Jump to content

sapa

From Wiktionary, the free dictionary

English

[edit]

Etymology

[edit]

    Borrowed from Latin sapa.

    Noun

    [edit]

    sapa (uncountable)

    1. A reduction of must in Ancient Roman cuisine, made by boiling down grape juice or must in large kettles until reduced to a third of the original volume.

    See also

    [edit]

    Anagrams

    [edit]

    Ainu

    [edit]

    Alternative forms

    [edit]

    Pronunciation

    [edit]

    Noun

    [edit]

    sapa (Kana spelling サパ)

    1. (anatomy) head

    Balinese

    [edit]

    Pronunciation

    [edit]
    • IPA(key): /sapə/
    • Hyphenation: sa‧pa

    Etymology 1

    [edit]

    Cognate of Javanese ꦱꦥ (sapa, who (ngoko)), Indonesian siapa (who).

    Pronoun

    [edit]

    sapa (Balinese script ᬲᬧ)

    1. who

    Etymology 2

    [edit]

    From Sanskrit शाप (śāpa, curse).

    Noun

    [edit]

    sapa (Balinese script ᬰᬵᬧ)

    1. curse

    Further reading

    [edit]
    • sapa”, in Balinese–Indonesian Dictionary [Kamus Bahasa Bali–Indonesia] (in Balinese), Denpasar, Indonesia: The Linguistic Center of Bali Province [Balai Bahasa Provinsi Bali].

    Cebuano

    [edit]

    Etymology

    [edit]

    From Proto-Austronesian *sapaq.

    Pronunciation

    [edit]

    Noun

    [edit]

    sapa

    1. a small river; a creek

    Central Bikol

    [edit]

    Etymology 1

    [edit]

    Inherited from Proto-Austronesian *sapaq.

    Pronunciation

    [edit]
    • IPA(key): /ˈsapaʔ/ [ˈsa.paʔ]
    • Hyphenation: sa‧pa

    Noun

    [edit]

    sapà (Basahan spelling ᜐᜉ)

    1. a stream
    2. a creek, brook
      Synonym: sulong

    Etymology 2

    [edit]

    Pronunciation

    [edit]
    • IPA(key): /saˈpaʔ/ [saˈpaʔ]
    • Hyphenation: sa‧pa

    Noun

    [edit]

    sapâ (Basahan spelling ᜐᜉ)

    1. munch
    Derived terms
    [edit]

    Chavacano

    [edit]

    Etymology

    [edit]

    Borrowed from Hiligaynon sapa (stream), from Proto-Austronesian *sapaq.

    Pronunciation

    [edit]

    IPA(key): /ˈsapà/ [ˈsapà] (Cotabateño) IPA(key): /ˈsapâ/ [ˈsapâ] (Zamboangueño)

    • Hyphenation: sa‧pa

    Noun

    [edit]

    sapà

    1. (Cotabateño, Zamboangueño) stream; creek
      Synonym: (Caviteño, Ternateño) esteros

    Cuyunon

    [edit]

    Etymology

    [edit]

    From Proto-Austronesian *sapaq.

    Noun

    [edit]

    sapa

    1. creek

    Dupaningan Agta

    [edit]

    Etymology

    [edit]

    From Proto-Austronesian *sapaq.

    Noun

    [edit]

    sapa

    1. stream; creek

    Ese

    [edit]

    Noun

    [edit]

    sapa

    1. bubble; foam

    Finnish

    [edit]

    Etymology

    [edit]

    From Proto-Finnic *sapa. Related to Estonian saba.

