have an errand at my hands at the moment.”)

4. action, deed, thing

   Synonym: əməl

   nahaq iş görmək ― to do something bad

   Bu yaxşı işdir. ― This is a good deed.

   Yaxşı ki ora getdik. Böyük iş gördük. ― It's good that we went there. We did an important deed.

   • 2018 June 1, Nemət Veysəlli, Ədalət 2018‎^[1]:

     Gərək uşağı bu işlərə məcbur etməyəydim.

     I shouldn't have compelled the child to do these things.

5. (law) charge, prosecution, case

   cinayət işi ― criminal charge

   • 2015 June 11, “Obamanı qorumalı idi, qızdan nömrə aldı və…”, in QafqazNews.az‎^[2]:

     İstintaqçılar agent barədə iş açıblar.

     The investigators have brought criminal charges against the agent.

6. (colloquial) prison sentence, jail term

   Oğruya yeddi il iş veriblər. ― The thief got seven years of jail term.

7. (colloquial) trouble, mess

   Başıma iş açmışam. ― I got myself into a mess.

   Özümü işə salmışam. ― I got myself in trouble.

   Deyəsən yenə işə düşmüşəm. ― It seems I am in trouble again.

Declension

Declension of iş

	singular	plural
nominative	iş	işlər
definite accusative	işi	işləri
dative	işə	işlərə
locative	işdə	işlərdə
ablative	işdən	işlərdən
definite genitive	işin	işlərin

Possessive forms of iş

	nominative
	singular	plural
mənim (“my”)	işim	işlərim
sənin (“your”)	işin	işlərin
onun (“his/her/its”)	işi	işləri
bizim (“our”)	işimiz	işlərimiz
sizin (“your”)	işiniz	işləriniz
onların (“their”)	işi or işləri	işləri
	accusative
	singular	plural
mənim (“my”)	işimi	işlərimi
sənin (“your”)	işini	işlərini
onun (“his/her/its”)	işini	işlərini
bizim (“our”)	işimizi	işlərimizi
sizin (“your”)	işinizi	işlərinizi
onların (“their”)	işini or işlərini	işlərini
	dative
	singular	plural
mənim (“my”)	işimə	işlərimə
sənin (“your”)	işinə	işlərinə
onun (“his/her/its”)	işinə	işlərinə
bizim (“our”)	işimizə	işlərimizə
sizin (“your”)	işinizə	işlərinizə
onların (“their”)	işinə or işlərinə	işlərinə
	locative
	singular	plural
mənim (“my”)	işimdə	işlərimdə
sənin (“your”)	işində	işlərində
onun (“his/her/its”)	işində	işlərində
bizim (“our”)	işimizdə	işlərimizdə
sizin (“your”)	işinizdə	işlərinizdə
onların (“their”)	işində or işlərində	işlərində
	ablative
	singular	plural
mənim (“my”)	işimdən	işlərimdən
sənin (“your”)	işindən	işlərindən
onun (“his/her/its”)	işindən	işlərindən
bizim (“our”)	işimizdən	işlərimizdən
sizin (“your”)	işinizdən	işlərinizdən
onların (“their”)	işindən or işlərindən	işlərindən
	genitive
	singular	plural
mənim (“my”)	işimin	işlərimin
sənin (“your”)	işinin	işlərinin
onun (“his/her/its”)	işinin	işlərinin
bizim (“our”)	işimizin	işlərimizin
sizin (“your”)	işinizin	işlərinizin
onların (“their”)	işinin or işlərinin	işlərinin

Derived terms

• iş-güc (“something to do”)
• işbacaran (“capable, qualified”)
• işcil (“industrious”)
• işçi (“worker, employee”)
• işgüzar (“competent, capable”)
  • işgüzarlıq
• işləmək (“to work”)
  • işlək (“functioning, working”)
  • işlətmək (“to use, put to work”)
    • işlədilmə (“usage, use”)
• işsevən (“industrious, hard-working”)
• işsiz (“unemployed”)
  • işsizlik (“unemployment”)
• işverən (“snitch”)

Crimean Tatar

Etymology

From Proto-Turkic *īĺč (“work, deed”).