    Pronunciation

    [edit]
    • IPA(key): /ˈsɑpɑ/, [ˈs̠ɑ̝pɑ̝]
    • Rhymes: -ɑpɑ
    • Syllabification(key): sa‧pa
    • Hyphenation(key): sa‧pa

    Noun

    [edit]

    sapa (dialectal)

    1. tail of an animal (more specifically the solid part of a tail)

    Declension

    [edit]
    Inflection of sapa (Kotus type 9*E/kala, pv gradation)
    nominative sapa savat
    genitive savan sapojen
    partitive sapaa sapoja
    illative sapaan sapoihin
    singular plural
    nominative sapa savat
    accusative nom. sapa savat
    gen. savan
    genitive savan sapojen
    sapain rare
    partitive sapaa sapoja
    inessive savassa savoissa
    elative savasta savoista
    illative sapaan sapoihin
    adessive savalla savoilla
    ablative savalta savoilta
    allative savalle savoille
    essive sapana sapoina
    translative savaksi savoiksi
    abessive savatta savoitta
    instructive savoin
    comitative See the possessive forms below.
    Possessive forms of sapa (Kotus type 9*E/kala, pv gradation)
    first-person singular possessor
    singular plural
    nominative sapani sapani
    accusative nom. sapani sapani
    gen. sapani
    genitive sapani sapojeni
    sapaini rare
    partitive sapaani sapojani
    inessive savassani savoissani
    elative savastani savoistani
    illative sapaani sapoihini
    adessive savallani savoillani
    ablative savaltani savoiltani
    allative savalleni savoilleni
    essive sapanani sapoinani
    translative savakseni savoikseni
    abessive savattani savoittani
    instructive
    comitative sapoineni
    second-person singular possessor
    singular plural
    nominative sapasi sapasi
    accusative nom. sapasi sapasi
    gen. sapasi
    genitive sapasi sapojesi
    sapaisi rare
    partitive sapaasi sapojasi
    inessive savassasi savoissasi
    elative savastasi savoistasi
    illative sapaasi sapoihisi
    adessive savallasi savoillasi
    ablative savaltasi savoiltasi
    allative savallesi savoillesi
    essive sapanasi sapoinasi
    translative savaksesi savoiksesi
    abessive savattasi savoittasi
    instructive
    comitative sapoinesi
    first-person plural possessor
    singular plural
    nominative sapamme sapamme
    accusative nom. sapamme sapamme
    gen. sapamme
    genitive sapamme sapojemme
    sapaimme rare
    partitive sapaamme sapojamme
    inessive savassamme savoissamme
    elative savastamme savoistamme
    illative sapaamme sapoihimme
    adessive savallamme savoillamme
    ablative savaltamme savoiltamme
    allative savallemme savoillemme
    essive sapanamme sapoinamme
    translative savaksemme savoiksemme
    abessive savattamme savoittamme
    instructive
    comitative sapoinemme
    second-person plural possessor
    singular plural
    nominative sapanne sapanne
    accusative nom. sapanne sapanne
    gen. sapanne
    genitive sapanne sapojenne
    sapainne rare
    partitive sapaanne sapojanne
    inessive savassanne savoissanne
    elative savastanne savoistanne
    illative sapaanne sapoihinne
    adessive savallanne savoillanne
    ablative savaltanne savoiltanne
    allative savallenne savoillenne
    essive sapananne sapoinanne
    translative savaksenne savoiksenne
    abessive savattanne savoittanne
    instructive
    comitative sapoinenne

    Anagrams

    [edit]

    French

    [edit]

    Pronunciation

    [edit]

    Verb

    [edit]

    sapa

    1. third-person singular past historic of saper

    Hiligaynon

    [edit]

    Etymology

    [edit]

    From Proto-Austronesian *sapaq.

    Pronunciation

    [edit]

    IPA(key): /saˈpaʔ/ [saˈpaʔ]

    • Hyphenation: sa‧pa

    Noun

    [edit]

    sapâ

    1. stream; creek

    Indonesian

    [edit]

    Pronunciation

    [edit]
    • IPA(key): /ˈsa.pa/
    • Rhymes: -pa, -a
    • Hyphenation: sa‧pa

    Etymology 1

    [edit]

    Inherited from Malay sapa. (This etymology is missing or incomplete. Please add to it, or discuss it at the Etymology scriptorium.)

    Noun

    [edit]

    sapa (plural sapa-sapa)

    1. greeting
      Synonym: salam
    Derived terms
    [edit]

    Etymology 2

    [edit]

    Pronoun

    [edit]

    sapa

    1. (colloquial) who
      Synonym: siapa

    Etymology 3

    [edit]

    Adjective

    [edit]

    sapa (comparative lebih sapa, superlative paling sapa)

    1. nonstandard form of safa (white)

    Further reading

    [edit]

    Italian

    [edit]
    Italian Wikipedia has an article on:
    Wikipedia it

    Etymology

    [edit]

    From Latin sapa.

    Pronunciation

    [edit]
    • IPA(key): /ˈsa.pa/
    • Rhymes: -apa
    • Hyphenation: sà‧pa

    Noun

    [edit]

    sapa f (plural sape)

    1. must (fruit juice) cooked and concentrated by boiling, used as a condiment

    Alternative forms

    [edit]

    Anagrams

    [edit]

    Javanese

    [edit]

    Romanization

    [edit]

    sapa

    1. romanization of ꦱꦥ

    Lakota

    [edit]

    Noun

    [edit]

    sapa

    1. black

    Latin

    [edit]

    Etymology

    [edit]

    From Proto-Italic *sapā, from Proto-Indo-European *sab-, *sap- (to taste). Compare the English cognate sap.

    Noun

    [edit]

    sapa f (genitive sapae); first declension

    1. A reduction of must in Ancient Roman cuisine, made by boiling down grape juice or must in large kettles until reduced to a third of the original volume.

    Declension

    [edit]

    First-declension noun.

    singular plural
    nominative sapa sapae
    genitive sapae sapārum
    dative sapae sapīs
    accusative sapam sapās
    ablative sapā sapīs
    vocative sapa sapae

    Descendants

    [edit]
    • Italo-Romance:
      • Italian: sapa, saba
    • Gallo-Italic:
    • Northern Gallo-Romance:
    • Southern Gallo-Romance:
    • Ibero-Romance:
      • Aragonese: sapia (probably influenced by Spanish)
    • Borrowings:

    References

    [edit]
    • sapa”, in Charlton T. Lewis and Charles Short (1879), A Latin Dictionary, Oxford: Clarendon Press
    • sapa”, in Charlton T. Lewis (1891), An Elementary Latin Dictionary, New York: Harper & Brothers
    • "sapa", in Charles du Fresne du Cange, Glossarium Mediæ et Infimæ Latinitatis (augmented edition with additions by D. P. Carpenterius, Adelungius and others, edited by Léopold Favre, 1883–1887)
    • sapa”, in Harry Thurston Peck, editor (1898), Harper’s Dictionary of Classical Antiquities, New York: Harper & Brothers

    Maguindanao

    [edit]

    Etymology

    [edit]

    Akin to Maranao sapa'.

    Verb

    [edit]

    sapa

    1. to swear

    Malay

    [edit]

    Pronunciation

    [edit]

    Etymology 1

    [edit]

    (This etymology is missing or incomplete. Please add to it, or discuss it at the Etymology scriptorium.)

    Noun

    [edit]

    sapa (plural sapa-sapa or sapa2)

    1. greeting
      Synonym: salam

    Verb

    [edit]

    sapa (Jawi spelling ساڤ)

    1. To greet
      Synonym: tegur

    Etymology 2

    [edit]

    Syncopic form of siapa.[1]

    Pronoun

    [edit]

    sapa (colloquial)

    1. who
    2. alternative spelling of sape
    Alternative forms
    [edit]

    References

    [edit]
    1. ^ Hoogervorst, Tom (2015), “Malay youth language in West Malaysia”, in NUSA[1], volume 58, number 3, →DOI, archived from the original on 26 April 2025, page 29

    Further reading

    [edit]

    Mamanwa

    [edit]

    Noun

    [edit]

    sapa

    1. water

    References

    [edit]
    • Studies in Philippine Linguistics, volume 2 (1978), section on Mamanwa, pages 81-82

    Nigerian Pidgin

    [edit]

    Pronunciation

    [edit]

    Noun

    [edit]

    sapa

    1. (slang) This is a Nigerian slang term used to express a state of poverty or financial incapacity.
      I no get money because sapa don hook me. / I don't have money because sapa has hit me.
      (please add an English translation of this usage example)

    Old Javanese

    [edit]

    Pronunciation

    [edit]

    Etymology 1

    [edit]

    Cognate Indonesian sapa (to greet).