Noun

iş

1. work, making

Declension

Declension of iş

	singular	plural
nominative	iş	işler
genitive	işniñ	işlerniñ
dative	işke	işlerge
accusative	işni	işlerni
locative	işte	işlerde
ablative	işten	işlerden

Derived terms

• işçi
• işlemege başlamaq
• işlemek
• işli
• işsiz
• işsiz dolaşmaq
• işsiz oturmaq
• işsiz-küçsüz
• işsizlik

References

• Mirjejev, V. A.; Usejinov, S. M. (2002), Ukrajinsʹko-krymsʹkotatarsʹkyj slovnyk [Ukrainian – Crimean Tatar Dictionary]‎^[3], Simferopol: Dolya, →ISBN
• “iş”, in Luğatçıq (in Russian)

Salar

Pronunciation

• IPA^(key): [iʃ]

Etymology 1

From Proto-Turkic *ič. Cognate with Turkmen iç.

Noun

iş (3rd person possessive içi, plural işler)

1. inside

Declension

Declension of iş

	singular	plural
nominative	iş	işler
genitive	işniği	işlerniği
dative	içe	işlerğe
definite accusative	işni	işlerni
locative	işde	işlerde
ablative	işden	işlerden
instrumental	işla	işlerla

Possessive declension of iş

	nominative
	singular	plural
miniği ("my")	içim	içimler
siniği ("your")	içiñ	içiñler
aniği ("their")	içi	içiler
piserniği ("our")	içimiz	içimizler
selerniği ("your")	içiñiz	içiñizler
ularniği ("their")	içi	içiler
	accusative
	singular	plural
miniği ("my")	içimni	içimlerni
siniği ("your")	içiñni	içiñlerni
aniği ("their")	içini	içilerni
piserniği ("our")	içimizni	içimizlerni
selerniği ("your")	içiñizni	içiñizlerni
ularniği ("their")	içini	içilerni
	dative
	singular	plural
miniği ("my")	içime	içimlerğe
siniği ("your")	içiñe	içiñlerğe
aniği ("their")	içiğe	içilerğe
piserniği ("our")	içimize	içimizlerğe
selerniği ("your")	içiñize	içiñizlerğe
ularniği ("their")	içiğe	içilerğe
	locative
	singular	plural
miniği ("my")	içimde	içimlerde
siniği ("your")	içiñde	içiñlerde
aniği ("their")	içide	içilerde
piserniği ("our")	içimizde	içimizlerde
selerniği ("your")	içiñizde	içiñizlerde
ularniği ("their")	içide	içilerde
	ablative
	singular	plural
miniği ("my")	içimden	içimlerden
siniği ("your")	içiñden	içiñlerden
aniği ("their")	içiden	içilerden
piserniği ("our")	içimizden	içimizlerden
selerniği ("your")	içiñizden	içiñizlerden
ularniği ("their")	içiden	içilerden
	instrumental
	singular	plural
miniği ("my")	içimla	içimlerla
siniği ("your")	içiñla	içiñlerla
aniği ("their")	içila	içilerla
piserniği ("our")	içimizla	içimizlerla
selerniği ("your")	içiñizla	içiñizlerla
ularniği ("their")	içila	içilerla

References

• 马伟 [Ma Wei]; 朝克 [Chao Ke] (2014), “iş”, in 撒拉语366条会话读本 [Salar 366 Conversation Reader]‎^[4], 1^st edition, 社会科学文献出版社 [Social Science Literature Press], →ISBN, page 112
• 林莲云 [Lin Lianyun] (1985), “iş”, in 撒拉语简志 [A Brief History of Salar]‎^[5], Beijing: 民族出版社: 琴書店, →OCLC, page 118

Etymology 2

From Proto-Turkic *īĺč. Cognate with Turkmen iş.

Noun

iş (3rd person possessive işi, plural işler)

1. job, work, labor

   Synonym: eñgek

2. trouble, misfortune

Declension

Declension of iş

	singular	plural
nominative	iş	işler
genitive	işniği	işlerniği
dative	işe	işlerğe
definite accusative	işni	işlerni
locative	işde	işlerde
ablative	işden	işlerden
instrumental	işla	işlerla