    Noun

    [edit]

    sapa

    1. address, speak, greet
    Derived terms
    [edit]
    Descendants
    [edit]
    • Javanese: ꦱꦥ (sapa, to greet)

    Etymology 2

    [edit]

    Pronoun

    [edit]

    sapa

    1. alternative spelling of syapa (who (interrogative pronoun))

    Further reading

    [edit]
    • "sapa" in P.J. Zoetmulder with the collaboration of S.O. Robson, Old Javanese-English Dictionary. 's-Gravenhage: M. Nijhoff, 1982.

    Pali

    [edit]

    Alternative forms

    [edit]

    Verb

    [edit]

    sapa

    1. imperative active second-person singular of sapati (to swear)

    Piedmontese

    [edit]

    Pronunciation

    [edit]

    Noun

    [edit]

    sapa f (plural sape)

    1. hoe

    Pohnpeian

    [edit]

    Etymology 1

    [edit]

      From sa- (negational prefix) +‎ pa (suiting, elegant, appropriate).

      Adjective

      [edit]

      sapa

      1. inappropriate, unbecoming
      2. bizarre
      3. incongruous

      Etymology 2

      [edit]

        Compare Carolinian séffó, assaf. (This etymology is missing or incomplete. Please add to it, or discuss it at the Etymology scriptorium.)

        Noun

        [edit]

        sapa

        1. An unknown species of bird, some kind of columbid.

        References

        [edit]

        Polish

        [edit]

        Etymology

        [edit]

        Back-formation from sapka.

        Pronunciation

        [edit]

        Noun

        [edit]

        sapa f

        1. (Chełmno, medicine) augmentative of sapka

        Further reading

        [edit]
        • Gustaw Pobłocki (1887), “sapa”, in Słownik kaszubski z dodatkiem idyotyzmów chełmińskich i kociewskich (in Polish), 2 edition, Chełmno, page 141

        Portuguese

        [edit]

        Noun

        [edit]

        sapa f (plural sapas)

        1. female equivalent of sapo

        Quechua

        [edit]

        Adjective

        [edit]

        sapa

        1. every, each, any
        2. alone, only, unique, one and only

        See also

        [edit]

        Noun

        [edit]

        sapa

        1. (grammar) singular

        Declension

        [edit]
        Declension of sapa
        singular plural
        nominative sapa sapakuna
        accusative sapata sapakunata
        dative sapaman sapakunaman
        genitive sapap sapakunap
        locative sapapi sapakunapi
        terminative sapakama sapakunakama
        ablative sapamanta sapakunamanta
        instrumental sapawan sapakunawan
        comitative sapantin sapakunantin
        abessive sapannaq sapakunannaq
        comparative sapahina sapakunahina
        causative saparayku sapakunarayku
        benefactive sapapaq sapakunapaq
        associative sapapura sapakunapura
        distributive sapanka sapakunanka
        exclusive sapalla sapakunalla
        Possessive forms of sapa
        ñuqap - first-person singular
        ñuqap (my) singular plural
        nominative sapay sapaykuna
        accusative sapayta sapaykunata
        dative sapayman sapaykunaman
        genitive sapaypa sapaykunap
        locative sapaypi sapaykunapi
        terminative sapaykama sapaykunakama
        ablative sapaymanta sapaykunamanta
        instrumental sapaywan sapaykunawan
        comitative sapaynintin sapaykunantin
        abessive sapayninnaq sapaykunannaq
        comparative sapayhina sapaykunahina
        causative sapayrayku sapaykunarayku
        benefactive sapaypaq sapaykunapaq
        associative sapaypura sapaykunapura
        distributive sapayninka sapaykunanka
        exclusive sapaylla sapaykunalla
        paypa - third-person singular
        paypa (his/her/its) singular plural
        nominative sapan sapankuna
        accusative sapanta sapankunata
        dative sapanman sapankunaman
        genitive sapanpa sapankunap
        locative sapanpi sapankunapi
        terminative sapankama sapankunakama
        ablative sapanmanta sapankunamanta
        instrumental sapanwan sapankunawan
        comitative sapanintin sapankunantin
        abessive sapanninnaq sapankunannaq
        comparative sapanhina sapankunahina
        causative sapanrayku sapankunarayku
        benefactive sapanpaq sapankunapaq
        associative sapanpura sapankunapura
        distributive sapaninka sapankunanka
        exclusive sapanlla sapankunalla
        ñuqaykup - first-person exclusive plural
        ñuqaykup (our(excl)) singular plural
        nominative sapayku sapaykukuna
        accusative sapaykuta sapaykukunata
        dative sapaykuman sapaykukunaman
        genitive sapaykupa sapaykukunap
        locative sapaykupi sapaykukunapi
        terminative sapaykukama sapaykukunakama
        ablative sapaykumanta sapaykukunamanta
        instrumental sapaykuwan sapaykukunawan
        comitative sapaykuntin sapaykukunantin
        abessive sapaykunnaq sapaykukunannaq
        comparative sapaykuhina sapaykukunahina
        causative sapaykurayku sapaykukunarayku
        benefactive sapaykupaq sapaykukunapaq
        associative sapaykupura sapaykukunapura
        distributive sapaykunka sapaykukunanka
        exclusive sapaykulla sapaykukunalla

        Spanish

        [edit]

        Pronunciation

        [edit]
        • IPA(key): /ˈsapa/ [ˈsa.pa]
        • Rhymes: -apa
        • Syllabification: sa‧pa

        Etymology 1

        [edit]

        Feminine form of sapo (toad).

        Noun

        [edit]

        sapa f (plural sapas)

        1. female equivalent of sapo: a female toad or peeper

        Etymology 2

        [edit]

          Borrowed from Latin sapa.

          Noun

          [edit]

          sapa f (plural sapas)

          1. a reduction of must in Ancient Roman cuisine, made by boiling down grape juice or must in large kettles until reduced to a third of the original volume

          Further reading

          [edit]

          Tagalog

          [edit]

          Etymology 1

          [edit]

            Inherited from Proto-Austronesian *sapaq (stream; river).

            Pronunciation

            [edit]

            Noun

            [edit]

            sapà (Baybayin spelling ᜐᜉ)

            1. small stream; rivulet; brook; creek
            See also
            [edit]

            Etymology 2

            [edit]

            Pronunciation

            [edit]

            Noun

            [edit]

            sapá (Baybayin spelling ᜐᜉ)

            1. chewing into a pulp
              Synonyms: ngata, pagngata
            2. pulp or residue of something chewed
              Synonyms: sapal, bagas, bagaso, pinamangusan
            3. chewed betel pepper
            Derived terms
            [edit]

            Anagrams

            [edit]

            Tausug

            [edit]

            Pronunciation

            [edit]
            • (Sinūgan Parianun) IPA(key): /sapa/ [saˈpa]
            • Rhymes: -a
            • Syllabification: sa‧pa

            Noun

            [edit]

            sapa (Sulat Sūg spelling سَفَ)

            1. oath

            Derived terms

            [edit]

            Turkish

            [edit]

            Pronunciation

            [edit]
            • IPA(key): /saˈpa/
            • Hyphenation: sa‧pa

            Etymology 1

            [edit]

            Inherited from Ottoman Turkish صاپه (sapa, out of a straight road or direction, on one side, secluded),[1] from Ottoman Turkish صاپمق (sapmaḳ, to swerve, to deviate, to diverge, to go astray), from Proto-Turkic *sap- (to leave the way, to go astray, to deviate),[2][3] morphologically sap- +‎ -a.