Possessive declension of iş

	nominative
	singular	plural
miniği ("my")	işim	işimler
siniği ("your")	işiñ	işiñler
aniği ("their")	işi	işiler
piserniği ("our")	işimiz	işimizler
selerniği ("your")	işiñiz	işiñizler
ularniği ("their")	işi	işiler
	accusative
	singular	plural
miniği ("my")	işimni	işimlerni
siniği ("your")	işiñni	işiñlerni
aniği ("their")	işini	işilerni
piserniği ("our")	işimizni	işimizlerni
selerniği ("your")	işiñizni	işiñizlerni
ularniği ("their")	işini	işilerni
	dative
	singular	plural
miniği ("my")	işime	işimlerğe
siniği ("your")	işiñe	işiñlerğe
aniği ("their")	işiğe	işilerğe
piserniği ("our")	işimize	işimizlerğe
selerniği ("your")	işiñize	işiñizlerğe
ularniği ("their")	işiğe	işilerğe
	locative
	singular	plural
miniği ("my")	işimde	işimlerde
siniği ("your")	işiñde	işiñlerde
aniği ("their")	işide	işilerde
piserniği ("our")	işimizde	işimizlerde
selerniği ("your")	işiñizde	işiñizlerde
ularniği ("their")	işide	işilerde
	ablative
	singular	plural
miniği ("my")	işimden	işimlerden
siniği ("your")	işiñden	işiñlerden
aniği ("their")	işiden	işilerden
piserniği ("our")	işimizden	işimizlerden
selerniği ("your")	işiñizden	işiñizlerden
ularniği ("their")	işiden	işilerden
	instrumental
	singular	plural
miniği ("my")	işimla	işimlerla
siniği ("your")	işiñla	işiñlerla
aniği ("their")	işila	işilerla
piserniği ("our")	işimizla	işimizlerla
selerniği ("your")	işiñizla	işiñizlerla
ularniği ("their")	işila	işilerla

References

• Ma, Chengjun; Han, Lianye; Ma, Weisheng (December 2010), “iş”, in 米娜瓦尔 艾比布拉 (Minavar Abibra), editor, 撒维汉词典 (Sāwéihàncídiǎn) [Salar-Uyghur-Chinese dictionary] (in Chinese), 1st edition, Beijing, →ISBN, page 140

Tatar

Noun

iş

1. work, deed

Turkish

Etymology

From Ottoman Turkish ایش (iş, “work, matter, affair”), from Proto-Turkic *īĺč (“work, deed”). Cognate to Old Turkic 𐰃𐰾 (iš, “work, deed”).

Pronunciation

• IPA^(key): /iʃ/

• Audio:

  (file)

Noun

iş (definite accusative işi, plural işler)

1. work, task, deed
   1. (physics) energy expended on moving an object, force times distance
2. job, employment
3. matter, affair, business, activity

Declension

Declension of iş

singular plural nominative iş işler definite accusative işi işleri dative işe işlere locative işte işlerde ablative işten işlerden genitive işin işlerin Possessive forms nominative singular plural 1st singular işim işlerim 2nd singular işin işlerin 3rd singular işi işleri 1st plural işimiz işlerimiz 2nd plural işiniz işleriniz 3rd plural işleri işleri definite accusative singular plural 1st singular işimi işlerimi 2nd singular işini işlerini 3rd singular işini işlerini 1st plural işimizi işlerimizi 2nd plural işinizi işlerinizi 3rd plural işlerini işlerini dative singular plural 1st singular işime işlerime 2nd singular işine işlerine 3rd singular işine işlerine 1st plural işimize işlerimize 2nd plural işinize işlerinize 3rd plural işlerine işlerine locative singular plural 1st singular işimde işlerimde 2nd singular işinde işlerinde 3rd singular işinde işlerinde 1st plural işimizde işlerimizde 2nd plural işinizde işlerinizde 3rd plural işlerinde işlerinde ablative singular plural 1st singular işimden işlerimden 2nd singular işinden işlerinden 3rd singular işinden işlerinden 1st plural işimizden işlerimizden 2nd plural işinizden işlerinizden 3rd plural işlerinden işlerinden genitive singular plural 1st singular işimin işlerimin 2nd singular işinin işlerinin 3rd singular işinin işlerinin 1st plural işimizin işlerimizin 2nd plural işinizin işlerinizin 3rd plural işlerinin işlerinin

Derived terms

• işteş
• işkolik

Derived terms

• gümüş işi
• işçi
• işgüzar
• işlemek
• işli
• işlik
• işsiz

Turkmen

Etymology

From Proto-Turkic *īĺč (“work, deed”).

Pronunciation

• IPA^(key): /iːʃ/

Noun

iş (definite accusative işi, plural işler)

1. work, labor
2. job, employment
3. affair

Declension

This noun needs an inflection-table template.

Derived terms

• işgär (“staff, worker, employee, official”)