            Adjective

            [edit]

            sapa

            1. Away from the centre, secluded, remote; off the beaten path.
              Synonyms: kuytu, tenha, ücra
            2. Out of the main road, accessed by deviating to a side road.
            Declension
            [edit]
            Predicative forms of sapa
            present tense
            positive declarative positive interrogative
            ben (I am) sapayım sapa mıyım?
            sen (you are) sapasın sapa mısın?
            o (he/she/it is) sapa / sapadır sapa ?
            biz (we are) sapayız sapa mıyız?
            siz (you are) sapasınız sapa mısınız?
            onlar (they are) sapa(lar) sapa(lar) ?
            past tense
            positive declarative positive interrogative
            ben (I was) sapaydım sapa mıydım?
            sen (you were) sapaydın sapa mıydın?
            o (he/she/it was) sapaydı sapa mıydı?
            biz (we were) sapaydık sapa mıydık?
            siz (you were) sapaydınız sapa mıydınız?
            onlar (they were) sapaydılar sapa mıydılar?
            indirect past
            positive declarative positive interrogative
            ben (I was) sapaymışım sapa mıymışım?
            sen (you were) sapaymışsın sapa mıymışsın?
            o (he/she/it was) sapaymış sapa mıymış?
            biz (we were) sapaymışız sapa mıymışız?
            siz (you were) sapaymışsınız sapa mıymışsınız?
            onlar (they were) sapaymışlar sapa mıymışlar?
            conditional
            positive declarative positive interrogative
            ben (if I) sapaysam sapa mıysam?
            sen (if you) sapaysan sapa mıysan?
            o (if he/she/it) sapaysa sapa mıysa?
            biz (if we) sapaysak sapa mıysak?
            siz (if you) sapaysanız sapa mıysanız?
            onlar (if they) sapaysalar sapa mıysalar?

            For negative forms, use the appropriate form of değil.

            [edit]

            Etymology 2

            [edit]

            From sap (handle, stem) +‎ -a (dative suffix)

            Noun

            [edit]

            sapa

            1. dative singular of sap

            Etymology 3

            [edit]

            See the etymology of the corresponding lemma form.

            Verb

            [edit]

            sapa

            1. third-person singular optative of sapmak

            References

            [edit]
            1. ^ Redhouse, James W. (1890), “صاپه”, in A Turkish and English Lexicon[2], Constantinople: A. H. Boyajian, page 1151
            2. ^ Starostin, Sergei; Dybo, Anna; Mudrak, Oleg (2003), “*sap-”, in Etymological dictionary of the Altaic languages (Handbuch der Orientalistik; VIII.8), Leiden, New York, Köln: E.J. Brill
            3. ^ Nişanyan, Sevan (2002–), “sap-”, in Nişanyan Sözlük

            Further reading

            [edit]

            Waray-Waray

            [edit]

            Etymology

            [edit]

            From Proto-Austronesian *sapaq.

            Noun

            [edit]

            sapâ

            1. brook; rivulet; creek

            Yámana

            [edit]

            Noun

            [edit]

            sapa

            1. blood

            Yanomam

            [edit]

            Etymology

            [edit]

            Borrowed from Romance, ultimately from Latin sappa; compare Italian zappa, Portuguese sapa (shovel), Spanish zapa (shovel),

            Noun

            [edit]

            sapa (unclassified holonym; singulative sapa a, dual sapa kipë, plural sapa pë)

            1. hoe

            References

            [edit]
            • Perri Ferreira, Helder (2017), Yanomama Clause Structure[4], volume 1, Utrecht: LOT, →ISBN, page 115

            Yoruba

            [edit]

            Etymology

            [edit]

            From (to apply) +‎ ipá (force).

            Pronunciation

            [edit]

            IPA(key): /sā.k͡pá/

            Verb

            [edit]

            sapá

            1. to endeavour; to make an effort; to strive
              Synonym: gbìyànjú
              Òbí rẹ̀ ti sapá gidigidi láti pèsè oúnjẹ fún un.Her parents have tried so hard to provide food for her.

            Derived terms

            [edit]